Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti
Abstract
Göz sağlığı, önemli bir halk sağlığı konusudur ve göz hastalıkları dünya çapında ciddi sağlık sorunlarına neden olmaktadır. Göz hastalıkları, görme yeteneğini etkileyebilen ve yaşam kalitesini önemli ölçüde azaltabilen çeşitli sağlık sorunlarıdır. Bunlar arasında normal göz sağlığı, glukom, diyabetik retinopati ve katarakt önemli yer tutmaktadır. Bu hastalıkların erken tanınması ve uygun tedavi yöntemlerinin uygulanması, göz sağlığının korunması ve görme kayıplarının en aza indirilmesi açısından hayati öneme sahiptir. Son dönemlerde, göz hastalıklarının teşhisi için yapay zekâ tekniklerinin kullanımı yaygınlaşmaktadır. Bu teknikler, görüntü analizi ve derin öğrenme gibi ileri algoritmaları içerir ve hastalıkların erken teşhisi ve tedavisi için önemli bir araç haline gelmektedir. Bu çalışmada, göz hastalıklarının fundus görüntülerinden doğru teşhis edilmesi için derin öğrenme ve özellik seçimi yöntemlerinin kombinasyonu yoluyla metasezgisel yöntemlerle optimize edilmiş bir metodoloji geliştirilmiştir. Bu çalışmada, dört sınıflı bir veri setinden elde edilen görüntüler üzerinde özellik çıkarımı için önceden eğitilmiş derin öğrenme mimarileri olan ResNet101, DenseNet201 ve DarkNet53 kullanılmıştır. Bu mimarilerden elde edilen özellikler birleştirilerek bir hibrit özellik havuzu oluşturulmuştur. Oluşturulan bu havuz, görüntülerin daha etkili bir şekilde temsil edilmesini sağlamak için kullanılmıştır. Elde edilen özelliklerin içinden önemsiz olanları elemek için metasezgisel bir optimizasyon yöntemi olan parçacık sürü optimizasyonu (PSO) kullanılmıştır. Görüntülerin sınıflandırılması için makine öğrenmesi yöntemlerinden olan destek vektör makinesi (SVM) tercih edilmiştir. SVM'in performansını artırmak amacıyla, hiperparametrelerin seçimi için Bayesian optimizasyon yöntemi kullanılmıştır. Bu optimizasyon tekniği, SVM'nin daha iyi bir şekilde ayarlanmasına ve veri setine uyum sağlamasına yardımcı olmuştur. Deneysel çalışmaların sonuçlarına göre, sınıflandırma doğruluğu %93.8 olarak belirlenmiştir. Bu sonuçlar, önerilen yöntemin göz hastalıklarının tespitinde etkili bir araç olarak kullanılabileceğini göstermektedir. Bu çalışma, yapay zeka tekniklerinin tıbbi görüntüleme alanında önemli bir rol oynayabileceğini ve göz hastalıklarının erken teşhisinde kullanılabilecek potansiyel bir araç olduğunu vurgulamaktadır.
Keywords
References
- [1] V. Ayzenberg, F. S. Kamps, D. D. Dilks, ve S. F. Lourenco, “Skeletal representations of shape in the human visual cortex”, Neuropsychologia, c. 164, s. 108092, 2022.
- [2] R. R. A. Bourne vd., “Causes of vision loss worldwide, 1990–2010: a systematic analysis”, The lancet global health, c. 1, sayı 6, ss. e339–e349, 2013.
- [3] N. Congdon vd., “Causes and prevalence of visual impairment among adults in the United States.”, Archives of Ophthalmology (Chicago, Ill.: 1960), c. 122, sayı 4, ss. 477–485, 2004.
- [4] T. Li vd., “Applications of deep learning in fundus images: A review”, Medical Image Analysis, c. 69, s. 101971, 2021.
- [5] H. Halıcı, “Yeni bir fakoemülsifikasyon cihazı tasarımı ve uygulaması”. Fen Bilimleri Enstitüsü, 2004.
- [6] S. H. Gözoğlu, “Mikroinsizyonel katarakt cerrahisi ile lens ekstraksiyonu ve arka kamara göz içi lensi yerleştirilmesi sonrası postoperetif sonuçların incelenmesi”, TC Haseki Eğitim Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği. Uzmanlık tezi, danışman: Doç. Dr. Feyza Önder, 2006.
- [7] M. Duman, “Fakoemülsifikasyon sırasında arka kapsül yırtığı gelişmesi sonrası arka kamara göz içi lensi uygulanan olgularımızın klinik sonuçları”, TC Sağlık Bakanlığı İstanbul Eğitim ve Araştırma Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği. Uzmanlık tezi, danışman: Doç. Dr. Kadir Eltutar, 2006.
- [8] M. Blair, “Diabetes mellitus review.”, Urologic nursing, c. 36, sayı 1, 2016.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Deep Learning, Satisfiability and Optimisation
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
June 30, 2024
Publication Date
June 30, 2024
Submission Date
April 5, 2024
Acceptance Date
May 1, 2024
Published in Issue
Year 2024 Volume: 15 Number: 2
APA
Ciran, A., & Özbay, E. (2024). Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 15(2), 421-433. https://doi.org/10.24012/dumf.1465929
AMA
1.Ciran A, Özbay E. Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti. DUJE. 2024;15(2):421-433. doi:10.24012/dumf.1465929
Chicago
Ciran, Ahmet, and Erdal Özbay. 2024. “Derin Öğrenme Ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 15 (2): 421-33. https://doi.org/10.24012/dumf.1465929.
EndNote
Ciran A, Özbay E (June 1, 2024) Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 15 2 421–433.
IEEE
[1]A. Ciran and E. Özbay, “Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti”, DUJE, vol. 15, no. 2, pp. 421–433, June 2024, doi: 10.24012/dumf.1465929.
ISNAD
Ciran, Ahmet - Özbay, Erdal. “Derin Öğrenme Ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi 15/2 (June 1, 2024): 421-433. https://doi.org/10.24012/dumf.1465929.
JAMA
1.Ciran A, Özbay E. Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti. DUJE. 2024;15:421–433.
MLA
Ciran, Ahmet, and Erdal Özbay. “Derin Öğrenme Ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti”. Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, vol. 15, no. 2, June 2024, pp. 421-33, doi:10.24012/dumf.1465929.
Vancouver
1.Ahmet Ciran, Erdal Özbay. Derin Öğrenme ve Özellik Seçimi Yaklaşımları Kullanılarak Göz Hastalıkları Tespiti. DUJE. 2024 Jun. 1;15(2):421-33. doi:10.24012/dumf.1465929
Cited By
Makine Öğrenmesi Algoritmalarının Performansını Artırmak için Metasezgisel Algoritma Tabanlı Öznitelik Seçimi
Fırat Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.35234/fumbd.1632540Detection of Flatfoot Deformity from X-Ray Images Using Image Filtering and Transfer Learning Approaches
DÜMF Mühendislik Dergisi
https://doi.org/10.24012/dumf.1611410Artificial Intelligence-Based Screening for Diabetic Retinopathy: Model Comparison and Interpretability
Sakarya University Journal of Computer and Information Sciences
https://doi.org/10.35377/saucis.8.94717.1754835