Halkla İlişkilerdeki “Sosyo-Kültürel Dönüşüm”e Kampanyalar Üzerinden Bakmak: #KıyafetimeKarışma Kampanyası Üzerine Bir İnceleme

Abstract

Halkla ilişkilerdeki “sosyo-kültürel dönüşüm” halkla ilişkilere egemen olan işlevsel ve yönetsel yaklaşımdan teorik ve metodolojik değişime işaret etmektedir. Sosyo-kültürel dönüşüm perspektifi, halkla ilişkilerin toplumsal bir pratik olduğunu öne sürer ve halkla ilişkilerin anlamların üretildiği “etkileşim mevkii” olarak kavramsallaştırılmasını önerir. Halkla ilişkilere yönelik sosyo-kültürel yaklaşımdan yararlanan bu çalışma halkla ilişkilerin geçirdiği dönüşümü kamuların halkla ilişkiler kampanyalarına katılımı bağlamında incelemeyi hedeflemektedir. Bu çerçevede, çalışmada Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu’nun 2017’de kadınların katılımıyla gerçekleştirdiği #KıyafetimeKarışma kampanyası, halkla ilişkilerin geçirdiği dönüşümü örneklendiren bir kampanya olarak vaka incelemesi yöntemiyle incelenmiştir. Kampanyaya ilişkin toplanan verilerin analizi için Linda Hon’un “Halkla İlişkiler ve Dijital Toplumsal Savunuculuk Modeli” başlıklı modeli takip edilmiştir. Çalışma, egemen halkla ilişkiler literatüründeki kamu kavramsallaştırmasının dönüşüme uğradığını ve kamuların kampanyalarda üretilen “anlamın ortak yaratıcıları” olarak tanımlanabileceğini ortaya koymuştur. Bu çerçevede çalışma, kamuların katılımları aracılığıyla gerçekleştirilen halkla ilişkiler kampanyalarının erkek şiddeti gibi toplumsal meseleler hakkında söylemlerin üretildiği, kadın dayanışmasının geliştirildiği ve sürdürülebilir platformların oluşturulduğu “etkileşim mevkileri” oluşturma potansiyeli olduğunu ileri sürmektedir.

Keywords

• halkla ilişkiler
• sosyo-kültürel dönüşüm
• ortak anlam yaratımı
• kadına yönelik şiddet
• #KıyafetimeKarışma

Observing “Socio-Cultural Turn” in Public Relations through Campaigns: An Analysis on #KıyafetimeKarışma

Abstract

“Socio-cultural turn” in public relations refers to a theoretical and methodological shift from the functional and managerial approaches to public relations. The perspective of socio-cultural turn puts forward that public relations is a societal practice and suggests public relations to be conceptualized as “a locus of transactions” in which meanings are produced. Based on this socio-cultural approach to public relations, the study aims to analyze the transformation that public relations has undergone through publics’ participation in public relations campaigns. In this context, #KıyafetimeKarışma campaign, which was conducted by We Will Stop Feminicide Platform with the participation of publics in 2017, is chosen as a case exemplifying the transformation of public relations and case study is used for the analysis. Linda Hon’s model titled “Model of Public Relations and Digital Social Advocacy” is utilized to analyze the case. The study puts forth that the concept of public in public relations literature has transformed and that publics can be described as “cocreators of meaning” produced in public relations campaigns. Besides, the study asserts that public relations campaigns conducted with publics’ participation has a potential of generating “locus of transactions” through which discourses on societal issues like male violence are produced, women’s solidarity is built, and sustainable platforms are founded.

