Cinsiyet, Kötülük ve Beden: Femme Fatale İmgesinin Kültürel İnşası
Abstract
Bu çalışma femme fatale imgesinin toplumsal, politik ve kültürel olarak nasıl inşa edildiğini ele
almaktadır. 19. Yüzyıldan günümüze başta resim, edebiyat ve sinema olmak üzere çok farklı yazınsal ve
görsel alanda üretilmiş eserlere konu olan femme fatale karakteri, modern toplumun cinsiyet rejimi ve
beden politikaları hakkında tartışma yapmamızı sağlayan düşünsel hatlar içermektedir. Femme
fatale’in inşası, ataerkil yapının, modernleşmeyle birlikte kamusal alanda daha fazla yer alan kadın
öznelliğine karşı geliştirdiği endişelerin, korkuların ve reflekslerin bir ürünü olarak ortaya çıkmıştır. Bu
imge etrafında yürütülen tartışmalarla kadın bedenini gizem, kötülük ve felaketle özdeşleştiren
geleneksel ideolojik araçlar yeniden üretilmiş ve bu araçlarla kadınları hedef alan toplumsal cinsiyet
temelli düzenleyici politikalara söylemsel bir meşruiyet kazandırılmaya çalışılmıştır. Bu bakımdan
femme fatale karakteri ataerkil toplumun cinsiyet rejiminde olumsuz anlamda atıf yapılan bir dişil-öteki
olarak temsil edilmiştir. Çalışmada öncelikle femme fatale imgesinin ortaya çıktığı tarihsel, siyasal ve
kültürel ortam tartışılmış ve ardından bu ortamda üretilmiş iki eserde (Salomé ve Pandora’nın Kutusu)
yer alan femme fatale temsilleri örneklem olarak analiz edilmiştir.
Keywords
References
- Agamben, Giorgio. Kutsal İnsan: Egemen İktidar ve Çıplak Hayat. çev. İsmail Türkmen (İstanbul: Ayrıntı, 2001).
- Akın, Haydar. Ortaçağ Avrupası’nda Cadılar ve Cadı Avı (Ankara: Dost, 2001).
- Arpacı, Murat. “Sağlam Nesiller ya da Dejenerasyon: Türkiye’de Alkol Karşıtı Düşünce ve Hareket (1910–1950)”, Toplum ve Bilim, sayı:134, (2015): 30-54.
- Bade, Patrick. Femme Fatale: Images of Evil and Fascinating Women (London: Myflower, 1979).
- Benjamin, Walter. Pasajlar. çev. Ahmet Cemal (İstanbul: YKY, 2004).
- Campbell, Charlie. Günah Keçisi: Başkalarının Suçlarının Tarihi. çev. Gizem Kastamonulu (İstanbul: Ayrıntı, 2013).
- Doane, Mary Ann. Femmes Fatales: Feminism, Film Theory, Psychoanalysis (London: Routledge, 1991).
- Foucault, Michel. Abnormal: Lectures at the College de France 1974-1975 (London: Verso, 2003a).
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
May 26, 2019
Submission Date
March 7, 2019
Acceptance Date
May 20, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 11 Number: 1