Deprem Sonrasında Değişen Tüketici Davranışlarına Yönelik Nitel Bir Araştırma (Giysi Alışverişi)

Abstract

İnsan hayatını olumsuz etkileyen sıra dışı olumsuz olaylar arasında doğal afetler de bulunmaktadır. Deprem, sel, yangın gibi bu olaylar insanların tüketim davranışlarını da etkilemesi söz konusudur. Bu araştırmada, doğal afetlerden depremin belirli tüketim davranışlarına etkilerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Nitel veri toplama yöntemiyle 6 Şubat 2023de Türkiye’de meydana gelen ve “Asrın Felaketi” olarak nitelendirilen depremden sonra, depremzede ve depremi hisseden yetişkin kadınların giysi alışverişleri hakkında veri toplanmış ve elde edilen veriler içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırmada Kırıkkale’de yaşayan bu kadınların depremden sonra giyim alışverişlerindeki tüketici davranış ve tutumları ölçülmeye çalışılmıştır. Araştırma sonucunda depreme maruz kalan ve depremi hisseden kadınların deprem sonrasında birçok sektörde olduğu gibi giyim sektöründe de özellikle artan fiyatlara bağlı olarak kendisinin ve ailesinin giysi ihtiyacını satın almak yerine kendi üretebilmek için çeşitli mesleki kurs/eğitim alarak daha ucuza gidermeye çalıştığı, plansız satın almalarını artırabildiği veya azaltabildiği deprem öncesinde çok gereksiz veya ihtiyacından fazla giyim alışverişi yaptığı gibi sonuçlar tespit edilmiştir. Deprem gibi afet sonrasında insanların mesleki kurs/eğitimlere ilgisini arttığı görülmüş bu konuda ilgili kurumlara depreme maruz kalan/hisseden insanlara yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Keywords

• Giysi Alışverişi
• Nitel Araştırma
• İşletme İstatistiği
• Deprem
• Tüketici
• Tüketici Davranışları

A Qualitative Study On Changing Consumer Behaviors After The Earthquake (Clothing Shopping)

Abstract

disasters. These events, such as earthquakes, floods and fires, also affect people's consumption behaviors. In this study, it is aimed to examine the effects of earthquakes from natural disasters on certain consumption behaviors. With the qualitative data collection method, after the earthquake that occurred in Turkey on February 6, 2023 and was described as the “Disaster of the Century”, data were collected about the clothing purchases of earthquake victims and adult women who felt the earthquake and the data obtained were subjected to content analysis. In the research, it was tried to measure the consumer behaviors and attitudes of these women living in Kırıkkale in clothing shopping after the earthquake. In the research, it was tried to measure the consumer behaviors and attitudes of these women living in Kırıkkale in clothing shopping after the earthquake. As a result of the research, it was determined that the women who were exposed to the earthquake and felt the earthquake tried to meet their and their family's clothing needs cheaper by taking various vocational courses / training in order to produce them instead of buying them instead of buying them due to the increasing prices in the clothing sector as in many sectors after the earthquake, that they could increase or decrease their unplanned purchases, and that they shopped too much unnecessary or more clothing than they needed before the earthquake. It has been seen that people's interest in vocational courses / trainings has increased after disasters such as earthquakes, and suggestions have been given to the relevant institutions.

Keywords

• Qualitative Research
• Business statistics
• Earthquake
• Consumer
• Consumer Behavior
• Clothes Shopping

