Araştırma Makalesi

Sahîhayn Bağlamında Hz. Peygamber’in Şiire Yaklaşımı

Sayı: 2 30 Haziran 2023
PDF İndir

Sahîhayn Bağlamında Hz. Peygamber’in Şiire Yaklaşımı

Öz

Bu çalışmada, Hz. Peygamber’in şiire yaklaşımı, Buhârî ve Müslim'in Sahîh'leri bağlamında ele alınmıştır. Çalışmada ilk önce kısaca rivayetler ışığında Hz. Peygamber’in şiir’e dair ilgi ve tutumu hakkında bilgi verilmiştir. Arkasından konu Buhârî ve Müslim’in Sahîh’leri ile sınırlı kalınarak işlenmiştir. Hadis âlimleri içerisinde eserinde “Kitâbu’ş-ş’ir” diye müstakil bir bölüm/kitap açan yegâne âlim, İmam Müslim (ö. 261/875) olmuştur. İmam Müslim Sahîh’inin ilgili bölümünde toplam on hadis zikretmiştir. Bu hadislere baktığımızda, bunlardan bazısının şiir lehinde, diğer bazılarının ise zâhiren şiir aleyhinde olduğunu tespit etmek mümkündür. Şiir aleyhinde gibi görünen rivâyeti, Müslim’in Sahîh’inin en önemli şârihlerinden biri olan en-Nevevî (ö. 676/1277), bu rivâyetin mutlak manada şiiri kötülemediği, şartlı anlaşılması gerektiği şeklinde yorumlamıştır. Yani şiirin kötü ve buna bağlı olarak yasak oluşunu, şiirin içeriğine bakarak belirlemek gerekir. İmam Buhârî (ö. 256/870) ise, Sahîh’inde şiirle ilgili müstakil bir bölüm/kitap açmamış, ancak “Kitâbu’l-edeb” bölümünün bir bâbında şiirle ilgili meselelere değinmiştir. İmam Buhârî de mutlak olarak şiirin yasak olmadığı, bunun şarta bağlı olduğu kanaatindedir. Ayrıca İmam Buhârî Sahîh’inin değişik yerlerinde bir hadis kitabı için azımsanamayacak miktarda şiir iktibaslarına yer vermiştir. Hülâsa olarak, Hz. Peygamber kategorik olarak şiire karşı olmadığı ve şiiri kötülemediği gibi, onun yolundan giden muhaddisler de aynı kanaatte olmuşlardır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahatlı, Erdinç. “Şerîd b. Süveyd”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. Erişim 9 Mart 2023. https://islamansiklopedisi.org.tr/serid-b-suveyd
  2. Ahmed b. Hanbel. el-Müsned. İstanbul: Çağrı Yayınları, 2. Basım, 1413/1992.
  3. Ali, Cevâd. el-Mufassal fî târîhi’l-‘Arab kable’l-İslâm. Bağdat: Câmi‘atu Bağdâd, 1993.
  4. Alnahar, Tarraf. “eş-Şi’ru fi’l-Hadîsin’n-Nebeviyyi’ş-Şerif Sahîhu’l-Buhârî Enmûzecen”. GİBTU İslâmî İlimler Fakültesi Dergisi SIRAT 3/2 (Kasım, 2022), 74-99.
  5. ‘Aynî, Bedruddîn Ebû Muhammed Mahmûd b. Ahmed. ‘Umdetu’l-kârî fî şerhi Sahîhi’l-Buhârî. nşr. Abdullah Mahmûd Muhammed ‘Umar. Beyrut: Dâru’l-Kutubi’l-‘İlmiyye, 2001.
  6. Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmi’u’s-sahîh. thk. Muhammed Fuâd Abdulbâkî. İstanbul: Çağrı Yayınları, 2. Basım, 1413/1992.
  7. Dârimî, Ebû Muhammed Abdullah b. Abdurrahman. Sünenü’d-Dârîmî. İstanbul: Çağrı Yayınları, 2. Basım, 1413/1992).
  8. Ebû Dâvud, Süleyman b. Eş’as. Sünenü Ebî Dâvud. İstanbul: Çağrı Yayınları, 2. Basım, 1413/1992.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Din, Toplum ve Kültür Araştırmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

30 Haziran 2023

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2023

Gönderilme Tarihi

5 Nisan 2023

Kabul Tarihi

22 Mayıs 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Sayı: 2

Kaynak Göster

ISNAD
Özmen, Ramazan. “Sahîhayn Bağlamında Hz. Peygamber’in Şiire Yaklaşımı”. Hakkari İlahiyat Dergisi. 2 (01 Haziran 2023): 22-37. https://izlik.org/JA22PW48YG.