PİYASA-TOPLUM DİYALEKTİĞİNE YEREL BİR BAKIŞ: PORTO ALEGRE ÖRNEĞİ

Abstract

Tarihin her gelişim aşamasında toplumu oluşturan birimler ve gücü elinde bulunduran kurumlar arasında diyalektik bir süreç yaşanmıştır. Bu sürecin günümüzdeki karşılığı, piyasa düzeninin sağlanmasında aktif bir unsur olan devlet ile etki gücü giderek azalan toplum arasındaki demokrasi mücadelesidir. Ekonomik ilişkilerin piyasaları, piyasaların devletin yönetsel süreçlerini etkilediği demokrasilerde; Polanyici bir toplumsal karşı hareketin sağlanması için bireylerin sorumluluk alması artık kaçınılmaz bir noktadadır. Bu aşamada, merkezileşen devlet karşısında yerel yönetimlerin; neoliberal politikalar karşısında sosyal politikaların güçlenmesi için katılımcı demokrasi uygulamaları öne çıkmaktadır. Bu uygulamalardan biri olan ve dünya üzerinde ilk kez Brezilya’nın Rio Grande do Sul eyaletindeki Porto Alegre şehrinde deneyimlenen katılımcı bütçe uygulaması; toplumdan dışlanmış kesimin haklarını iyileştirmeyi amaçlamış ve bu konuda kayda değer bir başarı sağlamıştır. Bu çalışma, yerel kamusal mal ve hizmetlere yönelik taleplerini ifade edemeyen vatandaşların katılımcı bütçeleme yoluyla siyasi karar alma süreçlerine katılmayı nasıl öğrendiklerini incelemek üzere Porto Alegre örneğine odaklanmaktadır.

Keywords

• Katılımcı Demokrasi
• Katılımcı Bütçe
• Porto Alegre
• Yerel Yönetim

A LOCAL PERSPECTIVE ON THE MARKET-SOCIETY DIALECTIC: THE CASE OF PORTO ALEGRE

Abstract

ABSTRACT There has been a dialectical process at every stage of history between the agents that constitute society and the institutions that control power. Today, this process can be seen in the struggle for democracy between the state, which is an active component in maintaining the market order, and society, whose power of influence is gradually diminishing. It is inevitable that individuals take responsibility for a Polanyian societal counter-movement in democracies where economic relations affect markets and markets affect the administrative processes of the state. At this stage, participatory democracy practices come to the fore to strengthen local governments against the centralized state and social policies against neoliberal policies. One of these practices is participatory budgeting, which was first experienced in the city of Porto Alegre in the state of Rio Grande do Sul in Brazil. This practice aimed to improve the rights of the marginalized groups in society and has achieved remarkable success in this process. This study focuses on the case of Porto Alegre to examine how citizens who are unable to express their demands for local public goods and services learn to participate in political decision-making processes through participatory budgeting.

Keywords

• Participatory Democracy
• Participatory Budget
• Porto Alegre
• Local Government

References

1. Adaman, F. (2017). Scaling in polanyi. reconsidering the local in the age of neoliberalism. Partecipazione e conflitto, 10(2), 589-612.
2. Bayramoğlu, S. (2005). Yönetişim zihniyeti. İstanbul: İletişim Yayınları.
3. Beriş, H.E. (2021). Modern demokrasi teorisi. Ankara: Kadim Yayınları.
4. Beutelspacher, L., Mainka, A., Siebenlist, T. (2018). Citizen participation via mobile applications: a case study on apps in germany, International Journal of Electronic Government Research, 14 (4), 18-26.
5. Bookchin, M. (2014). Kentsiz kentleşme yurttaşlığın yükselişi ve çöküşü (Çev. Özyalçın, B.) İstanbul: Sümer Yayıncılık.
6. Buğra, A. (2009). Polanyi’nin çifte hareket kavramı ve günümüz piyasa toplumunda siyaset. İçinde A. Buğra & K. Ağartan (der.), 21. Yüzyılda Karl Polanyi’yi Okumak. İletişim Yayınları.
7. Calisto Friant, M. (2019). Deliberating for sustainability: lessons from the Porto Alegre experiment with participatory budgeting. International Journal of Urban Sustainable Development, 11(1), 81-99.
8. Faria, F. N. (2018). The double movement in Polanyi and Hayek: towards the continuation of life. Ethics, Politics & Society, 1, 22-22.

