Türkiye'de Son Beş Yılda Yapılan Bazı Silaj Çalışmaları

Öz

Bu derlemenin amacı ülkemizde silaj konusunda yapılmış makaleleri karşılaştırmak ve güncel bilgiler sunmaktır. Bu amaçla son beş yıl içinde (2017-2021) yapılmış ve TR Dizin tarafından taranan dergilerde yayınlanmış 44 bilimsel makale hakkında bilgi verilmiştir. Çalışmalarda “silaj” anahtar kelimesi kullanılmıştır. TR Dizin sitesinde yapılan arama sonucunda ulusal ve uluslararası hakemli dergiler baz alınmıştır. Çalışmalar silaj ana materyali, silaj katkı maddesi, silolama süresi, kimyasal analizler ve fermantasyon parametreleri açısından sınıflandırılmıştır. Değerlendirme sonucunda çalışmalarda en çok mısır, yonca ve fiğ çeşitlerinin silaj ana materyali olarak kullanıldığı görülmüştür. İncelenen makalelerde farklı katkı maddelerinin silaj kalitesini arttırabileceği, silolama süresi olarak en çok 60 gün tercih edildiği görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Silaj
• Kaba yem
• Silaj katkı maddesi
• Silolama süresi

Some Silage Studies Made In Turkey In The Last Five Years

Abstract

The aim of this review is to compare the articles on silage in our country and to present up-to-date information. For this purpose, information is given about 44 scientific articles published in the last five years (2017-2021) and published in journals indexed by TR Dizin. The keyword "silage" was used in the studies. Studies were classified in terms of silage material, silage additive, silage time, chemical analyzes and fermentation parameters. As a result of the evaluation, it was seen that corn, alfalfa and vetch varieties were mostly used as the main silage material in the studies. In the reviewed articles, it has been seen that different additives can increase the quality of silage, and a maximum of 60 days is preferred as the ensiling time.

Keywords

• Roughage
• Silage additive
• Ensiling time
• Silage

References

1. Aksu, T., Denek, N., Aydin, S. S., Doğan Daş, B., Savrunlu, M. ve Özkaya, S. (2017). Kuru kekik (Tymbra spicata L. spicata) posasının çayir ve yonca silajının fermantasyon kalitesi ve in vitro organik madde sindirilebilirliğine etkisi. Kafkas Universitesi Veteriner Fakultesi Dergisi, 23(2), 211–217. doi:10.9775/kvfd.2016.16266
2. Alaca, B. ve Parlak, A. Ö. (2017). Mısır, Sorgum Sudanotu Melezi ile Soya, Börülce ve Guarın Karışık Ekimlerinin Silaj Verimi ve Kalitesine Etkileri. Fak. Derg. (COMU J. Agric. Fac.), 2017(1), 99–104.
3. ARSLAN DURU, A. (2019). Lavanta (Lavandula angustifolia) Katkısının Yonca Silajlarının Kalitesi Üzerine Etkisi. Uluslararası Muhendislik Arastirma ve Gelistirme Dergisi, 426–431. doi:10.29137/umagd.486921
4. Arslan, M. (2017). Sorgum ve Bazı Bitkilerin İle Farklı Oranlarda Karışımlarından Hazırlanan Silajların Kalite Özellikleri Quality Charecteristics of Sorghum and Some Plants Silages Mixed at Different Rates Giriş Materyal ve Yöntem Bitkisel Materyal Temini ve Silaj Yapımı. Journal of Tekirdag Agricultural Faculty, 14(02), 34–41.
5. Arslan, M., Erdurmuş, C., Öten, M., Aydınoğlu, B. ve Çakmakçı, S. (2017). Mısır (Zea mays L.) ile Leucaena leucocephala L. Bitkisinin Karıştırılmasıyla Hazırlanan Silajların Besin Değerinin Belirlenmesi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 101–106. doi:10.20289/zfdergi.388379
6. ATALAY, A. İ. ve KAMALAK, A. (2018). Effect of Locust Bean Fracture on In vitro and In situ Degradation of Grass Silage. Journal of the Institute of Science and Technology, 361–367. doi:10.21597/jist.412930
7. AVCI, M., DOĞAN, B., AYDIN, S. ve SAVRUNLU, M. (2019). Farklı Seviyelerde Pamuk Tohumu Küspesi ve Arpa İlave Edilerek Hazırlanan Mısır Silajlarının Kalitelerinin Belirlenmesi. Harran Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 8(2), 156–161. doi:10.31196/huvfd.667580
8. Ávila, C. L. S. ve Carvalho, B. F. (2020). Silage fermentation—updates focusing on the performance of micro-organisms. Journal of Applied Microbiology, 128(4), 966–984. doi:10.1111/jam.14450

