Research Article

Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi

Volume: 11 Number: 3 December 31, 2024
TR EN

Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi

Abstract

Amaç: Bu çalışmanın amacı; yeme farkındalığı, beslenme bilgi düzeyi ve antropometrik ölçümler arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışma 19-45 yaş arasında 332 yetişkin birey üzerinde yürütülmüştür. Araştırmanın verileri çevrimiçi olarak Google Forms üzerinden hazırlanan anket aracılığıyla toplanmıştır. Yeme farkındalığı düzeyi, Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ-30), beslenme bilgisi Beslenme Bilgi Düzeyi (BBD) ölçeği kullanılarak saptanmıştır. Antropometrik ölçümlerden vücut ağırlığı, boy uzunluğu ve bel çevresi değerleri beyana dayalı olarak alınmıştır. Bulgular: Bireylerin vücut ağırlığı, beden kütle indeksi (BKİ), bel çevresi, bel boy oranı arttıkça YFÖ-30, disinhibisyon, yeme kontrolü ve bilinçli beslenme puanları azalmıştır (p<0,01). Vücut ağırlığı ve bel çevresi ile BBD puanı arasında negatif, anlamlı bir ilişki vardır (p<0,05). Beslenme Bilgi Düzeyi ile YFÖ-30 ve yeme kontrolü arasında pozitif zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (p<0,05). BBD ve yeme disiplini ise pozitif orta düzeyde anlamlı ilişkilidir (r=0,320, p<0,01). Yeme farkındalığı düşük olan kadınlarda yüksek olanlara göre şişmanlık, bel çevresinde yüksek risk, bel boy oranında çok yüksek risk oranları anlamlı olarak daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Yapılan regresyon analizleri sonucuna göre BKİ ve BBD puanı, YFÖ-30 toplam puanı üzerinde anlamlı bağımsız değişkenlerdir (p<0,05). Beden Kütle İndeksi YFÖ-30 toplam puanındaki varyansın %7,8’ini, BBD puanı ise %2’sini açıklamıştır. Sonuç: Bireylerin beslenme bilgisinin artırılması yeme farkındalığının artmasına katkı sağlayabilir. BKİ, yeme farkındalığını belirlemede etkili bir ölçme aracıdır. Sağlıklı beslenmede, beslenme bilgisini artırmakla beraber yeme farkındalığı uygulamalarının kullanılması vücut ağırlığı kaybı ve korunumunda etkili olabilir.

Keywords

References

  1. Abbaspoor, Z., Javadifar, N., Miryan, M., & Abedi, P. (2018). Psychometric properties of the Iranian version of mindful eating questionnaire in women who seeking weight reduction. Journal of Eating Disorders, 6(1), 1-8. https://doi.org/10.1186/s40337-018-0220-4
  2. Alması, N. (2015). Üniversite Öğrencilerinin Beslenme Durumu, Bilgi Düzeyi ve Porsiyon Ölçüsü Algısının Değerlendirilmesi (A Research on Nutritional Knowledge Level and Habits of Preschool Teachers Worked in Adana) (Tez Numarası: 420120)[Yüksek lisans tezi,Hacetttepe Üniversitesi] Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi.
  3. Anderson, L. M., Reilly, E. E., Schaumberg, K., Dmochowski, S., & Anderson, D. A. (2016). Contributions of mindful eating, intuitive eating, and restraint to BMI, disordered eating, and meal consumption in college students. Eating and Weight Disorders-Studies on Anorexia, Bulimia and Obesity, 21(1), 83-90. https://doi.org/10.1007/s40519-015-0210-3
  4. Ashwell M, Gibson S. (2016). Waist-to-height ratio as an indicator of ‘early health risk’: simpler and more predictive than using a ‘matrix’ based on BMI and waist circumference. BMJ open, 6(3), e010159. https://doi.org/10.1136/bmjopen-2015-010159
  5. Baer, R. A., Smith, G. T., Hopkins, J., Krietemeyer, J., & Toney, L. (2006). Using self-report assessment methods to explore facets of mindfulness. Assessment, 13(1), 27-45. https://doi.org/10.1177/1073191105283504
  6. Barbosa, L. B., Vasconcelos, S. M. L., Correia, L. O. d. S., & Ferreira, R. C. (2016). Nutrition knowledge assessment studies in adults: a systematic review. Ciencia & saude coletiva, 21, 449-462. https://doi.org/10.1590/1413-81232015212.20182014
  7. Bradette-Laplante, M., Carbonneau, É., Provencher, V., Bégin, C., Robitaille, J., Desroches, S., Vohl, M.-C., Corneau, L., & Lemieux, S. (2017). Development and validation of a nutrition knowledge questionnaire for a Canadian population. Public health nutrition, 20(7), 1184-1192. https:// doi:10.1017/S1368980016003372
  8. Bryan, S. (2016). Mindfulness and nutrition in college age students. Journal of Basic & Applied Sciences, 12, 68-74. https://doi.org/10.6000/1927-5129.2016.12.11

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Public Health Nutrition

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

September 10, 2024

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

February 27, 2024

Acceptance Date

April 17, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 11 Number: 3

APA
Karaca, V., & Rakıcıoğlu, N. (2024). Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, 11(3), 671-689. https://doi.org/10.21020/husbfd.1443850
AMA
1.Karaca V, Rakıcıoğlu N. Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi. HUFHSJ. 2024;11(3):671-689. doi:10.21020/husbfd.1443850
Chicago
Karaca, Vildan, and Neslişah Rakıcıoğlu. 2024. “Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi Ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 11 (3): 671-89. https://doi.org/10.21020/husbfd.1443850.
EndNote
Karaca V, Rakıcıoğlu N (December 1, 2024) Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 11 3 671–689.
IEEE
[1]V. Karaca and N. Rakıcıoğlu, “Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi”, HUFHSJ, vol. 11, no. 3, pp. 671–689, Dec. 2024, doi: 10.21020/husbfd.1443850.
ISNAD
Karaca, Vildan - Rakıcıoğlu, Neslişah. “Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi Ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 11/3 (December 1, 2024): 671-689. https://doi.org/10.21020/husbfd.1443850.
JAMA
1.Karaca V, Rakıcıoğlu N. Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi. HUFHSJ. 2024;11:671–689.
MLA
Karaca, Vildan, and Neslişah Rakıcıoğlu. “Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi Ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi”. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal, vol. 11, no. 3, Dec. 2024, pp. 671-89, doi:10.21020/husbfd.1443850.
Vancouver
1.Vildan Karaca, Neslişah Rakıcıoğlu. Yetişkinlerde Yeme Farkındalığı, Beslenme Bilgi Düzeyi ve Antropometrik Ölçümlerin Değerlendirilmesi. HUFHSJ. 2024 Dec. 1;11(3):671-89. doi:10.21020/husbfd.1443850

Cited By