Araştırma Makalesi

Moritz Schlick’e Göre Tanımlamada Biçim ve İçerik

Cilt: 1 Sayı: 1 10 Ağustos 2025
PDF İndir

Moritz Schlick’e Göre Tanımlamada Biçim ve İçerik

Öz

Moritz Schlick, mantıksal pozitivizmin temel ilkelerini şekillendiren Viyana Çevresi düşünürlerindendir. Ona göre, geleneksel felsefe sorunları dilin yanlış anlaşılmasından kaynaklanır. Bu nedenle, tanımlamada biçim (mantıksal yapı) ve içerik (kişisel deneyim) ayrımı yapılmalıdır. Biçim evrenseldir ve bilimsel ilerlemeyi sağlar; içerik ise özneldir. Schlick, anlamlı önermelerin doğrulanabilir olması gerektiğini savunur. Metafizik iddiaları ("ruh ölümsüzdür" gibi) anlamsız bulur, çünkü bunlar ne gözlemlenebilir ne de mantıksal analize tabidir. Kant'ın "noumenon (deneyim ötesi gerçeklik /aşkın gerçeklik/ gerçek bilgi vb.)” anlayışı da Schlick’in anlamsız bulduğu kavramlardandır; ona göre yalnızca deneyimlenebilen olgular anlamlıdır. Sezgiyi ise bilgi değil, "haz" olarak görür. Bu ayrım, bilimsel bilginin temelini atarken metafiziği eleştirir. Ancak, öznel deneyimleri tam açıklayamadığı şeklinde eleştirilmiştir. Schlick'in yaklaşımı, dil felsefesi ve bilgi kuramında etkisini sürdürmektedir

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Aristoteles. (2015). Metafizik (Y. Gurur Sev, Çev.). Pinhan Yayıncılık.
  2. Aristoteles. (1996). Organon V: Topikler (H. Ragıp Atademir, Çev.). Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları.
  3. Çitil, A. A. (2013). Çağdaş Felsefe I (S. Akıncı, Haz.). Anadolu Üniversitesi Yayınları.
  4. Dubs, H. H. (1943). Definition and its problems. The Philosophical Review, 52(6), 566-577.
  5. Gedikli, M. E. (2023). Moritz Schlick'in bilgi kuramı: Viyana Çevresi üzerine araştırmalar-I. Eskiyeni Yayınları.
  6. Kant, I. (2022). Saf aklın eleştirisi (N. Pektaş, Çev.). Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. (Orijinal eser 1781)
  7. Schlick, M. (1974). General theory of knowledge (A. E. Blumberg, Trans.). Springer Verlag. (Orijinal eser 1918)
  8. Schlick, M. (1979). Positivism and realism. In H. L. Mulder & B. van de Velde-Schlick (Eds.), *Moritz

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sözlükbilim ve Anlambilim

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

9 Ağustos 2025

Yayımlanma Tarihi

10 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

16 Haziran 2025

Kabul Tarihi

17 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 1 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Acar, E. (2025). Moritz Schlick’e Göre Tanımlamada Biçim ve İçerik. Disiplinler Arası Dil Araştırmaları, 1(1), 1-11. https://izlik.org/JA96ML39NB