ŞEHRENGİZLERDE BAHSİ GEÇEN XVI. VE XVIII. YÜZYIL OSMANLI MESLEKLERİ

Şehrengizler, bir şehrin güzellerini ve güzelliklerini anlatan eserlerdir. Türk edebiyatında şehrengizler ilk kez XVI. yüzyılda Mesihî’nin Edirne Şehrengizi ile ortaya çıkmıştır. XVI. yüzyıldan XVIII. yüzyıla kadar canlılığını sürdüren bu edebi tür zamanla eski önemini kaybetmiştir. Bu tür, yalnızca bir şehrin güzellerini anlatmakla kalmayıp aynı zamanda anlatılan şehir hakkında tarihi ve sosyolojik olarak da pek çok bilgi içerir. XVIII. yüzyılın sonlarına kadar yazılmış birçok şehrengizde şehrin erkek güzelleri anlatılırken güzellerin mesleklerinden ya da babalarının mesleklerinden bahsedildiği görülmüştür. Bu makalede bu zamana kadar incelenmiş şehrengizlerden on yedi tanesi içerdiği meslekler yönüyle incelenmiş, böylece Osmanlı Devleti’nin çeşitli meslek gruplarına dair bilgiler ortaya konulmuştur. Böyle bir çalışma ile sosyoloji ve tarih çalışmalarına kaynaklık edecek yeni bilgiler elde edilmiş hem de şehrengizlerin ihmal edilmiş bu yönü toplu bir halde verilmeye çalışılmıştır.