Review

Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale

Number: 3 September 30, 2024
TR EN

Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale

Abstract

Amaç: Bu derlemenin amacı; alt ekstremite amputasyonu olan bireylerin enerji tüketimini araştıran çalışmaları özetlemek ve sonuçlarını bildirmektir. Yöntem: Çalışmamızın amacına uygun olarak seçilmiş olan anahtar kelimeleri kullanarak enerji tüketiminin değerlendirilmesinde kullanılan yöntemlerin, enerji tüketimine etki eden faktörlerin, sağlıklı ve alt ekstremite amputasyonu olan bireylerin enerji tüketimi açısından farklılıkların ortaya konulması açısından alt ekstremite amputelerinde enerji tüketimi ile ilgili yapılmış bilimsel çalışmalar belirlenerek incelendi. Sonuçlar: Amputasyonu takiben protez kullanımı ile birlikte vücut, amputasyon seviyesine göre biyomekaniksel değişiklikler göstermekte ve bunun sonucunda hem sağlıklı hem ampute tarafta adaptasyon mekanizmaları geliştirmektedir. Temel amacı kaybedilen eklem, kas ve sensorimotor girdiyi kompanse etmek olan bu adaptasyonlar, özellikle alt ekstremite amputasyonlarını takiben gerçekleşmekte ve uzun vadede tüm kinetik zinciri etkileyen sekonder patolojilerin ortaya çıkmasına neden olmaktadır. Alt ekstremite amputasyonu olan bireyler yürüyüş sırasında biyomekanik değişiklikler ve fiziksel uygunluktaki yetersizlikler ile dinamik dengenin azalmasına bağlı olarak gelişen fonksiyonel yetersizliklerini kompanse edebilmek amacıyla aşırı enerji harcamaktadırlar. Tartışma: Değişen fiziksel parametreler ağırlık merkezini, yürüyebilme yeteneğini ve yürüyüşün doğal kinematiğini olumsuz yönde etkilemektedir. Bu değişikler bireylerin fiziksel kapasitesine, günlük yaşam aktivitelerine katılımına, hangi tip protez veya yardımcı cihaz kullandıklarına ve hangi hızda yürüdüklerine bağlı olarak değişen oranlarda enerji tüketiminde artışa neden olabilmektedir. Enerji tüketimi açısından protez kullanan bireyler sağlıklı bireylerle karşılaştırıldığında, protez kullanan bireylerin daha düşük hızda yürürken daha yüksek enerji harcadıkları tespit edilmiştir. Amputasyonlu kişilerin kendi seçtikleri yürüyüş hızlarındaki azalmanın, artmış metabolik harcamaların önüne geçmek için geliştirdikleri bir kompansasyon yöntemi olduğu belirtilmiştir.

Keywords

References

  1. Algun C. Amputelerde rehabilitasyon. Algun C. ed. Ortez ve protez kullanan hastalarda rehabilitasyon. Ankara: Öztek matbaacılık 1998:53-8. (t.y.).
  2. Balaban B. Yürüme Analizi: Temel Kavramlar ve Uygulama. Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, (Eds) Beyazova M, Kutsal YG. 3rd ed. Ankara. Güneş Tıp Kitapevleri. 2016, pp 291-302. (t.y.).
  3. Brychta, R., Wohlers, E., Moon, J., & Chen, K. (2010). Energy expenditure: Measurement of human metabolism. IEEE Engineering in Medicine and Biology Magazine: The Quarterly Magazine of the Engineering in Medicine & Biology Society, 29(1), 42-47. https://doi.org/10.1109/MEMB.2009.935463
  4. Corio, F., Troiano, R., & Magel, J. (2010). The Effects of Spinal Stabilization Exercises on the Spatial and Temporal Parameters of Gait in Individuals With Lower Limb Loss. JPO: Journal of Prosthetics and Orthotics, 22, 230-236. https://doi.org/10.1097/JPO.0b013e3181f2f905
  5. De Frang, R. D., Taylor, L. M., & Porter, J. M. (1991). Basic data related to amputations. Annals of Vascular Surgery, 5(2), 202-207. https://doi.org/10.1007/BF02016758
  6. Donachy, J. E., Brannon, K. D., Hughes, L. S., Seahorn, J., Crutcher, T. T., & Christian, E. L. (2004). Strength and endurance training of an individual with left upper and lower limb amputations. Disability and Rehabilitation, 26(8), 495-499. https://doi.org/10.1080/09638280410001663067
  7. Duygu, S. Ç., Erbahçeci̇, F., Durutürk, N., & Yemi̇şçi̇, O. Ü. (2021). Transtibial Amputasyonu Olan Bireylerde Spinal Stabilizasyon Egzersizlerinin Enerji Harcaması Üzerine Etkisinin İncelenmesi: Pilot Çalışma. Türkiye Klinikleri Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(4), 810-819. https://doi.org/10.5336/healthsci.2020-79617
  8. Gailey, R., Allen, K., Castles, J., Kucharik, J., & Roeder, M. (2008). Review of secondary physical conditions associated with lower-limb amputation and long-term prosthesis use. Journal of Rehabilitation Research and Development, 45(1), 15-29. https://doi.org/10.1682/jrrd.2006.11.0147

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Physiotherapy

Journal Section

Review

Early Pub Date

September 26, 2024

Publication Date

September 30, 2024

Submission Date

February 7, 2024

Acceptance Date

May 31, 2024

Published in Issue

Year 2024 Number: 3

APA
Samut, C., Çalık Kütükcü, E., & Topuz, S. (2024). Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale. Hitit Sağlık Dergisi, 3, 21-29. https://doi.org/10.69563/hititsaglikderg.1433564
AMA
1.Samut C, Çalık Kütükcü E, Topuz S. Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale. Hitit Sağlık Dergisi. 2024;(3):21-29. doi:10.69563/hititsaglikderg.1433564
Chicago
Samut, Cem, Ebru Çalık Kütükcü, and Semra Topuz. 2024. “Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale”. Hitit Sağlık Dergisi, nos. 3: 21-29. https://doi.org/10.69563/hititsaglikderg.1433564.
EndNote
Samut C, Çalık Kütükcü E, Topuz S (September 1, 2024) Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale. Hitit Sağlık Dergisi 3 21–29.
IEEE
[1]C. Samut, E. Çalık Kütükcü, and S. Topuz, “Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale”, Hitit Sağlık Dergisi, no. 3, pp. 21–29, Sept. 2024, doi: 10.69563/hititsaglikderg.1433564.
ISNAD
Samut, Cem - Çalık Kütükcü, Ebru - Topuz, Semra. “Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale”. Hitit Sağlık Dergisi. 3 (September 1, 2024): 21-29. https://doi.org/10.69563/hititsaglikderg.1433564.
JAMA
1.Samut C, Çalık Kütükcü E, Topuz S. Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale. Hitit Sağlık Dergisi. 2024;:21–29.
MLA
Samut, Cem, et al. “Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale”. Hitit Sağlık Dergisi, no. 3, Sept. 2024, pp. 21-29, doi:10.69563/hititsaglikderg.1433564.
Vancouver
1.Cem Samut, Ebru Çalık Kütükcü, Semra Topuz. Alt Ekstremite Amputelerinde Enerji Tüketimi: Derleme Makale. Hitit Sağlık Dergisi. 2024 Sep. 1;(3):21-9. doi:10.69563/hititsaglikderg.1433564