9. Aykan, Y. (2018). Dicle Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi Araştırma Makalesi / Research Article Farklı Oranlarda Silolanan Yembezelyesi ( Pisum sativum L . ) ve Arpa ( Hordeum vulgare L . ) Karışımlarının Silaj Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi, 64–70.
10. Başaran, U., Gülümser, E., Mut, H. ve Doğrusöz, M. Ç. (2018). Mürdümük + Tahıl Karışımlarının Silaj Verimi ve Kalitesinin. Türk Tarım - Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 6(9), 1237–1242.
11. Basmacıoğlu, H. ve Ergül, M. (2002). Silaj Mikrobiyolojisi. Hayvansal Üretim, 43(1), 12–24. http://dergipark.gov.tr/hayuretim/issue/7629/99936 adresinden erişildi. Belirlenmesi, K. Ö., Yildiz, H., İlker, E. ve Yildirim, A. (2017). Bazı Silajlık Mısır (Zea mays) Çeşit ve Çeşit Adaylarının Verim ve Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi. SDÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 12(2), 81–89.
12. BESHARATI, M., PALANGI, V., NEKOO, M. ve AYAŞAN, T. (2020). Effects of Lactobacillus Buchneri Inoculation and Fresh Whey Addition on Alfalfa Silage Quality and Fermentation Properties. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.777031
13. Bil Der, T., Blagojević, M., Đorđević, N., Dinić, B., Vasić, T., Milenković, J., … BİLGİSİ Araştırma Makalesi Sorumlu Yazar, E. (2017). Tarım Bilimleri Dergisi Determination of Green Forage and Silage Protein Degradability of Some Pea (Pisum sativum L.) + Oat (Avena sativa L.) Mixtures Grown in Serbia Sırbistan Koşullarında Yetiştirilen Kimi Bezelye (Pisum sativum L.) + Yulaf (Avena sativ. Journal of Agricultural Sciences, 23(37), 415–422. www.agri.ankara.edu.tr/dergi adresinden erişildi.
14. Büyükkılıç Beyzi, S., Ülger, İ., Kaliber, M. ve Konca, Y. (2018). Determination of Chemical, Nutritional and Fermentation Properties of Citrus Pulp Silages. Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology, 6(12), 1833. doi:10.24925/turjaf.v6i12.1833-1837.2229
15. CAN, M., ACAR, Z., AYAN, İ., GÜLÜMSER, E. ve MUT, H. (2020). Silage Quality of Chicory Binary Mixtures with White Clover and Orchard Grass. Journal of the Institute of Science and Technology, 10(4), 3076–3083. doi:10.21597/jist.781969
16. Çiftci, B., Akçura, S., Doran, T., Okumuş, O., Turan, A. ve Kaplan, M. (2021). Vetiver ve Soya Karışım Silajının Fermantasyon Kalitesi , Besleme Özellikler İle Gaz - Metan Üretiminin Değerlendirilmesi. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 8(2), 295–300.
17. Dumanoğlu, Z. ve Geren, H. (2019). Horozibiği (Amaranthus mantegazzianus)’nde Farklı Azot ve Fosfor Seviyelerinin Ot Verimi ve Bazı Silaj Özelliklerine Etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 56(1), 51–60. doi:10.20289/zfdergi.439940
18. Filya, İ. (2000). Bazı Silaj Katkı Maddelerinin Ruminantların Performansları Üzerindeki Etkileri. Hayvansal Üretim, 41(1), 76–83. http://dergipark.gov.tr/hayuretim/issue/7632/99970 adresinden erişildi.
19. Filya, İ. (2001). Silaj teknolojisi. Hakan Ofset, İzmir, 66–68.
20. Geren, H., Kır, B. ve Kavut, Y. T. (2019). Farklı biçim zamanlarının tatlı darı (Sorgum bicolor var. saccharatum) çeşitleri üzerinde verim ve bazı yem kalite unsurlarına etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 131–140. doi:10.20289/zfdergi.450573
21. Gökhan Sargin, H. ve Denek, N. (2017). Effect of Adding Different Levels of Dried Molasses Sugar Beet Pulp on the Silage Quality and In Vitro Digestibility of Wet Tomato Pomace Silage**, 6(1), 84–89. http://dergipark.gov.tr/download/article-file/320908 adresinden erişildi.
22. Gülümser, E., MUT, H., BAŞARAN, U. ve ÇOPUR DOĞRUSÖZ, M. (2019). Melas ve Arpa Kırması İlavesinin Börülce ve Soya Silajlarında Kalite Üzerine Etkisi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 6. doi:10.35193/bseufbd.589388
