KARAYOLU TAŞIMACILIĞI OPTİMİZASYONU (VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE MERSİN İLİNDE BİR UYGULAMA)

Öz

Rekabet gücünde anahtar rol oynayan maliyetler içerisinde hammadde temini ve üretim aşamalarındaki tasarruf olanakları sınırlı olduğundan, maliyet minimizasyonunda lojistik faaliyetlerin odak noktaya oturtulması uygun bir yaklaşım olacaktır. Veri Zarflama Analizi (VZA), üretim aşamalarının çoklu girdi ve çoklu çıktı ile tanımlandığı günümüzde, karar verme birimlerinin (KVB) etkinliklerinin belirlenmesinde kullanılabilecek en uygun yöntemlerden biridir. Yöntem farklı ölçü birimleriyle tanımlanan verileri, ayrı ayrı ağırlıklandırarak KVB’lere etkinlik skoru vermektedir. Ayrıca etkin olmayan KVB’lere referans kümesi sağlamakta ve etkin olabilmeleri için gerekli önerileri beraberinde ortaya koyabilmektedir. Çalışmada Mersin’de faaliyet gösteren nakliye firmalarının, belirlenen girdi ve çıktılarıyla etkinlikleri hesaplanmış ve tam etkinlik skoru alamayan KVB’ler için, önerilerde bulunulmuştur

Anahtar Kelimeler

• Veri Zarflama Analizi (VZA),Etkinlik,Ulaştırma

Kaynakça

1. KAYNAKÇA Altun, Didem (2006), Türk Telekomünikasyon A.Ş. İl Telekom Müdürlüklerinin Veri Zarflama Analizi İle Etkinlik Ölçümü, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
2. Aydagün Alper (2003), “Veri Zarflama Analizi”, Hava Harp Okulu Havacılık ve Uzay Teknolojileri Enstitüsü, HUTEN Yıl Sonu Semineri, İstanbul. Bakhshoodeh Mohammed, Thomson Kenneth J. (2001), “Input and Output Technical Efficiencies of Wheat Production in Kerman, Iran”, Agricultural Economics, 24.
3. Bakırcı Fehim (2007), “Firma Etkinliğini Etkileyen Faktörler: Türk Tekstil Sektöründe Bir VZA ve Tobit Model Uygulaması”, EKEV Akademi Dergisi, 11 (30). Brewer Ann M, Button Kenneth J, Hensher David A (2001), Handbook Of Logistics And Supply Chain Management, Thomson Learning.
4. Chang S.Y., Chen T.H. (2008), “Performance Ranking of Asian Lead Frame Firms: A Slack-Based Method in Data Envelopment Analysis”, International Journal of Production Research, 46 (14), 15.
5. Charnes Abraham, Cooper William W., Lewin Arie Y., Seiford Lawrence M. (1997), Data Envelopment Analysis: Theory, Methodology and Application, Kluwer Academic Publishers, USA.
6. Chopra Sunil, Meindl Peter (2004), Supply Chain Management, Pearson Education International, Second Edition.
7. Chu Mei Tai, Shyu Joseph Z., Khosia R. (2008), “Mesuring The Relative Performance For Leading Fabbles Firms by Using Data Envelopment Analysis”, Journal of Intelligent Manufacturing, 19.
8. Demirci Ayhan (2012), OECD Üyesi Ülkelerin Ekonomik Ve Sosyal Etkinliklerinin Veri Zarflama Analizi Yöntemiyle Belirlenmesi, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Doktora Tezi, Erzurum.