References

1. Amstadter, A. B., Broman Fulks, J., Zinzow, H., Ruggiero, K. J., & Cercone, J. (2009). Internetbased interventions for traumatic stress- related mental health problems: A review and suggestion for future research. Clinical Psychology Review, 29, 410–420. http://dx.doi.org/10.1016/j.cpr.2009.04.001
2. Aydınlıoğlu, Ö. & Tamer Gencer, Z. (2020). Let Me Buy Before I Die! A Study on Consumers’ Panic Buying Behaviours During the Covid-19 Pandemic. Turkish Studies, 15(6),139-154. https://dx.doi.org/10.7827/turkishstudies.45454.
3. Çelik, S. (2022). Salgın ve felaket dönemlerinde tüketici davranışları covıd-19 pandemisi ve normalleşme döneminde ankara'da bir inceleme (Master's thesis, Kırıkkale Üniversitesi).
4. Erciş, A., Kotan, G. & Türk B. (2016). Ölüm Kaygısının Tüketici Tutumları Üzerindeki Etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (23), 107-134.
5. Erkan, C. , Erkuş, U. & Öztürk, A. (2023). Covid-19 Pandemisi Sürecinde Tüketicilerin Satın Alma Davranışlarındaki Değişimlerin İncelenmesi . Fiscaoeconomia , 7 (2) , 1212-1238 . DOI: 10.25295/fsecon.1206181
6. Hama, Y. (2001). Shopping as a coping behavior for stress. Japanese Psychological Research, 43(4), 218–224. https://doi.org/10.1111/1468-5884.00179
7. İnce., M. & Kadioğlu, C. T. (2020). Tüketicilerin Covid19 (Korona) virüsüyle artan stoklama isteğinin online satın alma davranışına etkisi. OPUS International Journal of Society Researches, 16(29), 1875-1906. İslamoğlu, A. H. & Altunışık, R. (2010). Tüketici Davranışları (3. Baskı). İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A.Ş
8. Jakupcak, M., Tull, M. T., McDermott, M. J., Kaysen, D., Hunt, S., & Simpson, T. (2010). PTSD symptom clusters in relationship to alcohol misuse among Iraq and Afghanistan war veterans seeking post-deployment VA health care. Addictive Behaviors, 35(9), 840–843. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2010.03.023

9. Karakaya, E., Bozacı İ. & Gökdeniz İ. (2020). Travmatik olayların tüketici davranışı etkilerine yönelik nitel bir araştırma. Turkish Studies-Economy, 15(4), 2151-2163. https://dx.doi.org/ 10.47644/ TurkishStudies. 43886
10. Mandel, N.,&Smeesters, D. (2008). The Sweet Escape: Effects of Mortality Salience on Consumption Quantitiesfor High and Low Self‐Esteem Consumers. Journal of Consumer Research, 2(32), 309-323.
11. Marchlewski, T. (2006). I Die Therefore I Buy Applications of Terror Management Theoryto Consumer Behavior. (Yayımlanmış Doktora Tezi). Köln: Köln Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi.
12. Nokay, P. (2011). Tüketimin Zamanlar Arası Tercihlerinde Ölüm Kaygısının Etkisi. (Yayımlanmış Doktora Tezi). İstanbul: İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İktisat Anabilim Dalı
13. Özden, A. T. (2007). Etnosentrik eğilimin tüketicilerin satın alma davranışına etkisi: Doğu Anadolu ve Karadeniz bölgeleri üzerine karşılaştırmalı analiz. Doktora Tezi. Başkent Üniversitesi, Ankara.
14. Uzunçıbuk, L. (2009); “Doğal Afetlerin Kentsel Ve Bölgesel Planlamada Yeri” Jeodezi, Jeoinformasyon Ve Arazi Yönetim Dergisi, Sayı:101 Http://Www.Hkmo.Org.Tr/Resimler/Ekler/2ddc87b68fed4f6_Ek.Pdf, E.T. 06.04.2010.
15. Şengül, S. (2018). Düzce Il Merkezinde Ailelerin 1999 Depreminden Sonra Konut Satın Alma Davranış Biçimleri ve Bir Uygulama,(Master's thesis, Çankaya Üniversitesi).
16. Sneath, J. Z., Lacey, R., & Kennett-Hensel, P. A. (2009). Coping with a natural disaster: Losses, emotions, and impulsive and compulsive buying. Marketing Letters, 20(1), 45-60. https://doi.org/10.1007/s11002-008-9049-y
17. Somer, E.,& Ruvio, A. (2014). The going gets tough, so let's go shopping: On materialism, coping, and consumer behaviors under traumatic stress. Journal of Loss and Trauma, 19(5), 426-441. https://doi.org/10.1080/15325024.2013.794670
18. Statista, Pandemi Sonrası Alışveriş Raporu (2020). 30.03.2020 tarihinde https://www.statista.com/statistics/1102863/vietnam-impact-on-shopping-after-covid-19-outbreak/
19. Yılmaz, K. (2011). Eğitim fakültelerinin sosyal sorumluluğu ve topluma hizmet uygulamaları dersi: Nitel bir araştırma. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 4(2), 86-108. https://dergipark.org.tr/en/pub/akukeg/issue /29343/314006
20. Yürük, P. (2010). Kriz dönemlerinde tüketicilerin satın alma davranışlarındaki değişiklikler: Edirne ilinde bir uygulama (Master's thesis, Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü), http://dspace.trakya.edu.tr/ xmlui/handle/trakya/1657