Bebeklik Döneminde Çocuk Hakları

Abstract

Gelişim sürecinde her dönem farklı önem taşımaktadır.   Dünyadaki yaşama ait ilk deneyimlerin yaşandığı ve gelişimin çok hızlı olduğu bebeklik dönemi ise bu dönemler içinde özel bir öneme sahiptir. Bebeklik döneminin özel olmasının nedeni, bu dönemdeki hızlı gelişimin yanında bebeğin karşılaşacağı olumsuz bir durumun bebekte bırakacağı etkilerin derecesidir. Bebeğin fiziksel, sosyal, duygusal ve bilişsel gelişimini doğrudan ya da dolaylı olarak etkileyecek durumların kontrol altında tutulabilmesi, sağlıklı bir gelişim sürecinin sağlanabilmesi için önemlidir. Bebeğin gelişimi açısından önemli olan bu durumların kontrol altında tutulabilmesi noktasında başta anne-baba eğitimi olmak üzere kamu sorumluluğunun yerine getirilmesi, toplumsal bilinç düzeyinin arttırılması gibi birçok çalışma yapılabilir. Bebeklik dönemi ve bu dönemde yapılması gerekenlerin çocuk hakları bağlamında ele alınması bebeğin gelişimi için sağlıklı ortamların oluşturulmasına katkı sağlayacaktır. Bunun yanında kendini ifade etme ve haklarını koruyabilme yeterliliğini henüz kazanmamış olan bebeklik dönemindeki bir çocuk için haklarının güvence altına alınması, sağlıklı bir gelişim sürecinin de güvence altına alınması anlamına gelmektedir. Dünyaya geldiği ilk andan başlayarak haklarının dikkate alınması ve bu haklar doğrultusunda gelişimlerinin desteklenmesi bebeklik döneminin çocuk açısından sağlıklı bir şekilde geçmesine neden olacaktır. Bu çalışma ile gelişim süreci içinde kritik bir öneme sahip olan bebeklik dönemi çocuk hakları çerçevesinde ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler: Bebeklik dönemi, Çocuk hakları, İnsan hakları

Keywords

• -

-

Abstract

Gelişim sürecinde her dönem farklı önem taşımaktadır. Dünyadaki yaşama ait ilk deneyimlerin yaşandığı ve gelişimin çok hızlı olduğu bebeklik dönemi ise bu dönemler içinde özel bir öneme sahiptir. Bebeklik döneminin özel olmasının nedeni, bu dönemdeki hızlı gelişimin yanında bebeğin karşılaşacağı olumsuz bir durumun bebekte bırakacağı etkilerin derecesidir. Bebeğin fiziksel, sosyal, duygusal ve bilişsel gelişimini doğrudan ya da dolaylı olarak etkileyecek durumların kontrol altında tutulabilmesi, sağlıklı bir gelişim sürecinin sağlanabilmesi için önemlidir. Bebeğin gelişimi açısından önemli olan bu durumların kontrol altında tutulabilmesi noktasında başta anne-baba eğitimi olmak üzere kamu sorumluluğunun yerine getirilmesi, toplumsal bilinç düzeyinin arttırılması gibi birçok çalışma yapılabilir. Bebeklik dönemi ve bu dönemde yapılması gerekenlerin çocuk hakları bağlamında ele alınması bebeğin gelişimi için sağlıklı ortamların oluşturulmasına katkı sağlayacaktır. Bunun yanında kendini ifade etme ve haklarını koruyabilme yeterliliğini henüz kazanmamış olan bebeklik dönemindeki bir çocuk için haklarının güvence altına alınması, sağlıklı bir gelişim sürecinin de güvence altına alınması anlamına gelmektedir. Dünyaya geldiği ilk andan başlayarak haklarının dikkate alınması ve bu haklar doğrultusunda gelişimlerinin desteklenmesi bebeklik döneminin çocuk açısından sağlıklı bir şekilde geçmesine neden olacaktır. Bu çalışma ile gelişim süreci içinde kritik bir öneme sahip olan bebeklik dönemi çocuk hakları çerçevesinde ele alınacaktır

