FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI
Abstract
Müslüman düşünürlerin Allah hakkındaki bilginin ancak ona nispet edilen sıfatlarla gerçekleşeceği yönündeki kabulü sıfatlar konusuna ilgi duymalarının önemli etkenlerinden biri olmuştur. Bu bağlamda Müslüman filozoflar Allah'ın zâti sıfatların gereklerinin ilkesi olması hasebiyle mezkur sıfatlardan ibaret olduğuna hükmetmişlerdi. Mutezile ekolüne mensup âlimler ise belli bir gerçekliğe sahip olan ilim ve kudret gibi sıfatları Allah'a isnat etmekten sakınmışlardır. Buna karşın âlimiyyet ve kâdiriyyet gibi itibârî ( gerçekliği olmayan) sıfatları Allaha nispet etmişlerdir. Öte yandan Ehl-i sünnet kelâmcıları zâti sıfatların Allah'a nispet edilmesinde bir sakınca görmemişlerdir. Söz konusu düşünürler konuyla ilgili savlarını ispat etmek için akli ve nakli delillere başvurmuşlardır. Ancak Müslüman filozoflar ile Mutezile ve Ehl-i sünnet kelâmcılarının birbirlerine tekfire varacak kadar ağır tenkitler yöneltmeleri üzerine zat-sıfat ilişkisiyle ilgili öne sürdükleri delillerin gerçekliğinin sorgulanması önem arz etmektedir. Biz de bu makalemizde mezkur ihtiyacı karşılamak üzere yapılan çalışmalara katkı sunmak amacıyla söz konusu argümanları ele alıp değerlendirmeye tabi tuttuk.
Keywords
References
- Âmidî, Seffüddin, Ebkârü'l-Efkâr, Dârü'l-Kütüpve'l-Vesâîk el-Kavmiyye, Kâhire 2004.
- Arca, Abdullah, Fahreddin Razî’ye Göre Allah’ın Sıfatları, (Basılmamış Doktora Tezi), Diyarbakır 2017.
- Bâkıllânî, Ebû Bekr, et-Temhid, Dârü'l-Kütübi'l-İlmiyye, Beyrut 2005.
- Cürcânî, es-Seyyid eş-Şerif, Şerhu'l- Mevâkıf, Dârü'l-Kütübi'l-İlmiyye, Beyrut 2012.
- Cüveynî, İmamü'l-Haremeyn, Kitabü'l-İrşad, MektebetuHancî, Mısır h.1369.
- Devvânî, Celâlüddin, Şerhü'l-Celâl ed-Devvânî ̒alâ'l- ̒Akâidi'l-̒Adudiyye, (Haşiyetu'l-Gelenbeviyye ile birlikte), Darü'l-Kütübi'l-İlmiyye, Beyrut 2017.
- Düzgün, Şaban Ali,(Ed.), Kelâm el-Kitabı, Grafik-Ofset Matbaacılık, Ankara 2013.
- Fârâbî, Ârâu Ehli'l -Medineti'l-Fâzile, Müessetü Hendâvî, Kahire ts.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Religion, Society and Culture Studies
Journal Section
Dissertation
Authors
Publication Date
January 4, 2023
Submission Date
May 24, 2022
Acceptance Date
November 29, 2022
Published in Issue
Year 2022 Volume: 25 Number: 2
APA
Ünsal, M. F. (2023). FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI. Dicle İlahiyat Dergisi, 25(2), 323-333. https://izlik.org/JA59TJ57GF
AMA
1.Ünsal MF. FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI. Dicle İlahiyat Dergisi. 2023;25(2):323-333. https://izlik.org/JA59TJ57GF
Chicago
Ünsal, Mehmet Fadıl. 2023. “FELSEFİ Ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI”. Dicle İlahiyat Dergisi 25 (2): 323-33. https://izlik.org/JA59TJ57GF.
EndNote
Ünsal MF (January 1, 2023) FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI. Dicle İlahiyat Dergisi 25 2 323–333.
IEEE
[1]M. F. Ünsal, “FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI”, Dicle İlahiyat Dergisi, vol. 25, no. 2, pp. 323–333, Jan. 2023, [Online]. Available: https://izlik.org/JA59TJ57GF
ISNAD
Ünsal, Mehmet Fadıl. “FELSEFİ Ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI”. Dicle İlahiyat Dergisi 25/2 (January 1, 2023): 323-333. https://izlik.org/JA59TJ57GF.
JAMA
1.Ünsal MF. FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI. Dicle İlahiyat Dergisi. 2023;25:323–333.
MLA
Ünsal, Mehmet Fadıl. “FELSEFİ Ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI”. Dicle İlahiyat Dergisi, vol. 25, no. 2, Jan. 2023, pp. 323-3, https://izlik.org/JA59TJ57GF.
Vancouver
1.Mehmet Fadıl Ünsal. FELSEFİ ve KELAMİ ARGÜMANLARIYLA ZAT-SIFAT TARTIŞMASI. Dicle İlahiyat Dergisi [Internet]. 2023 Jan. 1;25(2):323-3. Available from: https://izlik.org/JA59TJ57GF