Research Article

Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler

Volume: 3 Number: 2 September 8, 2020

Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler

Abstract

Giriş: Çocukluk çağı konuşma apraksisinin (ÇÇKA) tanımlanmasından bu yana var olan semptomlar kompleksini diğer konuşma sesi bozukluklarından ayırabilecek ve doğrulanmış kriterler bulunmamakta olup tanılamada altın standart uzman görüşüdür. Amaç: Mevcut araştırma, Türkiye’deki dil ve konuşma terapistlerinin bilgi ve klinik deneyimlerine dayanarak ÇÇKA’nın ayırıcı tanılamasında kullandıkları kriterleri belirleyebilmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Dil ve konuşma terapistlerine (n=30) yönelik olarak ÇÇKA’nın tanılamasında kullanılacak yapılandırılmış bir anket hazırlanmıştır. Katılımcıların deneyimleri ve uygulamaları, çoktan seçmeli sorular ve tasarlanan Likert tipi ölçekle (1-5 aralığında) analiz edilmiştir. Bulgular: Dil ve konuşma terapistleri tarafından ÇÇKA için en sık kullanılan 8 konuşma karakteristiği; arama davranışı (%89), sık ünlü çarpıtmaları/ünlülerde bozulmalar (%87), motor planlama/programlama problemleri (%87), eforlu üretim/çabalama (%85), sözce uzunluğunun artışıyla hatalarda artma (%85), azalmış anlaşılırlık (%84), otomatik üretimlerin istemliden daha iyi olması (%84) ve artikülatuvar koordinasyonda zorluk (%84)’tur. Türk dil ve konuşma terapistlerinin kullandığı tanı ölçütleri Amerikan Konuşma-Dil-İşitme Derneği (ASHA) bildirgesi (2007), Ozanne’ın küme modeli (1995) ve Strand’in kontrol listesi (2011) ile benzerlik göstermektedir. Ayrıca katılımcılara göre ÇÇKA’ya en yüksek oranda eşlik eden bozukluklar; sözcük üretiminde gecikme (%75) ve azalmış OSU (%74)’dur. Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları, daha önce farklı dillerde yapılan anketlerin bulgularıyla benzerlik göstermektedir. Kullanılan tanı kriterleri belirsizlik açısından tutarlı olup klinisyenler arasında tek bir kriter kullanılmadığını ortaya koymaktadır.

Keywords

apraksi, çocukluk çağı konuşma apraksisi, konuşma özellikleri, ayırıcı tanı, eşlik eden bozukluklar

Supporting Institution

üsküdar üniversitesi

Project Number

160307011 (bitirme projesi)

Thanks

Başta bölüm başkanımız Prof. Dr Ahmet Konrot olmak üzere tüm hocalarımıza teşekkürü borç biliriz.

References

  1. ASHA. (2007). Childhood Apraxia of Speech: Technical Report., www.asha.org/policy adresinden alındı (Erişim Tarihi: 03.02.2020).
  2. Edeal, D., & Gildersleeve-Neumann, C. (2011). The importance of production frequency in therapy for childhood apraxia. American Journal of Speech-Language Pathology.
  3. Fish, M. (2016). Here’s How to Treat Childhood Apraxia of Speech. San Diego: Plural Publishing.
  4. Forrest, K. (2003). Diagnostic Criteria of Developmental Apraxia of Speech Used by Clinical Speech-Language Pathologists. Am. J. Speech Lang. Pathol., 376-380.
  5. Hall, P. K. (2007). Developmental Apraxia of Speech: Theory and Clinical Practice. Texas: Pro. ed.
  6. Iuzzini-Seigel, J., & Murray, E. (2017). Speech assessment in children with childhood apraxia of speech. ASHA Spec. Interest Groups 2, 47-60.
  7. Joffe, P., & Pring, T. (2008). Children with phonological problems: a survey of clinical practice. Int J Lang Commun Disord., 64-154.
  8. Konrot , A. (2000). Erken dönem kekemeliğinin aile eğitimi yoluyla sağaltımı. Özel Eğitimde Aile Sempozyumu. (s. 24-29). Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim ve Rehperlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yayını.
  9. Korkmaz , B. (2005). Dil ve Beyin. İstanbul: Aba Yayıncılık.
  10. Korkmaz Kocabıyık, H. (2016). Veloarengeal Kapanma Sürelerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Şüphesi Olan ve Tipik Gelişim Gösteren Çocuklarda Karşılaştırılması. Anadolu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi.
APA
Sezer, E., & Akıl, S. (2020). Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi, 3(2), 153-174. https://izlik.org/JA77XC93HX
AMA
1.Sezer E, Akıl S. Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler. DKYAD. 2020;3(2):153-174. https://izlik.org/JA77XC93HX
Chicago
Sezer, Eyup, and Selen Akıl. 2020. “Türkiye’deki Dil Ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler”. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi 3 (2): 153-74. https://izlik.org/JA77XC93HX.
EndNote
Sezer E, Akıl S (September 1, 2020) Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi 3 2 153–174.
IEEE
[1]E. Sezer and S. Akıl, “Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler”, DKYAD, vol. 3, no. 2, pp. 153–174, Sept. 2020, [Online]. Available: https://izlik.org/JA77XC93HX
ISNAD
Sezer, Eyup - Akıl, Selen. “Türkiye’deki Dil Ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler”. Dil Konuşma ve Yutma Araştırmaları Dergisi 3/2 (September 1, 2020): 153-174. https://izlik.org/JA77XC93HX.
JAMA
1.Sezer E, Akıl S. Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler. DKYAD. 2020;3:153–174.
MLA
Sezer, Eyup, and Selen Akıl. “Türkiye’deki Dil Ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler”. Dil Konuşma Ve Yutma Araştırmaları Dergisi, vol. 3, no. 2, Sept. 2020, pp. 153-74, https://izlik.org/JA77XC93HX.
Vancouver
1.Eyup Sezer, Selen Akıl. Türkiye’deki Dil ve Konuşma Terapistlerinin Çocukluk Çağı Konuşma Apraksisi Tanısında Kullandıkları Kriterler. DKYAD [Internet]. 2020 Sep. 1;3(2):153-74. Available from: https://izlik.org/JA77XC93HX