Keywords

• Bebeklik dönemi, Çocuk hakları, İnsan hakları

References

1. AKYÜZ, E. (2012). Çocuk hukuku çocukların hakları ve korunması, 2. Baskı, Ankara: Pegem Akademi. ANONİM, (2013). http://www.alitezel.com/index.php?sid=yazi&id=6004, Erişim Tarihi: 14.02.2015
2. ANONİM, (2015). http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.657.pdf, Erişim Tarihi: 14.02.2015
3. ARAL, N. ve SAĞLAM, M., (2013). Bebeklik döneminde gelişim, S.S. Yıldırım ve A.Ş. Öz (Ed.) Tüm
4. Yönleriyle Özel Bebekler&Çocukların Gelişimi ve Etkinlik Örnekleri, Ankara: Eğiten Kitap, s.: 107-128.
5. ATAMAN, A. (2004). Gelişim ve öğrenme, Ankara: Gündüz Yayınevi.
6. ATILGAN, A. ve ATILGAN, Ü. E. (2009). Çocuk hakları paradigması ve çocuk ceza yargılamasına hâkim olan ilkeler açısından türkiye’deki düzenleme ve uygulamalarının değerlendirilmesi, Ankara: İnsan Hakları Ortak Platformu Yayınları.
7. BAĞLI, M. (2003). Türk modernleşmesi bağlamında hukuk ve yargılama: çocuk yargılaması, E. Akyüz, S.
8. Uluğtekin, Y. Baykara Acar ve Ö. Cankurtan Öntaş (Ed.), III. Ulusal çocuk ve suç sempozyumu bildiriler, Ankara: Türkiye’de Çocuklara yeniden Özgürlük Vakfı.