Keywords

• public relations
• socio-cultural turn
• ortak anlam yaratımı
• violence against women
• #KıyafetimeKarışma

References

1. Akçay, Ebru. “Halkla İlişkilere Toplumsal Yaklaşım: Kadına Yönelik Şiddet Karşıtı Dijital Kampanyalar Üzerine Bir İnceleme,” Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, 2020.
2. Aktaş, Melike. “Stratejik İletişim Araştırmalarında Yeni Yönelimler: Uluslararası Literatürdeki Tartışmalar Üzerine Bir Analiz,” Selçuk İletişim, cilt: 14, sayı: 1, 2021: 363-382.
3. Aktaş Yamanoğlu, Melike. “Halkla İlişkiler Araştırmalarında Vaka İncelemesinin Kullanımı Üzerine,” Halkla İlişkilerin Kazancı: Geçmiş Eğilimler, Yeni Yönelimler içinde. Der. Melike Aktaş Yamanoğlu ve B. Pınar Özdemir, (Ankara: De Ki, 2013), 187-197.
4. Atakul, Satı. “Popüler Feminist Bir Yayın Deneyimi: Kadınlara Mahsus Gazete Pazartesi,” Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 2002.
5. Bora, Aksu. “Giriş”, İradenin İyimserliği: 2000’lerde Türkiye’de Kadınlar içinde. Der. Aksu Bora, (Ankara: Ayizi Yayınları, 2015), 7-14.
6. Bora, Aksu ve Günal, Asena. “Önsöz,” 90’larda Türkiye’de Feminizm içinde. Der. Aksu Bora ve Asena Günal, (İstanbul: İletişim Yayınları, 2016), 7-11.
7. Botan, Carl H., ve Taylor, Maureen. “Public Relations: State of the Field”, Journal of Communication, cilt: 54, sayı: 4, 2004: 645-661.
8. Collister, Simon. “Social Media and the Third Sector,” Share This: The Social Media Handbook for PR Professionals içinde. Der. Stephen Waddington, (Chichester: John Wiley & Sons Ltd, 2012), 221-228.

