Hadisin Senediyle Nakledilmesi İlmî Sorumluluğu Ortadan Kaldırır mı?

Bu makalede; en azından hicri dördüncü asırdan itibaren hadis âlimleri arasında yaygın

olan; "Bir hadisi sana senediyle nakleden kişi, ilmî sorumluluğu sana havale etmiş olur/  



  

” şeklindeki kadîm ilkenin ilmî değeri müzakere edilmekte; hadis senedindeki

râvîlerin durumlarının iyi bilindiği dönemlerde bu kuralın geçerli olacağı, ama ricâl ilminin

zayıfladığı sonraki dönemlerde hadisin kabul ve red açısından derecesinin açıkça

belirtilmesinin gerekli olduğu, sadece senedi zikretmenin yeterli olamayacağı

vurgulanmaktadır. Bununla birlikte hangi dönemde olursa olsun “çok zayıf” ve “mevzû”

hadisler ile Kur’an ve sahîh hadislere açıkça aykırı olduğu görülen “İsrâiliyyât” haberlerinde

hüküm belirtmeksizin sadece senedle yetinmenin tehlikesi ve sorumluluğu üzerinde

durulmaktadır. Günümüzde de hadisin referans kaynaklarının verilmesiyle ilmî

sorumluluğun ortadan kalkmayacağı, hadis derecesi hakkında net ve açık ifadelerin

kullanılmasının önemi ifade edilmektedir.