23. GÜLÜMSER, E., Yozgatlı, O., Başaran, U., Mut, H. ve Çopur Doğrusöz, M. (2018). Bazı Mısır Çeşitlerinin Morfolojik Özellikleri, Verim ve Silaj Kalitelerinin Belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.450938
24. GÜMÜŞ, H., KARAKAŞ OĞUZ, F., OĞUZ, M. N., BUĞDAYCI, K. E. ve KUTER, E. (2020a). Farklı Katkı Maddelerinin Lenox Silajının Fermantasyon ve Fiziksel Özellikleri Üzerine Etkileri. Erciyes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi. doi:10.32707/ercivet.697756
25. GÜMÜŞ, H., KARAKAŞ OĞUZ, F., OĞUZ, M. N., BUĞDAYCI, K. E. ve KUTER, E. (2020b). Farklı Katkı Maddelerinin Lenox Silajının Fermantasyon ve Fiziksel Özellikleri Üzerine Etkileri. Erciyes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 17(1), 39–44. doi:10.32707/ercivet.697756
26. İbrahimoğlu, M. sait ve Saruhan, V. (2019). Farklı Oranlarda Mürüdümük (Lathyrus sativus L.) Bitkisinin Bazı Meyve Posaları İle Silolanma Özelliklerinin BelirlenmesiESİ. European Journal of Science and Technology, 66–70. doi:10.31590/ejosat.618849
27. Kaiser AG, Piltz JW, Burns HM, G. N. (2004). Silage additives. Dairy Australia and New South Wales Department of Primary Industries.
28. Karaevli, M. E. ve Baytekin, H. (2018). Trakya’da Bazı Kışlık Tek Yıllık Tarla Bitkilerinin Silaj Üretiminde Kullanılma İmkânlarının Araştırılması. ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 6, 249–254. doi:10.33202/comuagri.504361
29. Kavut, Y. T. ve Geren, H. (2017). Farklı Hasat Zamanlarının ve Karışım Oranlarının İtalyan Çimi (Lolium multiflorum L.) + Baklagil Yembitkisi Karışımlarının Verim ve Bazı Silaj Kalite Özelliklerine Etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 115–124. doi:10.20289/zfdergi.387050
30. Kızılşimşek, M., GÜNAYDIN, T., ASLAN, A., KEKLİK, K. ve AÇIKGÖZ, H. (2020). Mısır ve Bazı Baklagillerin Birlikte Üretimi ile Silaj Yem Kalitesini Artırma Olanakları. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 165–169. doi:10.30910/turkjans.680048
31. Koç, F. (2020). Sodyum Diesatat ve Sodyum Benzoat İlavesinin Yüksek Nemli Mısır Silajlarının Aerobik Stabilite Özellikleri Üzerine Etkileri. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 131–140. doi:10.20289/zfdergi.611010
32. KOÇ, F., KARAPINAR, B., OKUYUCU, B. ve KORUCU ERDEM, D. (2020). Kefir İlavesinin Yonca Silajlarının Fermantasyon Özellikleri ve Aerobik Stabilitesi Üzerine Etkileri. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.620292
33. KÖKSAL, Y., BÖLÜKBAŞ, B. ve SELÇUK, Z. (2021). An in vitro Evaluation of the Silages in White Mulberry Pomace/Meadow Grass mixtures containing different levels of White Mulberry Pomace. Kocatepe Veterinary Journal, 14, 309–315. doi:10.30607/kvj.923403
34. Konca, Y., Alçiçek, A. ve Yaylak, E. (2005). Süt Sığırcılığı İşletmelerinde Yapılan Silo Yemlerinde Silaj Kalitesinin Saptanması. Hayvansal Üretim, 46(2), 6–13.
35. Korkmaz, Y., Ayasan, T., Aykanat, S. ve Avcı, M. (2019). Çukurova İkinci Ürün Koşullarında Yetiştirilen Silajlık Mısır (Zea mays L.) Çeşitlerinin Verim ve Silaj Kalite Performanslarının Değerlendirilmesi. Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology, 7(sp1), 13. doi:10.24925/turjaf.v7isp1.13-19.2673
36. Kung, L., Stokes, M. R. ve Lin, C. J. (2015). Silage Additives. Silage science and technology içinde (ss. 305–360). doi:10.2134/agronmonogr42.c7
37. McDonald, P., Henderson, A. R., & Heron, S. J. E. (1991). The biochemistry of silage.
38. Muck, R. E., Nadeau, E. M. G., McAllister, T. A., Contreras-Govea, F. E., Santos, M. C. ve Kung, L. (2018). Silage review: Recent advances and future uses of silage additives. Journal of Dairy Science, 101(5), 3980–4000. doi:10.3168/jds.2017-13839
39. Mut, H., GÜLÜMSER, E., ÇOPUR DOĞRUSÖZ, M. ve BAŞARAN, U. (2020). Koca Fiğ ile İtalyan Çimi Karışımlarının Silaj Kalitesinin Belirlenmesi. ÇOMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi. doi:10.33202/comuagri.753574
