Research Article

Gençlik Dönemi Kitaplarında Anne-Baba ve Genç Modelleri

Volume: 5 Number: 6 December 20, 2020
  • Kelime Erdal
  • Esin Karahanoğlu
  • Hatice Gerekten
  • Mehmet Mustafa Marangoz
  • Meltem Merve Konu
EN TR

Gençlik Dönemi Kitaplarında Anne-Baba ve Genç Modelleri

Öz

İ lk gençlik dönemi, bireyin rol karmaşasına girdiği ve yaşadığı çevrede kendine bir yer bulmaya çalıştığı dönemdir. Bu dönemdeki birey, bir kimlik oluşturabilmek ve bunalıma düşmemek için kendine uygun özdeşim modelleri geliştirmektedir. İlk gençlik döneminde birey, hem çocukluktan kalan bazı gelişim özelliklerini taşır hem de bu dönemin getirdiği yeni durumlara alışma çabasındadır. Bazen bir yetişkin gibi davranmakta, bazen de bir çocuktan farksız olmaktadır. Çocukluk döneminde birçok arkadaşı olan birey, ilk gençlik döneminde daha dar bir arkadaş çevresine geçiş yapar. Başarılı bir ergenlik dönemi geçiren bireyler üretken, mutlu, anlamlı sosyal ilişkiler geliştirirken; başarısız olanlar saldırgan, yıkıcı ve bağnaz bir kişiliğe sahip olurlar. İlk gençlik döneminde okunan eserler de bireylerin davranışları üzerinde etkilidir. İlk gençlik dönemini hedef alarak yazılan romanlarda karakterler genellikle gençlerden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında, ilk gençlik dönemi romanlarından Nar (Emre Gül), Kötü Çocuk (Büşra Küçük), 4N1K (Büşra Yılmaz) ve Kendime Yeni Bir Ben Lazım (Miranda Dickinson), nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yöntemi ile incelenmiştir. Kötü Çocuk romanında olaylar, ana karakterlerin birbirlerine ve ailelerine karşı tutum ve davranışları ve olayların geçtiği mekanlar okuyucular için olumsuz örnek oluşturabilecek şekilde kaleme alınmıştır. Genç kız karakter, ayakları üstünde duramayan, güçsüz, erkeğe bağlı, onun dediklerini yapan, sevdiği erkek için onun sahip olduğu kötü alışkanlıkları kendi de edinmek zorunda hisseden, kendisine ve ailesine, özellikle de babasına değer vermeyen biridir. Erkek karakter ise ailesinden tamamen bağımsız, yaptıklarından dolayı kimseye hesap vermeyen, kavgacı, kötü alışkanlıklara sahip, okul kurallarını hiçe sayan, babasının annesini aldatmasından dolayı kendisinin de istediğini yapabileceğini düşünen, kaba saba, birlikte olduğu kızların üzerinde söz sahibi olduğunu düşünen bir tip olarak anlatılmıştır. Nar romanında yer alan genç modelleri de gençlere olumlu değerler ve kişilik özellikleri kazandırmaktan uzaktır. Kitabın iki ana kahramanı olan kız ve erkek, aynı evi paylaşan üniversite öğrencileridir. Kitabın genç kız karakteri, insanları dış görünüşüyle yargılayan, dedikoducu, kavgacı, sık sık öfke patlamaları yaşayan bir kişiliğe sahiptir. Kitapta, bu gençlerin gelecekle ilgili planlarından söz edilmez. İkisinin de hayattaki tek amaçları birbirlerinden hiç ayrılmamak, kendi deyişleriyle “sonsuz olmak”tır. Kitapta yer alan genç kahramanlar genelde dış görünüş olarak çekici, ancak karakter olarak olumsuz özelliklere sahiptirler. Erkekler yakışıklıdır ancak tümü sigara içer ve küfreder. Sigara ve küfür, kitapta olumsuz gösterilmemiş, özendirici bir biçimde verilmiştir. Romandaki erkek tiplerinin gözünde kızlar zayıf, kullanılmaya müsait, tek dertleri zengin koca bulmak olan varlıklardır. 