Discussing the Effects of Climate Change and Urbanization through Flood Disaster in Riverside Settlements

Abstract

Climate change-induced floods and flood disasters pose a serious threat to many settlements on a global scale. These disasters not only cause great damage to human life and economic activities, but also adversely affect the built environment. Factors such as increased rainfall due to climate change, destruction of agricultural lands and forest areas, infrastructure deficiencies, unpreparedness of settlements for natural disasters, wrong positioning and unplanned construction are effective in the occurrence of flood disasters. Therefore, in order to prevent flood disasters, it is necessary to adopt an integrated disaster management approach and develop effective and sustainable solutions in order to increase the flood resistance of settlements, especially on the banks of rivers, and to reduce the impacts against possible disasters. In this study, firstly, the floods that occurred in Bozkurt, Ayancık and İnebolu-Özlüce in 2021 were analyzed. Based on these findings, the causes of flood disasters that occurred in Inebolu in 2022 and 2023 were investigated in the field research section. Qualitative data analysis method was used as a method in the study. In addition, in the examination of the sample areas, the damages were examined through observation with the help of photographs. Flood hazard risks were examined in accordance with the flood management plans in the sample areas determined within the scope of the study and problems were identified as a result of the findings obtained. The identified problems were evaluated within the scope of planning, design principles and legal and administrative framework. As a result, recommendations are presented for making river coastal settlements resistant to flood disasters.

Keywords

• Resilient Cities
• Climate Change
• Rivers
• Flooding
• Overflow
• Bozkurt
• İnebolu

İklim Değişikliğinin ve Kentleşmenin Etkilerini Akarsu Kıyısı Yerleşim Alanlarında Sel Felaketi Üzerinden Tartışmak

Abstract

İklim değişikliği kaynaklı sel ve taşkın felaketleri, küresel ölçekte birçok yerleşim alanı için ciddi bir tehdit oluşturmaktadır. Bu felaketler, insan hayatına ve ekonomik faaliyetlere büyük zarar vermenin yanı sıra, aynı zamanda yapılaşmış çevreyi olumsuz etkilemektedir. Sel felaketlerinin ortaya çıkmasında; iklim değişikliğine bağlı olarak artan yağış miktarları, tarım alanlarının ve ormanlık bölgelerin tahrip olması, altyapı eksiklikleri, yerleşmelerin doğal afetlere hazırlıksız olması, yanlış konumlandırma ve plansız yapılaşma gibi faktörler etkili olmaktadır. Bu nedenle, sel felaketlerini önlemek için özellikle akarsu kıyısındaki yerleşim alanlarının sel direncini artırmak ve olası felaketlerin etkilerini azaltmak amacıyla bütünlük arz eden afet yönetimi yaklaşımını benimsemek, etkili ve sürdürülebilir çözümler geliştirmek gereklidir. Bu çalışma kapsamında ilk olarak 2021 yılında Bozkurt, Ayancık ve İnebolu-Özlüce örnekleminde meydana gelen seller incelenmiştir. Bu bulgulardan yola çıkılarak alan araştırması bölümünde 2022 ve 2023 yılında İnebolu'da meydana gelen sel felaketlerinin sebepleri araştırılmıştır. Çalışmada yöntem olarak nitel veri analizi yöntemi kullanılmıştır. Ayrıca örneklem alanlarının incelenmesinde hasarlar fotoğraflar yardımıyla gözlem aracılığı ile incelenmiştir. Çalışma kapsamında belirlenen örneklem alanlarındaki taşkın yönetim planları doğrultusunda taşkın tehlike riskleri incelenmiştir ve elde edilen bulgular sonucunda problemler tespit edilmiştir. Belirlenen problemler planlama, tasarım ilkeleri ve yasal ve yönetsel çerçeve kapsamında değerlendirilmiştir. Sonuç olarak akarsu kıyı yerleşme alanlarının sel afetlerine dirençli hale getirilmesine yönelik öneriler sunulmuştur.

