93 Harbi Sonrasında Yaşanan Göçler ve Neticeleri
Abstract
93 harbi sonrası yaşanan elemli olaylardan biri de göçlerdir. Osmanlı ordularının Ruslar karşısında her iki cephede aldığı yenilgi Anadolu dışında yaşayan Osmanlı vatandaşlarını derinden etkilemişti. Savaş sonrası Kafkaslardan ve Balkanlardan, başta Anadolu olmak üzere, farklı coğrafi bölgelere hüzünlü ve meşakkatli göçler olmuştu. Göçe maruz kalan insanların bir yandan göçün verdiği sıkıntılara göğüs gererken diğer yandan Rus ordularının her türlü insanlık dışı hareketlerine hedef olmaları hafızalardan silinmeyecek derin izler bırakmıştır. Osmanlı Hükümeti, bu göçmenleri Anadolu’nun farklı bölgelerine iskân ettirerek bu insanların yaralarını sarmaya çalışmıştır
Keywords
References
- 1-Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA), Dâhiliye Mektubî Kalemi (DH. MKT), nr. 1331/ 84.
- 2-BOA. DH. MKT, nr. 1337/ 10.
- 3- BOA. DH. MKT, nr. 1442/ 69.
- 4- BOA. Mektubî Kalemi ( MKT), nr.1333/95
- 5- BOA. Yıldız Esas Evrak (Y.E.E). nr. 44/124.
- 6-Ağanoğlu, H. Yıldırım (2001) Osmanlı’dan Cumhuriyet’e Balkanların Makûs Talihi (Göç), İstanbul, İz Yayıncılık.
- 7-Beydilli, Kemal (1999) “Balkanlar’da Dönüm Noktası 93 Bozgunu ve Sonrası”, Berlin Antlaşması’ndan Günümüze Balkanlar, (Yayına Hazırlayan: Mustafa Bereketli), İstanbul, Rumeli Vakfı Kültür Yayınları.
- 8- Carthy, J. Mc,, (1998) Ölüm ve Sürgün, (Çev: Bilge Umar), İstanbul, İnkılap Yayınları.
- 9-Demirel, Muammer, (2009)”Artvin ve Batum Göçmenleri (1877–1878 Osmanlı-Rus Savaşı’ndan Sonra)”, Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, sayı: 40, Erzurum.
- 10- Keskioğlu, Osman (1985) Bulgaristan’da Türkler, Ankara, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.