Research Article

TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA

Volume: 11 Number: 2 December 30, 2025
TR EN

TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA

Abstract

Bu araştırmada, Edward Fella’nın kariyeri, sanata yaklaşımı ve deneysel tipografi alanındaki katkıları ele alınmaktadır. 1938 yılında Amerika Birleşik Devletleri'nde doğan Edward Fella, 1957 ile 1987 yılları arasında otuz yıl boyunca ticari bir sanatçı olarak çalışmıştır. Ed Fella’nın sanata yaklaşımı, deneysel, postmodern ve geleneksel tasarım kurallarını sorgulayan bir anlayışa dayanmaktadır. Tipografi, grafik tasarım ve sanat arasındaki sınırları bulanıklaştırarak kendine özgü bir estetik anlayışı geliştirmiştir. Fella, geleneksel tipografi kurallarını bilinçli olarak reddederek kaotik, düzensiz ve el çizimi harf formları oluşturmuştur. Çalışmaları postmodern tasarım anlayışıyla ilişkilendirilmektedir ve yapısökümcü (deconstructivist) bir yaklaşıma sahiptir. Tipografik düzenlemelerinde bilinçli olarak bozuk, dengesiz ve rastgele yerleştirilmiş harf formlarını kullanarak grafik tasarımın geleneksel işlevselliğini sorgulamıştır. Grafik tasarımı yalnızca bir iletişim aracı olarak değil, aynı zamanda sanatsal bir ifade biçimi olarak değerlendirmiştir. Bu araştırmada sanatçıya ait 6 adet eser ve 2 adet font tasarımı betimsel analiz yöntemiyle ele alınmış ve sanatçının tipografi dünyasına katkıları irdelenmiştir.

Keywords

Grafik Tasarım, Edward (Ed) Fella, Deneysel Tipopgrafi, Postmodernizm, Dekonstrüksiyon.

Ethical Statement

Etik beyan gerektirmemektedir.

References

  1. Açıkgöz, İ. (2023). Yapısöküm yöntemi bağlamında deneysel tipografi uygulamalarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Mersin Üniversitesi, Güzel Sanatlar Enstitüsü. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/giris.jsp
  2. Becer, E. (2011). İletişim ve grafik tasarım. Dost Kitabevi.
  3. Buçukoğlu, S. M. (2020). Üniversitelerde grafik tasarım eğitimi ve öğrenme-öğretme süreci içinde “deneysel tipografi” dersi. The Turkish Online Journal of Design, Art and Communication, 10(4), 573–586. https://doi.org/10.7456/10902100/042
  4. Çileroğlu, B. & Balcı, M. (2018). Dekonstrüksiyon kavramsalında moda tasarımı. 6. Uluslararası Bilim Kültür ve Spor Kongresi, 4(1), 13–28.
  5. Çulha, D. (2022). Post tipografinin düşünsel dilini, postyapısalcı teorilerle okumak. İstanbul Aydın Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 14(2), 159–177. https://doi.org/10.17932/IAU.SBF.2015.014/sbf.v14i2.907
  6. Kuş, M. (2019). Postmodern sanat ve günümüz. İdil Sanat ve Dil Dergisi, 8(60), 1003–1010. https://doi.org/10.7816/idil-08-60-06
  7. Norris, C. (2002). Deconstruction: Theory and Practice, New York: Routledge.
  8. Özel, N. (2018). Wolfgang Weingart’ın tipografi anlayışında yapıbozumculuk. Dördüncü Kuvvet Uluslararası Hakemli Dergi, 1(1), 62–75.
  9. Tarlakazan, B. E., & Buyurgan, S. (2020). Grafik tasarım eğitiminde yaratıcı tipografi uygulamalarının üst düzey düşünme becerilerine etkisi. The Journal of Academic Social Science Studies, 13(80), 275–286. DOI:10.29228/JASSS.41900
  10. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (1999). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Kitabevi.
APA
Şekeroğlu, D., & Tarlakazan, B. E. (2025). TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA. İnönü Üniversitesi Kültür Ve Sanat Dergisi, 11(2), 225-233. https://doi.org/10.22252/ijca.1737802
AMA
1.Şekeroğlu D, Tarlakazan BE. TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA. IJCA. 2025;11(2):225-233. doi:10.22252/ijca.1737802
Chicago
Şekeroğlu, Dilannur, and Burak Erhan Tarlakazan. 2025. “TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA”. İnönü Üniversitesi Kültür Ve Sanat Dergisi 11 (2): 225-33. https://doi.org/10.22252/ijca.1737802.
EndNote
Şekeroğlu D, Tarlakazan BE (December 1, 2025) TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA. İnönü Üniversitesi Kültür ve Sanat Dergisi 11 2 225–233.
IEEE
[1]D. Şekeroğlu and B. E. Tarlakazan, “TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA”, IJCA, vol. 11, no. 2, pp. 225–233, Dec. 2025, doi: 10.22252/ijca.1737802.
ISNAD
Şekeroğlu, Dilannur - Tarlakazan, Burak Erhan. “TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA”. İnönü Üniversitesi Kültür ve Sanat Dergisi 11/2 (December 1, 2025): 225-233. https://doi.org/10.22252/ijca.1737802.
JAMA
1.Şekeroğlu D, Tarlakazan BE. TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA. IJCA. 2025;11:225–233.
MLA
Şekeroğlu, Dilannur, and Burak Erhan Tarlakazan. “TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA”. İnönü Üniversitesi Kültür Ve Sanat Dergisi, vol. 11, no. 2, Dec. 2025, pp. 225-33, doi:10.22252/ijca.1737802.
Vancouver
1.Dilannur Şekeroğlu, Burak Erhan Tarlakazan. TİPOGRAFİYE ÇOCUKSU BİR DOKUNUŞ: EDWARD (ED) FELLA. IJCA. 2025 Dec. 1;11(2):225-33. doi:10.22252/ijca.1737802