Keywords

• Dirençli Kentler
• İklim Değişikliği
• Akarsu
• Sel
• Taşkın
• Bozkurt
• İnebolu

References

1. Altanlar, A., & Özdemir, Z. (2022). Sürdürülebilir yaşama yönelik davranış ve tutumları mimarlık fakültesi öğrencileri üzerinden okumak. Uluslararası Hakemli Tasarım ve Mimarlık Dergisi, 6(1), 132–160.
2. Avcı, V., & Ünsal, Ö. (2023). A morphometric approach to Bozkurt (Kastamonu-Türkiye) flood. Doğal Afetler ve Çevre Dergisi, 9(2), 216-239. https://doi.org/10.21324/dacd.1210797
3. Aygün Oğur, A., & Baycan, T. (2022). Identifying priority planning areas of Istanbul for climate change preparedness. Asia-Pacific Journal of Regional Science, 6(1), 283–306. https://doi.org/10.1007/s41685-021-00225-4
4. Aygün Oğur, A., Kurt Özman, E., & Özdemir, Z. (2021). Harnessing Covid-19 experiences in pandemic regions for a tentative framework of urban resilience. Regions, 11. https://doi.org/10.1080/13673882.2021.00001108
5. Aygün, A., & Torlak, S. E. (2020). Denizli ilinin iklim değişikliğine karşı dayanıklılığının incelenmesi. Ömer Halisdemir Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 9(1), 648–664. https://doi.org/10.28948/ngumuh.629809
6. Bayındır Bütün, D. (2022). Development of a climate risk assessment method for the provinces of Türkiye [Doktora tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi
7. BBC News. (2021, 13 Haziran). Sel felaketi: Kastamonu Bozkurt'ta neden büyük yıkım yaşandı, yetkililer iddialar için ne diyor? https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-58187729
8. BBC News. (2023, 15 Mart). Şanlıurfa ve Adıyaman'da sel felaketi: can kaybı 20'ye yükseldi. https://www.bbc.com/turkce/articles/c2j7kjj4r49o