4N1K adlı romanın ana kahramanı, haşarı, ağzı bozuk, erkeksi davranışları olan bir kızdır. Okul dışı zamanlarda bütün zamanını en yakın arkadaşları olan dört erkekle geçirir ve özgürlüğüne düşkündür. Kız karaktere en yakın olan erkek karakter, her durumda kız arkadaşını koruyan; arkadaşlıktan öte bir duyguyla ona bağlı, gizli aşıktır. Gruptaki diğer erkeklere göre daha ağırbaşlı ve olgun davranan bir karakterdir. Arkadaşlarının sorunlarıyla da ilgilenir. Anne ve babasından uzak yaşamak zorunda kalan bir delikanlıdır. Bu durumun birtakım zorlukları olsa da o bunlarla başa çıkabilecek beceridedir. Bu yönleriyle olumlu bir profil çizen erkek karakter, kimi zaman olumsuz davranışlar da sergiler. Dertlendiği zaman sigara içer ya da arkadaşlarının yaptığı hatalara ağır küfürlerle karşılık verir. Kendime Yeni Bir Ben Lazım adlı romanın temel iletisi, olumsuzluklar karşısında yılmadan çabalama ve hayatta mutlu olunabilecek bir şeyler bulabilmenin önemidir. Romanın genç kız kahramanı, yaşadığı olumsuzluklar sonrası tatil yapmak ve kafasını dağıtmak için gittiği kuzeninin yanında kişisel gelişimi için sürekli çabalamış ve garson olarak başladığı restoranda yeterli donanıma ulaştıktan sonra kendi iş yerini açmıştır. Roman kahramanının ailesini, özelini yaşamasına engel olarak görmesi ve aynı evde kaldığı arkadaşları ile ilişkilerinin kötü olması gençler için olumlu bir örnek oluşturmamaktadır. Romanda çok sık olmasa da argo ve küfür kullanılması; öpüşme ve içki içme eylemlerinin gereğinden fazla yer alması da olumsuzdur. Araştırma kapsamında incelenen kitaplarda anne-baba modelinin yer almadığı ya da pasif olduğu görülmüştür. Anne babanın yer aldığı kitaplarda ise gençler için anne-babalar vazgeçilmez değildir. Özellikle babalar, “olmasa da olur” figürler olarak çizilmiştir. İncelenen kitaplarda anne figürünün babaya göre daha fazla yer aldığı, gençler tarafından daha fazla önemsendiği ve sevildiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Alsup, J. (2003). Politicizing Young Adult Literature: Reading Anderson's Speak Us a Critieal Text, Journal of Adolescent & Adult Literacy, 47 (2).
  2. Asutay, H. (2013). Ergenlik (İlk Gençlik) Romanı ve Alman Gençlik Yazınındaki Tarihsel Gelişim, Zeitschrift für die Welt der Türken Journal of World of Turks. 5 (2).
  3. Atabek, E. (2004). Kuşatılmış Gençlik, 18.Baskı, İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi.
  4. Aydın, B. (2005). Çocuk ve Ergen Psikolojisi, 2. Baskı, İstanbul: Atlas Yayınları.
  5. Bucher, K. T. ve K. Hinton. (2014). Young Adult Literature: Exploration, Evaluation, and Appreciation, (3rd edition), U.K: Pearson.
  6. Carlsen, G. R. (1980). Books and the Teenage Reader: A Guide for Teachers, Librarians and Parents, (2nd Edition), New York: Harper.
  7. Crowe, C. (2001). Young Adult Literature, The English Journal, 90 (3).
  8. Çağdaş, A. (2002). Anne-Baba-Çocuk İletişimi, Ankara: Nobel Yayınevi.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

-

Journal Section

Research Article

Authors

Esin Karahanoğlu This is me
Türkiye

Hatice Gerekten This is me
Türkiye

Mehmet Mustafa Marangoz This is me
Türkiye

Meltem Merve Konu This is me
Türkiye

Publication Date

December 20, 2020

Submission Date

May 16, 2020

Acceptance Date

August 28, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 5 Number: 6

APA
Erdal, K., Karahanoğlu, E., Gerekten, H., Marangoz, M. M., & Konu, M. M. (2020). Gençlik Dönemi Kitaplarında Anne-Baba ve Genç Modelleri. Uluslararası İnsan Ve Sanat Araştırmaları Dergisi, 5(6), 56-67. https://izlik.org/JA73ZC77NX

logo.svg     88x31.png    ith-logo.png   doi-min.png.pagespeed.ce.drgOh_5bqH.png

International Journal of Human and Art Studies İJHAR; Licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License.

International Journal of Human and Art Studies IJHAR has been registered with the decision of the Turkish Patent and Trademark Office, numbered 71248886-2020/24446 / E.2020-OE-458377.