9. BAHAR, G., SAVAŞ, A.H. ve BAHAR, A. Çocuk istismarı ve ihmali: bir gözden geçirme, Fırat Sağlık
10. Hizmetleri Dergisi, 2009; 4, (12) 51-66.
11. BAYSAL, A. (2003). Sosyal eşitsizliklerin beslenmeye etkisi, C. Ü. Tıp Fakültesi Dergisi 25: 4, 66-72. BEASLEY, A. ve AMİR, L. H. (2007). Infant feeding, poverty and human development, International
12. Breastfeeding Journal, 2, (14) 1-6.
13. BORA BAŞARA, B., GÜLER, C., YENTÜR, G.K., BİRGE, B., PULGAT, E. ve MAMAK EKİNCİ, B. (2013).
14. T.C. Sağlık bakanlığı sağlık istatistikleri yıllığı 2012, Ankara: Sağlık Bakanlığı Sağlık Araştırmaları Genel
15. Müdürlüğü.
16. ÇOCUK VAKFI, (2015). Dünya çocuk günü’nde yenibinyılın dünya çocukları sayısal çocuk uyarı raporu, http://www.cocukvakfi.org.tr/resource/pdf/Raporlar/4yenibinyilin_dunya_cocuklari_raporu.pdf, Erişim Tarihi: 19.02.2015
17. DAĞLI, T. ve İNANCI, M.A. (2010). Üniversiteler için hastane temelli çocuk koruma merkezleri el kitabı, Ankara: Önce Çocuklar: Çocuk Koruma Mekanizmalarının İl Düzeyinde Modellenmesi Projesi Yayınları.
18. DEVECİ, E. (2014). Savaşta çocuk ölümleri ve yaralanmaları, B.Tokuç (Ed.) Çocuklar ve savaş, Ankara: Halk
19. Sağlığı Uzmanları Derneği Yayınları.
20. ERYURT, M.A. ve KOÇ, İ. (2009). Yoksulluk ve çocuk ölümlülüğü: hanehalkı refah düzeyinin çocuk ölümlülüğü üzerindeki etkisi, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 52: 113-121.
21. GENCEL BEK, M. (2011). Medyada çocuk hakları ve etik ilkeleri, M.R. Şahin (Ed.), Çocuk hakları ve medya el kitabı, 23-48, İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları.
22. GÖNEN, Z. (2012). Çocuklarin temel haklarinin anayasal garantisi, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal
23. Bilimler Dergisi, 11, (22) 45- 105.
24. GÜZELOĞLU, T. (2009). Küresel gıda krizi ve beslenme hakkı, TBB Dergisi, 80, 299-314.
25. GUTİEREZ, P. (2010). Early childhood intervention in spain: Standard needs and changes, International Journal of Early Childhood Special Education (INT-JECSE), 2, (2) 136-149.
26. GÜNÇE, G. (1999). Çocuğun cinsel istismarı, E. Konanç, İ. Gürkaynak ve A. Egemen, (Ed.) Çocuk istismarı ve ihmali, Ankara: Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Derneği Yayınları. 1999.
27. KARA, B., BİÇER, Ü. ve GÖKALP, A.S. (2004). Çocuk istismarı, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 47,
28. -151.
29. KIRIMSOY, E., ACAR, H., YOKUŞ SEVÜK, H., KAYNAK, H., AYDIN, M., ANTAKYALIOĞLU, Ş., ÖZDEMİR, U., MUTLU, Y. ve BAYKARA ACAR, Y. (2013). Sosyal çalışma görevlileri için eğitim kitabı, Ankara: Türkiye’de Çocuklar İçin Adalet Projesi Yayınları.
30. KONUK ŞENER, D. ve OCAKÇI, A.F. (2014). Yoksulluğun çocuk sağlığı üzerine çok boyutlu etkileri, Ankara
31. Sağlık Hizmetleri Dergisi,13, (1) 57-68.
32. KUTCHINSKY, B. (1999). Çocuğun Cinsel İstismarı: Yaygınlık, Müdahale ve Önleme Genel Bir Bakış, E.
33. Konanç, İ. Gürkaynak ve A. Egemen, (Ed.) Çocuk İstismarı ve İhmali, Ankara: Çocuk İstismarını ve
34. İhmalini Önleme Derneği Yayınları. 1999.
35. LOUGHNEY, E.M. (2001). birleşmiş milletler çocuk hakları sözleşmesi 12. yıldönümü, N. Moroğlu, (Ed.), Türkiye’de ve dünyada çocuk hakları, İstanbul:Alman Liseliler Kültür ve Eğitim Vakfı Yayınları.
36. LYNCH, M. (1999). Çocuk istismarı ve ihmali, E. Konanç, İ. Gürkaynak ve A. Egemen (Ed.) Çocuk istismarı ve ihmali, Ankara: Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Derneği Yayınları. 1999.
37. OATES, K. (1999). Çocukların cinsel istismarının kalıcı etkileri, E. Konanç, İ. Gürkaynak ve A. Egemen (Ed.), Çocuk istismarı ve ihmali, Ankara: Çocuk İstismarını ve İhmalini Önleme Derneği Yayınları.
38. OKTAYLAR, H.C. (2008). Bilişsel Gelişim, Öğretmen Adayları İçin KPSS Eğitim Bilimleri, Ankara: Yargı
39. Yayınevi.
40. ÖZER, E., BÜTÜN, C., YÜCEL-BEYAZTAŞ, F. ve ENGİN, A., (2007). Çorum Adli Tıp Şube Müdürlüğü’ne
41. -2007 yıllarında başvuran cinsel istismar mağduru çocuk olgularının değerlendirilmesi, C.Ü. Tıp
42. Fakültesi Dergisi, 29, (2) 51-55.
43. ÖZMERT, N. E. (2006). Erken çocukluk gelişiminin desteklenmesi-III: Aile, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları
44. Dergisi, 49, 256-273.
45. SAĞLIK BAKANLIĞI SAĞLIK ARAŞTIRMALARI GENEL MÜDÜRLÜĞÜ, (2014). Türkiye’de beslenme ve sağlık araştırması 2010, beslenme durumu ve alışkanlıklarının değerlendirilmesi sonuç raporu, Ankara: Sağlık Bakanlığı Sağlık Araştırmaları Genel Müdürlüğü Yayınları.
46. SEROZAN, R. (2005). Çocuk hukuku. İstanbul: Vedat Kitapçılık.
47. TANER, Y. ve GÖKLER, B., (2005). Çocuk istismarı ve ihmali: Psikiyatrik Yönleri, Hacettepe Tıp Dergisi,
48. , 82-86.
49. TOKUÇ, B. (2014). Çocuklar ve savaş, Ankara: Halk Sağlığı Uzmanları Derneği Yayınları.
50. TOPUZOĞLU, Y.A. (2004). Mağdur çocukların hukuksal konumu, İstanbul Barosu Yayın Kurulu (Ed), Çocuk hakları, (s.: 15-22) İstanbul: İstanbul Barosu Yayınları.
51. TUĞRUL, B. ve YILMAZ, H.H. (2013). Toplum temelli erken çocukluk hizmetleri sunumu kılavuzu, Ankara: Unicef Türkiye Ofisi.
52. UNICEF, (2012). Türkiye’de Çocuk ve Genç Nüfusun Durumunun Analizi 2012, http://www.unicef.org.tr/files/
53. bilgimerkezi/doc/sitan-tur-final-2012.pdf, Erişim Tarihi: 14.02.2015.
54. YURDAGÖK, M. (2005). Dünyada ve Ülkemizde Çocuk Sağlığı, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 48,
55. -205