9. Beniston, M., & Fox, D. G. (1996). Impacts of climate change on mountain regions. In R. T. Watson, M. C. Zinyowera, & R. H. Moss (Eds.), Climate change 1995: impacts, adaptations and mitigation of climate change (pp. 191–213). Cambridge University Press.
10. Bilgehan, M. (2023). Kentsel dönüşümde afetlere dirençli yapılar. Çevre, Şehir ve İklim Dergisi, 2(4), 282-301.
11. Bilgen, G., Balcı, E., & Kalça, M. Y. (2022). Kastamonu Bozkurt ilçesinde 11.08.2021 tarihinde meydana gelen sel felaketinin yerinde incelenmesi. Tasarım ve Mimarlık Dergisi, 2(1), 20-35.
12. BirGün. (2023, 5 Haziran). İnebolu-Kastamonu karayolunda sel nedeniyle çökme meydana geldi. https://www.birgun.net/haber/ inebolu-kastamonu-karayolunda-sel-nedeniyle-cokme-meydana-geldi-442952
13. Bizim Ankara. (2022, 27 Haziran). İnebolu'da sel nedeniyle köprü yıkıldı. https://www.bizimankara.com.tr/ineboluda-sel-nedeniyle-kopru-yikildi
14. CNN Türk. (2023, 10 Temmuz). Karadeniz'i sel vurdu: Dereler taştı, yollar göle döndü! Meteoroloji'den yeni uyarı geldi. https://www.cnnturk.com/turkiye/karadenizi-sel-vurdu-dereler-tasti-yollar-gole-dondu-meteorolojiden-yeni-uyari-geldi?Page=3
15. Demirtaş, R. (2021, 12 Ağustos). Bozkurt (Kastamonu) Ezine Çayı seli nasıl afete dönüştü? https://twitter.com/Paleosismolog/status/ 1425909065625051143
16. Deniz, A., Şahin, A., Tezer, A. D., & Dabanlı, İ. (2021, 14 Ağustos). Bozkurt sel afeti sebepler ve tespitler. https://haberler.itu.edu.tr/docs/default-source/default-document-library/bozkurt-rapor_final.pdf?sfvrsn=fac1b83a_2
17. Eryılmaz, Ç., & Kayış, A. C. (2017). Mağdurların gözünden Hopa sel felaketi. Karadeniz Araştırmaları, 14(56), 201-220.
18. Euronews. (2023, 10 Temmuz). Batı Karadeniz'de sel ve heyelan: Birçok ilde evler sular altında kaldı. https://tr.euronews.com/2023/ 07/10/bati-karadenizde-sel-ve-heyelan-bircok-ilde-evler-sular-altinda-kaldi
19. Görer Tamer, N., & Balaban, O. (2012). İklim değişikliği, küresel ısınma ve kentler. Ninova Yayıncılık.
20. Hunt, A., & Watkiss, P. (2011). Climate change impacts and adaptation in cities: A review of the literature. Climatic Change, 104(1), 13-49.
21. IPCC. (2007). Contribution of working groups I, II and III to the fourth assessment report of the intergovernmental panel on climate change. Cambridge University Press.
22. IPCC. (2014). Climate change 2014 synthesis report, contribution of working groups I, II and III to the fifth assessment report of the intergovernmental panel on climate change. Geneva.
23. IPCC. (2021). Summary for Policymakers. In: Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Cambridge University Press.
24. IPCC. (2023). Climate change 2023: Synthesis report. Contribution of working groups I, II and III to the sixth assessment report of the intergovernmental panel on climate change. IPCC, Geneva, Switzerland.
25. İnebolu Belediyesi. (2020, 30 Haziran). Üreticiden tüketiciye köylü pazarı hizmete başladı. https://www.inebolu.bel.tr/haber-detay.asp?Id=569&haber=%FCret%DDc%DDden-t%FCket%DDc%DDye-k%F6yl%FC-pazari-h%DDzmete-ba%FEladi
26. İnebolu Postası. (2023, 4 Temmuz). Köprü yıkılıp yeniden yapılsın. https://www.facebook.com/photo.php?fbid=999333968165466 &set=a.980581660040697 &type=3&locale=tr_TR
27. Johnson, T. R. (1998). Climate change and Sierra Nevada snowpack [Master Thesis, University of California]. Academia.edu. https://www.academia.edu/48333422/Climate_change_and_Sierra_Nevada_snowpack
28. Kadıoğlu, M. (2012). Türkiye’de iklim değişikliği risk yönetimi raporu. Türkiye’nin İklim Değişikliği II. Ulusal Bildiriminin Hazırlanması Projesi Yayını. T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, Ankara.
29. Kadıoğlu, M. (2018). Sellere dirençli kent oluşturmanın adımları. Şehir & Toplum, 10, 77-89.
30. Kadıoğlu, M. (2019). Kent selleri yönetim ve kontrol rehberi. Marmara Belediyeler Birliği.
31. Kamal-Chaoui, L., Robert, A. (2009). Competitive Cities and Climate Change. OECD Regional Development Working Papers N° 2, OECD Publishing.
32. Keser, E. M. (2013). İnebolu ilçe analizi. T.C. Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı (KUZKA). https://www.kuzka.gov.tr/Icerik/Dosya/ www.kuzka.gov.tr_16_LH3G90MR_inebolu_ilce_analizi.pdf
33. Meteoblue. (2024, 31 Ocak). Simüle edilmiş geçmiş iklim ve hava durumu verileri İnebolu. https://www.meteoblue.com/tr/hava/ historyclimate/climatemodelled/İnebolu_türkiye_745175
34. Meteoroloji Genel Müdürlüğü. (2022). 2021 yılı meteorolojik afetler değerlendirmesi. https://www.mgm.gov.tr/FILES/genel/raporlar/ afetlerraporu2021.pdf