9. Filip, B. (2012). Polanyi and hayek on freedom, the state, and economics. International Journal of Political Economy, 41.4: 69-87.
10. Foucault, M., Davidson, A. I. & Burchell, G. (2008). The birth of biopolitics: lectures at the Collège de France, 1978-1979. Springer.
11. Fölscher, A. (2007). Participatory budgeting in asia, İçinde A. Shah (Ed.), Participatory budgeting. World Bank Publications (ss.157-188).
12. Göymen, K. (2010). Türkiye’de yerel yönetişim ve yerel kalkınma, İstanbul: Boyut Yayınları.
13. Gret, M., & Sintomer, Y. (2004). Porto Alegre Farklı Bir Demokrasi Umudu (Çev. Kılıç, A.) İthaki Yayınları: İstanbul. Habermas, J. (2023). Kamusallığın yeni bir kamusal dönüşümü ve müzakereci demokrasi. İletişim Yayıncılık: İstanbul.
14. Harvey, D. (2005) A brief history of neoliberalism. Oxford University Press.
15. Helsinki OmaStadi. (2023). https://omastadi.hel.fi/.
16. Hicks, A. & Andersen G.E. (2005). Comparative and historical studies of public policy and the welfare state, İçinde Janoski, T., Alford, R., Hicks, A., Schwartz, M.A. (Ed.), The handbook of political sociology: States, civil societies, and globalization. Cambridge University Press (pp. 509-526).
17. Madra, Y. M. & Adaman, F. (2014). Public economics after neoliberalism: a theoretical–historical perspective. The European Journal of the History of Economic Thought, 17:4, 1079-1106.
18. Marquetti, A., Schonerwald da Silva, C. E., & Campbell, A. (2009). Participatory economic democracy in action: Participatory budgeting in Porto Alegre, 1989–2004. Review of Radical Political Economics, 44(1), 62-81.
19. Moynihan, D.P. (2007). Citizen participation in budgeting: prospects for developing countries, İçinde A. Shah (Ed.), Participatory Budgeting. World Bank Publications (ss. 55-83).
20. Newyork City Council, (2023). Participatory budgeting, https://council.nyc.gov/pb/ (04.12.2023).
21. Novy, A., & Leubolt, B. (2005). Participatory budgeting in Porto Alegre: social innovation and the dialectical relationship of state and civil society. Urban studies, 42(11), 2023-2036.
22. Patomäki, H. (2014). On the dialectics of global governance in the twenty-first century: A Polanyian double movement?. Globalizations, 11(5), 733-750.
23. Peıxoto, T. (2009). Beyond Theory: E-participatory budgeting and its promises for eparticipation. European Journal Of Epractice, vol. 7, 55-63.
24. Pimentel Walker, A. P. (2015). The conflation of participatory budgeting and public–private partnerships in Porto Alegre, Brazil: The construction of a working‐class mall for street hawkers. Economic Anthropology, 2(1), 165-184.
25. Polanyi, K. (2016). Büyük dönüşüm, çağımızın siyasal ve ekonomik kökenleri (13. Baskı). (Çev: A. Buğra). İstanbul: İletişim Yayınları.
26. Schneider, A., & Goldfrank, B. (2003). The PT and participatory budgeting: searching for alternatives to neo-liberalism in brazil. Latin American Studies Association.
27. Tekeli, İ. (1999). Modernite aşılırken siyaset, Ankara: İmge Y.
28. Tekeli, İ. (2019). Derinleştirilen demokrasi. Ankara: Sosyal Demokrasi Derneği Yayınları.
29. Tunaya, T. Z. (1982). Siyasal kurumlar ve anayasa hukuku. (5. Baskı). İstanbul: Ekin Yayınları.
30. Vo, D. H. (2010). The economics of fiscal decentralization. Journal of Economic Surveys, 24(4), 657-679.
31. Wampler, B. (2000). A guide to participatory budgeting. https://www.researchgate.net/publication/43981345_A_Guide_to_Participatory_Budgeting (14.06.2023).
32. Wood, E. M. (2003). Kapitalizm demokrasiye karşı. (çev. Ş. Artan), İstanbul: İletişim Yayınları.
33. Yıldırım, Y. (2008). Porto Alegre-Fatsa: Yerel düzeyde “demokrasiyi demokratikleştirmek” çabaları üzerine bir karşılaştırma. Ankara Üniversitesi Sbf Dergisi, 63(01), 273-287.
34. Zarplı, S. A. (2022). Kamu bütçelemesinde yeni bir yaklaşım olarak katılımcı bütçeleme: Türkiye’de belediyelere yönelik bir araştırma. Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 24(43), 1069-1088.