9. Cutler, Andrew. “Methodical Failure: The Use of Case Study Method by Public Relations Researchers,” Public Relations Review, cilt: 30, sayı: 3, 2004: 365-375.
10. Çaha, Ömer. Sivil Kadın: Türkiye’de Kadın ve Sivil Toplum (Ankara: Savaş Yayınevi, 2017).
11. Earl, Jennifer ve Kimport, Katrina. Digitally Enabled Social Change: Activism in the Internet Age (Cambridge, MA: MIT Press, 2011).
12. Edwards, Lee ve Hodges, Caroline E. M. “Introduction: Implications Of A (Radical) Socio-Cultural ‘Turn’ in Public Relations Scholarship,” Public Relations, Society And Culture: Theoretical and Empirical Explorations içinde. Der. Lee Edwards ve Caroline E. M. Hodges, (New York: Routledge, 2011), 1-14.
13. Eisenhardt, Kathleen M. “Building Theories from Case Study Research,” The Academy of Management Review, cilt: 14, sayı: 4, 1989: 532-550.
14. Gerbaudo, Paolo. Tweets and the Streets: Social Media and Contemporary Activism (London: Pluto Press, 2012).
15. Gulbrandsen, Ib T. ve Just, Sine N. “In the Wake of New Media: Connecting the Who with the How of Strategizing Communication,” International Journal of Strategic Communication, cilt: 10, sayı: 4, 2016: 223-237.
16. Güçdemir, Yeşim. Sanal Ortamda İletişim: Bir Halkla İlişkiler Perspektifi (İstanbul: Derin Yayınları, 2015).
17. Gürbilek, Nurdan. Vitrinde Yaşamak: 1980’lerin Kültürel İklimi. (İstanbul: Metis Yayınları, 2001).
18. Habermas, Jürgen. Kamusallığın Yapısal Dönüşümü (İstanbul: İletişim Yayınları, 2014).
19. Habermas, Jürgen. “Kamusal Alan,” Kamusal Alan içinde. Der. Meral Özbek, (İstanbul: Hil Yayın, 2015),95-102. Heath, Robert L. “Onward Into More Fog: Thoughts on Public Relations Research Directions,” Journal of Public Relations Research, cilt: 18, sayı: 2, 2006: 93-114.
20. Holtzhausen, Derina R.“Postmodern Values in Public Relations”, Journal of Public Relations Research, cilt:12, sayı: 1, 2000: 93-114.
21. Hon, Linda. “Digital Social Advocacy in the Justice for Trayvon Campaign,” Journal of Public Relations Research, cilt: 27, sayı: 4, 2015: 299-321.
22. Ihlen, Øyvind ve van Ruler, Betteke. “Introduction: Applying Social Theory to Public Relations,” Public Relations and Social Theory: Key Figures and Concepts içinde. Der. Øyvind Ihlen, Betteke van Ruler ve Magnus Fredriksson, (New York: Routledge, 2009), 1-20.
23. Işık, S. Nazik. “1990’larda Kadına Yönelik Aile içi Şiddetle Mücadele Hareketi İçinde Oluşmuş Bazı Gözlem ve Düşünceler,” 90’larda Türkiye’de Feminizm içinde. Der. Aksu Bora ve Asena Günal, (İstanbul: İletişim Yayınları, 2016), 41-72.
24. Kardam, Filiz ve Ecevit, Yıldız. “1990’ların Sonunda Bir Kadın İletişim Kuruluşu: Uçan Süpürge,” 90’larda Türkiye’de Feminizm içinde. Der. Aksu Bora ve Asena Günal, (İstanbul: İletişim Yayınları, 2016), 87-108.
25. Kav, Gülsüm. Yaşasın Kadınlar: Türkiye’de Kadın Cinayetleri Gerçeği ve Çözüm Yolları (İstanbul: Doğan Kitap, 2020).
26. Kavada, Anastasia. “Activism Transforms Digital: The Social Movement Perspective”, Digital Activism Decoded: the New Mechanics of Change içinde. Der. Mary Joyce, (New York: International Debate Education Association, 2010), 101-118.
27. Knebel, Sebastian ve Seele, Peter. “Conceptualizing the ‘Corporate Nervous Net’: Decentralized Strategic Communication Based on a Digital Reporting Indicator Framework,” International Journal of Strategic Communication, cilt: 13, sayı: 5, 2019: 418-432.
28. L’Etang, Jacquie. “Kurumsal Sorumluluk ve Halkla İlişkiler Etiği,” Halkla İlişkilerde Eleştirel Yaklaşımlar içinde. Der. Jacquie L’Etang ve Magda Pieczka (Ankara: Vadi Yayınları, 2002), 153-188.
29. Ovedia, Stella. “Feminist Hareketin İlk Günleri (Örgütlenme Zorlukları, Özgün Örgütlenme Deneyimleri,” Kadın Hareketinde Mücadele Deneyimleri: Özgürlüğü Ararken içinde. Der. Devrim Çakır, (İstanbul: Amargi, 2005), 59-80.