40. MUT, H., GÜLÜMSER, E., ÇOPUR DOĞRUSÖZ, M. ve BAŞARAN, U. (2020). Değişik Arkadaş Bitkilerin Yonca Silaj Kalitesine Etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.669234
41. Özinan, L., Alatürk, F. ve Gökkuş, A. (2017). Meryemana Dikeni [Silybum marianum (L.) Gaertner]’nin Silaj Olarak Kullanım Olanakları, 4(1), 88–94.
42. Öztürk, Y. ve Budaklı Çarpıcı, E. (2019). Bazı Silajlık Mısır (Zea mays L.) Çeşitlerinin Silaj Kalite Özelliklerinin Belirlenmesi, 33(2), 227–233.
43. Paydaş, E. (2019). Mısır Silajına Farklı Oranlarda Antep Fıstığı (Pistacia vera L.) Dış Kabuğu İlavesinin Silaj Kalitesi ve İn Vitro Metan Gazı Oluşumu Üzerine Etkisinin Araştırılması. Erciyes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Dergisi, 16–22. doi:10.32707/ercivet.538026
44. Queiroz, O. C. M., Ogunade, I. M., Weinberg, Z. ve Adesogan, A. T. (2018). Silage review: Foodborne pathogens in silage and their mitigation by silage additives. Journal of Dairy Science, 101(5), 4132–4142. doi:10.3168/jds.2017-13901
45. Şahin, İ. F. ve Zaman, M. (2010). Hayvancılıkta Önemli Bir Yem Kaynağı: SİLAJ. Doğu Coğrafya Dergisi, 23, 1–18.
46. ŞENGÜL, A. Y. ve AYDIN, R. (2019). Farmatan Silaj Katkı Maddesinin Yonca Silajı Yapımında Kullanımı. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 579–587. doi:10.30910/turkjans.595395
47. seydoşoğlu, seyithan. (2019). Farklı Oranlarda Karıştırılan Yem Bezelyesi (Pisum sativum L.) ve Arpa (Hordeum vulgare L.) Hâsıllarının Silaj Kalitesine Etkisinin Araştırılması. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 31–40. doi:10.20289/zfdergi.485698
48. Seydoşoğlu, S. ve Saruhan, V. (2017). Mısır Bitkisinde (Zea mays L.) Ekim Zamanı ve Çeşidin Silaj Kalitesi Üzerine Etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 361–366. doi:10.20289/zfdergi.388117
49. Turan, N. (2019). Macar Fiği ile Arpa Yaş Otunun Farklı Oranlarda Karıştırılarak Elde Edilen Silajın Kimyasal Kompozisyonu ve Kalite Parametrelerinin Belirlenmesi. European Journal of Science and Technology, 787–793. doi:10.31590/ejosat.643509
50. TURAN, N. ve SEYDOŞOĞLU, S. (2020). Farklı Oranlarda Karıştırılan Yonca , Korunga ve İtalyan Çimi Hasıllarının Silaj ve Yem Kalitesine Etkisinin Araştırılması. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 7(3), 526–532.
51. Ülger, İ., & Kaplan, M. (2017). Effects of Ensiling Duration on Chemical Composition of Maize Silages. Journal EJSDR-European Journal of Sustainable Development and Research, 2(1), 63.
52. VURARAK, Y. ve İNCE, A. (2019). Bazı Yem Bitkileri Karışımlarında Farklı Hasat ve Muhafaza Sistemlerinin Yem Kalitesi Üzerine Olan Etkilerinin Belirlenmesi. Toprak Su Dergisi, 9–14. doi:10.21657/topraksu.654760
53. YAMANER, Ç., ALKAN, M., ARSLAN, E. ve TEKİN, T. (2021). Karabuğday Silaj Örneklerinin Kalitesi Üzerine Etkili Olan Laktik Asit Bakteri Profilinin DNA Parmak İzi Tekniği ile Tanımlanması. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 8(1), 1–11. doi:10.19159/tutad.742929
54. Yayla, D. ve Önenç, S. S. (2021). Yonca Silajlarında Atık Reçel Karışımı İlavesinin Silaj Fermantasyonu ve İn Vitro Sindirilebilirlik Üzerine Etkileri. Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology, 9(2), 301–307.
55. Yıldırım, B. (2015). Türkiye’deki Silaj Çalışmaları: 2005-2014. Iğdır Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(2), 2005–2014. http://dergipark.gov.tr/igdirfbed/issue/15544/385060 adresinden erişildi.
56. Yozgatlı, O., Başaran, U., GÜLÜMSER, E., Mut, H. ve Çopur Doğrusöz, M. (2018). Bazı Mısır Çeşitlerinin Morfolojik Özellikleri, Verim ve Silaj Kalitelerinin Belirlenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi. doi:10.18016/ksutarimdoga.vi.450938