Derleme

PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Cilt: 37 Sayı: 1 3 Nisan 2023
PDF İndir
TR EN

PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Öz

Bilgi Tabanlı Planlama (“Knowledge Based Planningˮ-KBP), klinik olarak kabul edilebilir Yoğunluk Ayarlı Radyoterapi (“Intensity Modulated Radiotherapy”-IMRT) ve Hacimsel Modülasyonlu Ark Tedavisi (“Volumetric Modulated Arc Therapy”-VMAT) planlarını minimum iş akışıyla optimize etmek için bilgi tabanlı modeller (“Knowledge Based Model”–KBM) kullanarak plan kalitesini standart hale getirmeyi amaçlar. KBP, Risk Altındaki Organlar (‟Organ at Risk”-OAR) için ulaşılabilir Doz-Volüm Histogramı (DVH)’nı tahmin eder ve her bir yeni hasta için ideal optimizasyon hedefleri sağlar. KBP modeli, plan kalitesini iyileştirir, plan tutarlılığını koruyarak planlayıcılar arası değişkenliği azaltır ve simülasyondan tedavi başlangıcına dek geçen süreyi kısaltır. Bu derlemede prostat kanserinin VMAT tekniği ile tedavisinde KBP tabanlı yöntemlerin kullanıldığı klinik çalışmaların sonuçları incelendi. “Knowledge-based treatment planning”, “prostate cancer”, “VMAT” anahtar kelimeleri kullanılarak “PubMed” tarama motorunda “Clinical Trial” kategorisindeki İngilizce olarak yayınlanmış makalelerin taranması sonucu ulaşılan beş adet çalışma derleme kapsamına alındı. Bu klinik çalışmaların tümünde temelde KBP modelinin dozimetrik ve mekanik performansını değerlendirmek ve optimize etmek istenmiştir. Bu nedenle her bir kliniğin deneyimine göre hazırlanan manuel planlar, KBP ile oluşturulan otomatik planlar ile karşılaştırılmıştır. Prostat kanserinin VMAT planlamasında KBP kullanımı, doğrulama çalışmalarında, güçlü bir şekilde performans göstermiştir. KBP yöntemleri, plan kalitesi açısından genellikle uzman seviyesindeki planlayıcılara eşdeğerdir ancak ön sonuçlar, önemli ölçüde daha gelişmiş olduklarını göstermektedir. Hedef volüm ile örtüşen OAR volümlerinin dikkate alındığı KBP modellerinin örtüşme volüm histogramı (“overlap volüme histogram”-OVH) rehberliğinde daha hassas ve doğru doz tahminleri yapabileceği düşünülmektedir. KBP yöntemlerinin uygulaması sırasında dozimetrik ve mekanik performansın yanı sıra hastaya özgü kalite güvenirliğini (“Quality Assurance” –QA) doğrulamak da çok önemlidir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Referans1 Intensity Modulated Radiation Therapy Collaborative Working Group. Intensity-modulated radiotherapy: current status and issues of interest. Int J Radiat Oncol Biol Phys. 2001;51(4):880-914.
  2. Referans2 Batumalai V, Jameson MG, Forstner DF, Vial P, Holloway LC. How important is dosimetrist experience for intensity modulated radiation therapy? A comparative analysis of a head and neck case. Pract Radiat Oncol. 2013; 3:e99–e106.
  3. Referans3 Berry SL, Ma R, Boczkowski A, Jackson A, Zhang P, Hunt M. Evaluating inter‐campus plan consistency using a knowledge based planning model. Radiat Oncol. 2016;120(2):349–355.
  4. Referans4 Moore KL, Schmidt R, Moiseenko V, Olsen LA, Tan J, Xiao Y, et al. Quantifying Unnecessary Normal Tissue Complication Risks due to Suboptimal Planning: A Secondary Study of RTOG 0126. Int J Radiat Oncol Biol Phys. 2015;92(2):228-35.
  5. Referans5 Nelms BE, Robinson G, Markham J, Velasco K, Boyd S, Narayan S, et al. Variation in external beam treatment plan quality: An inter-institutional study of planners and planning systems. Pract Radiat Oncol. 2012; 2(4):296–305.
  6. Referans6 Fogliata A, Reggiori G, Stravato A, Lobefalo F , Franzese C, Franceschini D, et al. RapidPlan head and neck model: the objectives and possible clinical benefit. Radiat Oncol. 2017;12:73.
  7. Referans7 Chang AT, Hung AW, Cheung FW, Lee MC, Chan OS, Philips H, et al. Comparison of Planning Quality and Efficiency Between Conventional and Knowledge-based Algorithms in Nasopharyngeal Cancer Patients Using Intensity Modulated Radiation Therapy. Int J Radiat Oncol Biol Phys 2016;95: 981-90.
  8. Referans8 Fogliata A, Nicolini G, Clivio A, Vanetti E, Laksar S, Tozzi A, et al. A broad scope knowledge based model for optimization of VMAT in esophageal cancer: validation and assessment of plan quality among different treatment centers. Radiat Oncol. 2015;10(1):220.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Onkoloji ve Karsinogenez

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

3 Nisan 2023

Gönderilme Tarihi

19 Ağustos 2022

Kabul Tarihi

8 Şubat 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 37 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Kınay, Ş., Akçay, D., Umay, C., Aydın, B., Gülşan, D., Akgüngör, K., & Demiral, A. N. (2023). PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 37(1), 67-77. https://doi.org/10.18614/deutip.1164523
AMA
1.Kınay Ş, Akçay D, Umay C, vd. PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ. DEU Tıp Derg. 2023;37(1):67-77. doi:10.18614/deutip.1164523
Chicago
Kınay, Şeyda, Doğukan Akçay, Cenk Umay, vd. 2023. “PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 37 (1): 67-77. https://doi.org/10.18614/deutip.1164523.
EndNote
Kınay Ş, Akçay D, Umay C, Aydın B, Gülşan D, Akgüngör K, Demiral AN (01 Nisan 2023) PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 37 1 67–77.
IEEE
[1]Ş. Kınay vd., “PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ”, DEU Tıp Derg, c. 37, sy 1, ss. 67–77, Nis. 2023, doi: 10.18614/deutip.1164523.
ISNAD
Kınay, Şeyda - Akçay, Doğukan - Umay, Cenk - Aydın, Barbaros - Gülşan, Dilara - Akgüngör, Kadir - Demiral, Ayşe Nur. “PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 37/1 (01 Nisan 2023): 67-77. https://doi.org/10.18614/deutip.1164523.
JAMA
1.Kınay Ş, Akçay D, Umay C, Aydın B, Gülşan D, Akgüngör K, Demiral AN. PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ. DEU Tıp Derg. 2023;37:67–77.
MLA
Kınay, Şeyda, vd. “PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, c. 37, sy 1, Nisan 2023, ss. 67-77, doi:10.18614/deutip.1164523.
Vancouver
1.Şeyda Kınay, Doğukan Akçay, Cenk Umay, Barbaros Aydın, Dilara Gülşan, Kadir Akgüngör, Ayşe Nur Demiral. PROSTAT KANSERİNİN HACİMSEL MODÜLASYONLU ARK TEDAVİSİ İLE RADYOTERAPİSİNDE BİLGİ TABANLI PLANLAMA YÖNTEMLERİNİN KULLANILDIĞI KLİNİK ÇALIŞMALARIN DEĞERLENDİRİLMESİ. DEU Tıp Derg. 01 Nisan 2023;37(1):67-7. doi:10.18614/deutip.1164523