Research Article

Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi

Volume: 11 Number: 3 October 27, 2025
TR EN

Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi

Abstract

Bu çalışmada, Zamanla Değişen Parametreli VAR (TVP-VAR) yaklaşımı kullanılarak 2013–2025 dönemine ait aylık faiz, kredi hacmi, döviz kuru ve enflasyon verileri aracılığıyla para politikası şoklarının kredi kanalı ve makroekonomik değişkenlere geçişinin dinamik yapısı ölçülmek istenmiştir. Çalışmanın özgün katkısı, Türkiye’de son on yılda değişen politika rejimleri ve araç setini (farklı faiz uygulamaları ve makro ihtiyati çerçeve) tek bir zamanla-değişen model içinde ortaklaşa izleyerek kredi–kur–enflasyon etkileşimini eşanlı değerlendirmesidir. Bulgular, 2018 öncesinde faiz şoklarının kredi hacmi üzerindeki etkisinin sınırlı kaldığını, 2018 sonrasında ise belirgin biçimde güçlendiğini göstermektedir. Döviz kuru tepkileri de benzer şekilde kuvvetlenirken, enflasyon yanıtları kalıcı olarak zayıf ve bağlamsal niteliktedir. Ortalama katsayılar, faiz artışlarının kredi ve döviz kurunu aşağı çekerken enflasyonu ancak zayıf biçimde sınırladığını ima etmektedir. Sonuç olarak, kredi kanalının etkinliği politika rejimi ve yapısal kırılmalara duyarlıdır; para otoritelerinin karar süreçlerinde esnek ve zamanla-değişen modellemeleri izlemesi önerilir.

Keywords

References

  1. Benati, L., ve Mumtaz, H. (2007). U.S. evolving macroeconomic dynamics: A structural investigation. https://www.econstor.eu/handle/10419/153180
  2. Bernanke, B. S. ve Blinder, A. S. (1988). Credit, money, and aggregate demand. American Economic Review, 78(2), 435–439.
  3. Bernanke, B., ve Gertler, M. (1989). Agency costs, net worth, and business fluctuations. American Economic Association, 79(1), 14–31. https://www.jstor.org/stable/1804770?origin=JSTOR-pdf
  4. Bernanke, B. S., ve Gertler, M. (1995). Inside the Black Box: The credit channel of monetary policy transmission. Journal of Economic Perspectives, 9(4), 27–48. Doi: https://doi.org/10.1257/jep.9.4.27
  5. Canova, F., ve Gambetti, L. (2009). Structural changes in the US economy: Is there a role for monetary policy? Journal of Economic Dynamics and Control, 33(2), 477–490. Doi: https://doi.org/10.1016/j.jedc.2008.05.010
  6. Cogley, T., ve Sargent, T. J. (2005). Drifts and volatilities: Monetary policies and outcomes in the post WWII US. Review of Economic Dynamics, 8(2), 262–302. Doi: https://doi.org/10.1016/j.red.2004.10.009
  7. Çavuşoğlu, T. (2002). Credit transmission mechanism in Turkey: An empirical investigation. ERC Working Papers. https://ideas.repec.org/p/met/wpaper/0203.html
  8. Dickey, D. A., ve Fuller, W. A. (1981). Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series with a Unit Root. Econometrica, 49(4), 1057. Doi: https://doi.org/10.2307/1912517

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Applied Macroeconometrics

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 27, 2025

Publication Date

October 27, 2025

Submission Date

July 14, 2025

Acceptance Date

August 10, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 11 Number: 3

APA
Ağaslan, E. (2025). Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi, 11(3), 301-314. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.3.007
AMA
1.Ağaslan E. Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025;11(3):301-314. doi:10.30855/gjeb.2025.11.3.007
Chicago
Ağaslan, Erkan. 2025. “Zamanla Değişen Parametreli TVP-VAR Yaklaşımıyla Türkiye Ekonomisinde Kredi Kanalının Etkinliğinin Analizi”. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi 11 (3): 301-14. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.3.007.
EndNote
Ağaslan E (October 1, 2025) Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi 11 3 301–314.
IEEE
[1]E. Ağaslan, “Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi”, Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, vol. 11, no. 3, pp. 301–314, Oct. 2025, doi: 10.30855/gjeb.2025.11.3.007.
ISNAD
Ağaslan, Erkan. “Zamanla Değişen Parametreli TVP-VAR Yaklaşımıyla Türkiye Ekonomisinde Kredi Kanalının Etkinliğinin Analizi”. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi 11/3 (October 1, 2025): 301-314. https://doi.org/10.30855/gjeb.2025.11.3.007.
JAMA
1.Ağaslan E. Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025;11:301–314.
MLA
Ağaslan, Erkan. “Zamanla Değişen Parametreli TVP-VAR Yaklaşımıyla Türkiye Ekonomisinde Kredi Kanalının Etkinliğinin Analizi”. Gazi İktisat Ve İşletme Dergisi, vol. 11, no. 3, Oct. 2025, pp. 301-14, doi:10.30855/gjeb.2025.11.3.007.
Vancouver
1.Erkan Ağaslan. Zamanla değişen parametreli TVP-VAR yaklaşımıyla Türkiye ekonomisinde kredi kanalının etkinliğinin analizi. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi. 2025 Oct. 1;11(3):301-14. doi:10.30855/gjeb.2025.11.3.007