35. Meteoroloji Mühendisleri Odası. (2023). Asya'da iklim değişikliğinin etkileri artıyor. 6 Ağustos 2023’de https://www.meteoroloji.org.tr/wmo-asya-kitasinda-iklim-degisikliginin-etkileri-artiyor adresinden alındı.
36. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1984). Qualitative data analysis: A source book of new methods. Sage Publications.
37. OECD. (2008, October 9-10). Competitive Cities and Climate Change. OECD Conference, Milan, Italy.
38. OECD. (2018). Building resilient Cities: an assessment of disaster risk management policies in Southeast Asia. OECD Green Growth Studies, OECD Publishing, Paris. https://doi.org/10.1787/22229523
39. Özdemir, Z. (2013). Kentlerin akarsu ile bütünleşme sorunlarının planlama ve tasarım yönünden irdelenmesi [Yüksek lisans tezi, Gazi Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi
40. Özdemir, Z., & Altanlar, A. (2023). Sürdürülebilir kalkınma ve sürdürülebilir kentsel gelişme ekseninde kavramsal bir inceleme. Sosyal Bilimlerde Güncel Tartışmalar-12, Bilgin Kültür Sanat Yayınları.
41. Öztürk, M. (2021, 18 Eylül). Kastamonu Bozkurt'ta sel felaketi ve nedenleri. https://www.indyturk.com/node/413016/t%C3%BCrki% CC%87yeden-sesler/kastamonu-bozkurtta-sel-felaketi-ve-nedenleri
42. Pınar, Ö. (2023, 06 Ağustos). İtalya’daki sel felaketinde 14 kişi öldü, milyarlarca euroluk hasar var. https://www.bbc.com/turkce/articles/cw4p2w4meelo
43. Prominski, M., Stokman, A., Zeller, S., Stimberg, D., & Voermanek, H. (2012). River.space.design: Planning strategies, methods and projects for urban rivers. Birkhäuser. https://doi.org/10.1515/9783035610420
44. Sendika.org. (2022, 27 Haziran). İnebolu’da sel: Yapılaşmaya izin verildikten sonra DSİ Genel Müdürü’nden ‘Dere yatağından uzak durun’ uyarısı. https://sendika.org/2022/06/inebolu-sel-yapilasmaya-izin-verildikten-sonra-dsi-genel-mudurunden-dere-yatagindan-uzak-durun-uyarisi-660201
45. Sönmez, M. E., & Kesici, Ö. (2013). İklim değişikliği ve plansız şehirleşmenin Kilis şehrinde yol açtığı sel felaketleri. Doğu Coğrafya Dergisi, 17(28), 57-77.
46. Strauss, A., & Corbin, J. (1990). Basics of qualitative research: Grounded theory procedures and techniques. Sage Publications.
47. Su Yönetimi Genel Müdürlüğü. (2019). Batı Karadeniz Havzası Taşkın Yönetim Plan Raporu. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı, Su Yönetimi Genel Müdürlüğü, Ankara.
48. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2022, 01 Temmuz). 27 Haziran sel ve yağışlar sonrası hasar tespit çalışmaları. https://www.csb.gov.tr/27-haziran-sel-ve-yagislar-sonrasi-hasar-tespit-calismalari-bakanlik-faaliyetleri-34159
49. T.C. İçişleri Bakanlığı. (2021, 12 Ağustos). Yaşanan sel ve su baskınlarına müdahale çalışmaları 2.218 personel ile devam ediyor. https://www.icisleri.gov.tr/yasanan-sel-ve-su-baskinlarina-mudahale-calismalari-2218-personel-ile-devam-ediyor
50. T.C. Kastamonu Valiliği. (2024, 11 Temmuz). İlçelerimiz. http://www.kastamonu.gov.tr/ilcelerimiz
51. The Guardian. (2023, 06 Ağustos). El Niño: how the weather event is affecting global heating in 2023. https://www.theguardian.com/ environment/2023/jun/24/el-nino-how-the-weather-event-is-affecting-global-heating-in-2023
52. Tosya Haber37. (2022, 27 Haziran). Sel, İnebolu ve Bozkurt ilçelerini talan etti. https://tosyahaber37.com/video/14795243/sel-inebolu-ve-bozkurt-ilcelerini-talan-etti
53. Türkiye Express. (2022, 27 Haziran). İnebolu'da sel nedeniyle 2 köprü çöktü. https://www.turkiyeekspreshaber.com/gundem/inebolu-da-sel-nedeniyle-2-kopru-coktu-h12521.html
54. UNESCO Türkiye Millî Komisyonu. (2023, 23 Mayıs). Sürdürülebilir Kalkınma 2030 Hedefleri İhtisas Komitesi. https://www.unesco.org.tr/Pages/108/219/S%C3%BCrd%C3%BCr%C3%BClebilir-Kalk%C4%B1nma-2030-Hedefleri-%C4%B0htisas-Komitesi
55. United Nations Development Programme. (2023, 18 Mayıs). What are the sustainable development goals? United Nations Development Programme (UNDP). https://www.undp.org/sustainable-development-goals
56. World Meteorological Organization. (2023, August 3). Exceptional heat and rain, wildfires and floods mark summer of extremes. https://wmo.int/media/news/exceptional-heat-and-rain-wildfires-and-floods-mark-summer-of-extremes
57. United Nations International Strategy for Disaster Reduction. (2009). 2009 UNISDR Terminology: Disaster Risk Reduction. UNISDR. https://www.preventionweb.net/files/7817_UNISDRTerminologyEnglish.pdf