Modern Dünyanın Vazgeçilmez Bitkisi Mısır: Genetiği Değiştirilmiş (Transgenik) Mısırın Tarımsal Üretime Katkısı

Öz

Dünyada en fazla üretilen (785 milyon ton) tahıl olan mısırın birim alan verimi buğday ve arpanın iki katıdır. Türkiye’de yıllık ortalama 550 bin hektarlık alanda 3,5 milyon ton mısır üretilmekte olup, bu üretimin yaklaşık yarısı Akdeniz Bölgesinde yapılmaktadır. Akdeniz Bölgesindeki üretimde ise ikinci ürün mısırın payı oldukça yüksektir. Çukurova bölgesinde 2005 yılında %65 oranında ikinci ürün mısır üretimi yapılırken, bu gün bu oranın büyük ölçüde mısır kurdu (Ostrinia nubilalis) ve koçan kurdu (Sesamia nonagrioides) zararı nedeniyle önemli miktarda düştüğü ifade edilmektedir. Akdeniz Bölgesinde mısır kurdu 2–3 döl verirken, mısır koçan kurdu 4–5 döl verebilmekte ve kimyasal ilaçlama yapılmadığı takdirde ürün kaybı geç ekim ve ikinci üründe %100’e çıkabilmektedir. Bu zararlılara karşı 2–3 defa koruyucu ilaç uygulaması önerilirken, yoğun böcek salgınlarının yaşandığı yıllarda ilaçlama sayısı 4-5’e çıkabilmekte ve ilaçlamaya rağmen yine de %30’a varan verim kayıpları yaşanabilmektedir. Öte yandan, biyoteknolojik yöntemlerle elde edilen böceklere dayanıklı genetiği değiştirilmiş (GD) mısır çeşitleri sayesinde bu böceklere karşı kimyasal ilaçlama yapılmaksızın, ürün elde edilebilmekte ve verimde de %30 oranında artışlar sağlanabilmektedir. Böceklere dayanıklı GD mısır çeşitleri günümüzde 7’si AB ülkesi olmak üzere toplam 17 ülkede yaklaşık 37 milyon hektarlık bir alanda üretilmekte ve 54 ülkede de gıda ve yem amaçlı kullanılmaktadır. Yapılan yoğun risk analizleri ve dünya genelinde 13 yıllık üretim sonuçları GD mısır çeşitlerinin insan ve hayvan sağlığı ile çevre üzerine önemli bir risk oluşturmadığını ortaya koymuştur. Çevre ve tarım sistemine olası etkileri konusunda iyi bir risk yönetimi uygulayan ülkeler bu bitkileri üretmekte ve çiftçiler gelir artışı başta olmak üzere önemli kazanımlar elde edebilmektedirler. Ülkemizde GD mısır çeşitlerinin Akdeniz ve GAP bölgesinde ikinci ürün olarak üretilmesi bölge çiftçisine önemli katkılar sağlayabileceği gibi mısır üretimimizde de önemli artışlara yol açabilecektir. Bu sayede ABD başta olmak üzere büyük oranda GD mısır çeşitlerinin üretiminin yapıldığı ülkelerden yıllık ortalama bir milyon ton mısır ithal eden ülkemiz kendi ihtiyacını kendisi karşılamış olacak ve yurtdışına ödenen döviz kendi çiftçimize gelir olarak dönebilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Anahtar Kelimeler Transgenik mısır üretimi, mısır zararlıları, Bacillus thrungiensis, böceklere dayanıklılık,

Corn, Indispensable Crop of the Modern World: Contribution of Genetically Modified (Transgenic) Corn on Agricultural Production

Abstract

Corn is the largest grown (785 million tons) cereal in the world with doubled grain yield per unit area compared to wheat and barley. In Turkey, corn is produced on approximately 550 thousand hectares with annual production of 3,5 million tons, of which nearly half is produced in the Mediterranean region. The share of corn production as second crop in the Mediterranean region is very high. Although, corn as second crop had 65% share in production during 2005 in Çukurova region, today this ratio has sharp drop due to infestation of European corn borer (Ostrinia nubilalis) and Mediterranean corn borer (Sesamia nonagrioides). European corn borer fertilise 2-3 times per year in the Mediterranean region and Mediterranean corn borer fertilise 4-5 times a year and if insecticides are not applied the losses could rise to 100% in late and second crop production. Application of chemicals against these harmful insects is recommended 2-3 times. However, yield losses could rise up to 30% during years with severe insect outbreaks even after 4-5 application of these insecticides. On the other hand, without using insecticides it is possible to get 30% increase in yield by production of insect-resistant genetically modified (GM) corn varieties using biotechnological approaches. Insect-resistant GM corn varieties are currently grown in 17 countries including 7 EU countries on approximately 37 million hectares and are used as food and feed in 54 countries. Intensive risk analysis and the results of 13 years global production of GM corn cultivars showed no significant risks on environment, human and animal health. The countries who apply a good risk management for the unpredictable effects on environmental and agricultural systems produce GM crops and farmers can achieve important gains in their agricultural practices and in their income. Production of GM corn cultivars as second crop in Mediterranean and GAP regions of Turkey will lead to important contributions to the farmers’ income and result in significant increase in corn production. Moreover, the foreign currency that is paid to purchase on the average one million tons of corn every year from GM corn producing countries such as USA will return to our own farmers as their income

Keywords

• Transgenic maize production, corn insects, Bacillus thrungiensis, insect resistant