AMASYA II. BAYEZİD KÜTÜPHANESİNDE BULUNAN ŞAH U GEDA MESNEVİSİ İLE TOPKAPI SARAYI KÜTÜPHANESİ MÜZESİ VE İSTANBUL ARKEOLOJİ MÜZESİ KÜTÜPHANESİNDE BULUNAN MUHİBBİ DİVANI NÜSHALARININ TEZYİNAT AÇISINDAN KARŞILAŞTIRILMASI
Öz
Ulusların en değerli kültürel mirası olan yazma eserler, bilim ve sanat alanında yapılan çalışmalar için önemli kaynaklardır. İslam kültür ve uygarlığında önemli bir yer alan yazma eserler, yazıldığı dönemin bilim ve sanatını ihtiva eden din, dil, fen bilimleri, coğrafya, tarih, gibi çeşitli konular üzerinde yazılmış başlıca eserlerdir. Birçok açıdan kaynak niteliği taşıyan yazma eserlerin kitap sanatları bakımından değerlendirilmeleri ve sanatsal özelliklerinin ortaya çıkarılması medeniyetlerin, kitap sanatı anlayışları hakkında bize bilgiler vermektedir. Araştırmada; Amasya II. Bayezid Kütüphanesinde bulunan 2069 nolu Şah u Geda Mesnevi’sinin, Topkapı Sarayı Müzesi ve İstanbul Arkeoloji Müzesi Kütüphanelerinde bulunan Kanuni Sultan Süleyman’ın Muhibbi Divanı nüshalarının tezyinatı ile benzerlikler taşıması bakımından bir karşılaştırma yapılması amaçlanmıştır. Çalışma sonucunda istinsah tarihi belli olmayan Şah u Geda Mesnevi’sinin mevcut nüshası için bazı olasılıklar üzerinde durulmuştur. Her üç nüshanın motif, renk, kompozisyon özellikleri ile bir karşılaşmaya gidilmiş ve değerlendirilmiştir. Eser tezhip sanatı bakımından istifade edilecek bir üsluba sahip olduğu ve ortaya konulan verilerin kitap sanatları alanında kayda değer bir fayda sağlayacağı sonucuna varılmıştır
Anahtar Kelimeler
References
- Atasoy, N. Denny W. B, Mackie, L.W, Tezcan H (2001). İpek Osmanlı Dokuma Sanatı, İstanbul: TEB İletişim ve Yayıncılık.
- Atasoy, N. (2011). Hasbahçe Osmanlı Kültüründe Bahçe ve Çiçek. İstanbul: Kitap Yayınevi.
- Atasoy, N. (2012). Impressions of Ottoman Culture in Europe:1453-1699. İstanbul: Armaggan Publications.
- Atasoy, N. (2016). Muhibbi Divanı Tıpkı Basım Kara Memi, İstanbul: Milenyum Yayıncılık.
- Banarlı, S. N. (1971). Resimli Türk Edebiyat Tarihi. C. 1, İstanbul: Milli Eğitim Yayınları.
- Cunbur, M. (1968). Kanuni Devrinde Kitap Sanatı, Kütüphaneleri ve Süleymaniye Kütüphanesi, Türk Kütüphaneciler Derneği Bülteni, Ankara, C. 17 (3), 105-116.
- Çoruhlu Y. (2014). Kozmolojik, Mitolojik, Astrolojik, Dinî ve Edebi Tasavvurlara Göre Türk Sanatında Hayvan Sembolizmi, 1.Baskı Kömen Yayınları 112:Konya.
- Demiriz, Y. (1986). Osmanlı Kitap Sanatında Naturalist Üslupta Çiçekler. İstanbul: İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayını.
- Demiriz, Y. (2005). Osmanlı Kitap Sanatında Doğal Çiçekler. İstanbul: Yorum Sanat Yayınevi.
- İrepoğlu, G. (2012). Lale Doğada, Tarihte, Sanatta. İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.