ŞEMSEDDÎN-İ SİVÂSÎ’NİN MENÂKIB-I İMÂM-I ÂZAM ADLI ESERİNDE EHL-İ SÜNNETE MUHALİF ANLAYIŞLARA YÖNELTTİĞİ TENKİTLER

XVI. yüzyılda mutasavvıf, âlim ve şair kimliğiyle öne çıkan mümtaz şahsiyetlerden biri de Şemseddîn-i Sivâsî’dir. Çalışmamıza kaynaklık eden eser, Şemseddîn-i Sivâsî tarafından kaleme alınan Menâkıb-ı İmâm-ı Âzam adlı mesnevîdir. Bu mesnevî, dinî-tasavvufî mesnevîlerin alt kategorisinde yer alan “din uluları ve evliya menkabeleri” kısmına dâhil edilebilecek bir eserdir. Eser, İmâm-ı Âzam’ın hayatından kesitler sunan biyografik türden bir çalışma mahsulü olmasının yanı sıra yer yer dinin temel esaslarına temas eden, yer yer ahlâkî öğütler veren bir metin özelliği de göstermektedir. Bu çalışmanın konusu, Şemseddîn-i Sivâsî’nin Menâkıb-ı İmâm-ı Âzam adlı eserinde Ehl-i Sünnet anlayışının karşısında yer alan zümrelere yönelttiği tenkitlerdir. Giriş bölümünde eser ve Şemseddîn-i Sivâsî hakkında bilgi verilmiştir. Ehl-i Sünnet ve ehl-i bidat kavramları tarif edildikten sonra tarihî süreç içerisinde Ehl-i Sünnet anlayışı ile bunun karşısında olan itikadî anlayış ve zümrelerden kısaca bahsedilmiştir. Şemseddîn-i Sivâsî’nin Menâkıb-ı İmâm-ı Âzam adlı eserinde bu zümrelere karşı yönelttiği tenkitler, örnek eserden seçilen beyitlerden hareketle ortaya konulmaya çalışılmıştır. Böylelikle, 16. asrın mühim mutasavvıflarından ve Halvetîliğin dört şubesinden biri olan Şemsiyye’nin kurucusu Şemseddîn-i Sivâsî’nin bu konudaki yaklaşımı ortaya konmuş olacaktır.