BİRLEŞMİŞ MİLLETLER BARIŞ OPERASYONLARI VE ÇİN HALK CUMHURİYETİ’NİN ULUSLARARASI BARIŞ VE GÜVENLİĞE KATKILARI
Öz
İçinde bulunduğumuz yüzyılın başında 2001 yılında meydana
gelen 11 Eylül saldırılarının neticesinde pek çok ülkenin desteğini
arkasına alan ABD’nin önce Afganistan’a müteakiben de Irak’a
müdahalesi birçok sorunu da beraberinde getirmiştir. Özellikle Irak’a
yapılan müdahale uluslararası ortamda meşruiyet sorununu ortaya
çıkarmış, ancak buna rağmen harekât ABD liderliğindeki koalisyonla
gerçekleşmiştir. Müteakip süreçte Taliban, El-Kaide ve IŞİD gibi terör
örgütlerinin ortaya çıkması ve işgale uğrayan ülkelerin terör kaynaklı
kaos ortamına sürüklenmesi uluslararası toplum nezdinde mülteci
akımı gibi diğer birçok sorunun yaratılmasına sebep olmuştur. Bir
yandan küresel askeri faaliyetler nedeniyle ekonomik zorluk yaşayan
ABD, diğer taraftan prestij kaybına uğramıştır. Bu nokta nazarı
itibarıyla Soğuk Savaş sonundan itibaren tek kutuplu görünüme sahip
dünya Rusya ve Çin gibi iki güçlü aktörün sahneye çıkmasıyla çok
kutupluluğa doğru geçiş yapmaktadır. Dünyadaki güç dengelerinde
meydana gelen değişimlerin neticesinde Çin ülke dışındaki
topraklarda Rusya’nın Gürcistan, Ukrayna ve Kırım ile Suriye’de
yaptığı gibi askeri müdahalelere girişmemiş ve kendi toprakları
dışında meydana gelen hususlarda uluslararası meşruiyet ilkesini göz
önünde tutmaya özen göstermiştir. Özellikle Birleşmiş Milletler gibi
resmi örgütlerin rol oynadığı hususlarda aktif biçimde görev almaya
gayret etmektedir. Bu makale BM barış operasyonlarına sonyıllarda
ciddi oranda katkı sağlayan Çin Halk Cumhuriyeti’nin vermiş olduğu
desteği ne şekilde ve hangi saikle gerçekleştiğini açıklığa kavuşturma
amacını gütmektedir.
Anahtar Kelimeler
Pozitif barış,negatif barış,Çin Halk Cumhuriyeti,BM barış operasyonları
Kaynakça
- BELLAMY, Alex J. (2014), Williams, Paul ve Griffin, Stuart. Understanding Peacekeeping, Cambridge: Polity Yayınevi.
- BERNSTEIN, Barton J. (1980), The Cuban Missile Crisis: Trading the Jupiters in Turkey?, Political Science Quarterly, Vol. 95, No. 1.
- BOULDING, Kenneth E. (1978), Stable Peace, Austin: Teksas Üniversitesi Yayınevi.
- COULON, Jocelyn. (1999), Soldiers of Diplomacy: The United Nations, Peacekeeping, and the New World Order, Toronto: Toronto Üniversitesi Yayınevi.
- DIEHL, Glen ve MAJOR, Solomon. (2015), “White hull or white elephant? Soft power and the Chinese hospital ship, the Peace Ark”, Defense & Security Analysis, Vol. 31, No. 4.
- HENRY, Jérôme. (2016), “China’s Military Deployments in the Gulf of Aden: Anti-Piracy and Beyond”, Ifri, Asie Visions, No.89 . HERMAN, Fanie. (2015), China’s African Peacekeeping Decision-Making in the Hu Jintao Era, New Delhi: Vij Books.
- JINPING, Xi. (2015), Çin’in Yönetimi, Ankara: Kaynak Yayınları. KARADAĞ, Haluk. (2016), “Forcing the Common Good: The Significance of Public Diplomacy in Military Affairs”, Armed Forces & Society, 43/1.
- LI, Wang ve DOTTIN, Paul. (2015), Çin’in Afrika’daki Barışı Koruma Misyonlarının Ardındaki Nedenler: Pekin’in Stratejik Düşüncelerini Yorumlama, Güvenlik Stratejileri Dergisi, Yıl 7, Sayı 14. LIU, Guoli. (2011), Politics and Government in China, California: ABC-CLIO Yayınevi.
- MASUDA, Masayuki. (2010), China’s “Military Diplomacy” and Expanding Military Power Projection Capability, (ed.) FAURE, Guy. New Dynamics Between China and Japan in Asia, Sinagapore: World Scientific Yayıncılık.
- ÖZERDEM, Alpaslan. (2013), Barış İnşası Kuram ve Uygulamaları. Ankara: Nobel Yayınevi.