The Concept of Allah and the Universe According to Baqillani

Abstract

Keywords

• Kalam
• Existence
• Universe
• God
• Baqillani

Cağfer Karadaş. Bâkıllâni’ye Göre Allah ve Âlem Tasavvuru. Bursa: Arasta Yayınları, 2003, 153.

Öz

Cağfer Karadaş'ın kaleme almış olduğu bu çalışma, Klasik İslâm kelam geleneğinin önemli simalarından biri olan Bâkıllânî’yi, Allah ve âlem anlayışı cihetiyle ele almaktadır. Evvelâ değerlendirmemizde Allah ve âlem arasındaki ilişkinin doğru bir şekilde anlaşılmasının, sahih bir inanç yapısının tesisinde ne denli önemli olduğu vurgulanmaktadır. Daha sonra söz konusu kitap, muhtevâsına uygun bir şekilde üç temel bölüm üzerinden incelenmiştir: ilk bölümde varlık ve çeşitleri, ikinci bölümde âlem anlayışı ve üçüncü bölümde Allah tasavvuru konuları ele alınmıştır. Cağfer Karadaş'ın Bâkıllânî’nin atom nazariyesi ve mevcûd-ma’dûm ayrımı gibi özgün yaklaşımlarını diğer kelam ekolleriyle karşılaştırmalı olarak ele alışı değerlendirilmiştir. Ayrıca yazarın kelam atomculuğunun kökeni ve bölgesel-düşünsel etkileri hakkında yapmış olduğu analizler de değerlendirilmiştir. Yazarın kaleme almış olduğu bu çalışmanın, Bâkıllânî'nin Allah ve âlem tasavvuruna dair klasik kelamî bakış açısını günümüz düşünce dünyasına taşıma çabasıyla hem akademik hem de teolojik açıdan değerli bir katkı sunduğu sonucuna varılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kelam
• Varlık
• Âlem
• Allah
• Bâkıllânî

Kaynakça

1. Çelebi, İlyas. “Sıfat”. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi. 37/100-106. İstanbul: TDV Yayınları, 2009.