30. Özkan Kerestecioğlu, İnci. “Türkiye’de Güncel Feminist Hareket İçindeki Ayrışmalar ve Tartışmalar,” Duvarları Yıkmak, Köprüleri Kurmak: Yeni Küresel Feminizmin Yükselişi ve İmkânları içinde, Der. Nacide Berber, 2017, 54-63, https://tr.boell.org/sites/default/files/duvarlari_yikmak_kopruleri_kurmak_sayfalar.pdf, Erişim tarihi: 12.11.2019.
31. Özkazanç, Alev. “Türkiye’de Kadın Hareketi ve Kesişimsellik Yaklaşımı: Kesişimsellik Tartışması,” Duvarları Yıkmak, Köprüleri Kurmak: Yeni Küresel Feminizmin Yükselişi ve İmkânları içinde, Der. Nacide Berber, 2017, 24-36, https://tr.boell.org/sites/default/files/duvarlari_yikmak_kopruleri_kurmak_sayfalar.pdf, Erişim tarihi: 12.11.2019.
32. Sancar, Serpil. “Türkiye’de Kadın Hareketinin Politiği: Tarihsel Bağlam, Politik Gündem ve Özgünlükler,” Birkaç Arpa Boyu: 21. Yüzyıla Girerken Türkiye’de Feminist Çalışmalar/Prof. Dr. Nermin Abadan Unat’a Armağan içinde. Der. Serpil Sancar, (İstanbul: Koç Üniversitesi Yayınları, 2011), 53-109.
33. Sancar, Serpil. Türk Modernleşmesinin Cinsiyeti: Erkekler Devlet, Kadınlar Aile Kurar (İstanbul: İletişim Yayınları, 2014).
34. Savran, Gülnur. “80’li Yılların Kampanyaları ve Özel Alanın Politikası (Sorunlar ve Sorular),” Kadın Hareketinde Mücadele Deneyimleri: Özgürlüğü Ararken içinde. Der. Devrim Çakır, (İstanbul: Amargi, 2005), 81-99.
35. Şimşek, Leyla. “Türkiye’de Feminist Hareketin Kısa Tarihçesi,” Kadın Hareketinde Mücadele Deneyimleri: Özgürlüğü Ararken içinde. Der. Devrim Çakır, (İstanbul: Amargi, 2005), 13-19.
36. Swann, Patricia. Cases in Public Relations Management: The Rise of Social Media and Activism (New York: Routledge, 2014).
37. Tekeli, Şirin. “1980’ler Türkiye’sinde Kadınlar,” 1980’ler Türkiye’sinde Kadın Bakış Açısından Kadınlar içinde. Der. Şirin Tekeli, (İstanbul: İletişim Yayınları, 2011), 15-46.
38. Tench, Ralph ve Yeomans, Liz. “What next? Future Issues for Public Relations,” Exploring Public Relations: Global Strategic Communication içinde. Der. Ralph Tench ve Liz Yeomans, (Harlow: Pearson, 2017), 538-560.
39. Timisi, Nilüfer ve Ağduk Gevrek, Meltem. “1980’ler Türkiye’sinde Feminist Hareket: Ankara Çevresi,” 90’larda Türkiye’de Feminizm içinde. Der. Aksu Bora ve Asena Günal, (İstanbul: İletişim Yayınları, 2016), 13-39.
40. Toledano, Margalit. “Advocating for Reconciliation: Public Relations, Activism, Advocacy and Dialogue,” Public Relations Inquiry, cilt:5, sayı: 3, 2016: 277-294.
41. Üner, Sunday, Yüksel, İlknur, Koç, İsmet, Akadlı Ergöçmen, Banu, ve Türkyılmaz, Ahmet Sinan. “Sonuçlara Genel Bakış,” Türkiye’de Kadına Yönelik Aile İçi Şiddet içinde, 2009, 185-190, http://www.hips.hacettepe.edu.tr/TKAA2008-AnaRapor.pdf, Erişim tarihi: 26.10.2019.
42. Wakefield, Robert ve Knighton, Devin. “Distinguishing among Publics, Audiences, and Stakeholders in the Social Media Era of Unanticipated Publics,” Public Relations Review, cilt: 45, sayı: 5, 2019: 1-7.
43. Watson, Tom. “Public Relations Origins: Definitions and History,” Exploring Public Relations: Global Strategic Communication içinde. Der. Ralph Tench ve Liz Yeomans, (Harlow: Pearson, 2017), 3-19.
44. Yıldırım Becerikli, Sema. ve Halkla İlişkiler: Şeytanın Avukatlığından Arabuluculuğa; Bir Disiplinin Eleştirel Analizi (Ankara: Karınca, 2008).
45. Yıldız Tahincioğlu, Nevin. “Sola Kadın Eli Değince: Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu,” İradenin İyimserliği: 2000’lerde Türkiye’de Kadınlar içinde. Der. Aksu Bora, (Ankara: Ayizi Yayınları, 2015), 311-345.
46. Yin, Robert K. Case Study Research: Design and Methods (California: Sage, 2003).
47. Bozkurt, Elif. “‘Mor Bir Halkla İlişkiler’ Örneği Olarak ABD Bağlamında Oy Hakkı Hareketi”, Fe Dergi, cilt: 13, sayı: 1, 2021: 127-143.