9. Depren Özer (2008), Veri Zarflama Analizi ve Bir Uygulama, (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi), Yıldız Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü İstatistik Anabilim Dalı, İstanbul.
10. Ergün İsmet (1985), Türkiye’nin Kalkınmasında Ulaştırma Sektörü, Ankara, Hacettepe Üniversitesi İİBF Yayınları.
11. Evren Güngör (1999), “Türkiye’de Ulaştırma Politikalarına Eleştirel Bir Bakış”,II. Ulaşım ve Trafik Kongresi-Bildiriler Kitabı, Ankara, TMMOB Yayınları.
12. Golany B., Roll Y. (1989), “An Aplication Procedure For DEA”, [VZA İçin Bir Uygulama Prosedürü], International Journal of Management Science, 17 (3).
13. Gülcü Aslan, Coşkun Akın, Yeşilyurt Cavit, Coşkun Sibel, Esener Timur (2004), “Cumhuriyet Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi’nin Veri Zarflama Analizi Yöntemiyle Göreceli Etkinlik Analizi”, Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 5 (2).
14. Hansson Helena (2007), “The Links Between Management’s Critical Success Factors and Farm Level Economic Performance on Dairy Farms in Sweden”, Food Economics, Acta Agriculturae Scandinavica Section C, 4.
15. Hazır Köksal, Çapın Ayça Gümüşay, Akkan Erdal, Ciğerci Esra, Kahraman Abdullah, Ören Ayşenur, Yalçı Elif Betül, Çağlar Macide Berna, Ceran Mehmet Burak,
16. Görçün Özhan (2016), Lojistik; Lisans Yayıncılık, Lord Matbaası, 1. Baskı.
17. Kiani Adiqa Kausar (2008), “An Empirical Analysis of TFP Gains in The Agricultural Crop-Sub-Sector of Punjab: A Multi-Criteria Approach”, European Journal of Scientific Research, 24 (3).
18. Kontodimopoulos Nick, Moschovakis Giorgos, Aletras Vassilis, Niakas Dimitris (2007), “The Effect of Environmental Factors on Technical and Scale Efficiency of Primary Health Care Providers in Greece”, Cost Effectiveness and Resource Allocation, BioMed Central Publishes.
19. Langevin Andre, Riopel Diane (2005), Logistics Systems: Design and Optimization, Springer, USA.
20. Lummus R.R., Krummwiede D.W., Vokurka Krumwiede R.J. (2001), “The Relationship Of Logistics To Supply Chain Management: Developing A Common İndustry Definition” Industrial Management & Data Systems, 101/8.
21. Mok Vincent, Yeung Godfrey, Han Zhaozhou, Li Zongzhang (2007), “Leverage, Technical Efficiency and Profitability: An Application of DEA to Foreign-Invested Toy Manufactoring Firms in China”, Journal of Contemporary China, 16 (51).
22. Pasiouras Fotios, Liadaki Aggeliki, Zopounidis Constantin (2008), “Bank Efficiency and Share Performance: Evidence From Greece”, Applied Financial Economics, 18.
23. Pereira Artura (2006), Economies of Scale in Blood Banking: A Study Based on Data Envelopment Analysis, Vox Sanguinis, 90.
24. Ramanathan R. (2003), An Introduction to Data Envelopment Analysis – A Tool For Performance Measurement, Sage Publications, California US.
25. Saatçioğlu Cem (2006), Ulaştırma Sistemleri ve Politikaları Türkiye-Avrupa Birliği Uygulamaları, Ankara, Gazi Kitabevi.
26. Scott Beth F., Rainey James C., Hunt Andrew W (2000), The Logistics of War: a historical perspective, Alabama, Air Force Logistics Management Agency.
27. Waters Donald (2003), Logistics An Introduction To Supply Chain Management, Great Britain, Ashford Colour Press Ltd.
28. Yeşilyurt Cavit (2003), Matematik Programlama Tabanlı Etkinlik Ölçüm Yöntemlerinden Veri Zarflama Analizi İle Orta Öğretimde Etkinlik Ölçümü, (Yayınlanmamış Doktora Tezi), Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
29. Zzadeh A., Ghaderi S.F., Javaheri Z., Saberi M. (2008), “A Fuzzy Mathematical Programming Approach to DEA Models”, American Journal of Applied Sciences, 5 (10).