Metinlerin temalara uygunluğu bakımından Türkçe ders kitapları üzerine bir inceleme

Abstract

Öz Bu çalışmanın amacı, 2016-2017 öğretim yılında okutulan tüm ilkokul ve ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki metinlerin, bulundukları temaya uygunluğunu incelemektir. Çalışmanın önemi, metin ve tema uyumunu ele alan en geniş kapsamlı çalışma olmasıdır. Hem nitel, hem nicel araştırma yöntemlerinin kullanıldığı bu çalışmada öncelikle doküman analizi yöntemiyle temaya uygun olmayan metinler belirlenmiş ve uygunsuzluğun nedenleri açıklanmıştır. Daha sonra, kitaplardaki temalar, içerdikleri metinlerin uygunluk oranları bakımından incelenmiştir. Elde edilen bulgular, toplam metin sayısına göre az sayıda da olsa, tema ile kısmen uyumlu ve tamamen uyumsuz metinlerin bu kitaplarda yer aldığını göstermektedir.

Keywords

• Türkçe ders kitapları
• Metin
• Tema

A study on Turkish textbooks in terms of the appropriateness of texts to themes

Abstract

The aim of this study is to analyze the appropriateness of texts to themes in primary and secondary school Turkish textbooks used in 2016-2017 school year. This study is significant because its scope is the widest among other studies on text and theme appropriateness. In this study, in which both qualitative and quantitative research methods are used, firstly, the texts that are not appropriate to the theme are determined by the document analysis method and the reasons for the inappropriateness are explained. Then, the themes in the books are examined in terms of the appropriateness rates of the texts they contain. The findings indicate that most of the texts are appropriate but there are also some texts that are partially appropriate or completely inappropriate

Keywords

• Turkish textbooks
• Text
• Theme

References

1. Alkış Küçükaydın, M. (2013). İlköğretim 3. sınıf Türkçe ders kitapları ve Öğretmen Kılavuz Kitabı’nın yapılandırmacı öğrenme yaklaşımına uygunluk düzeyi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Anabilim Dalı, Tokat.
2. Arhan, S. ve Gültekin, İ. (2013). Türkçe Dersi İlköğretim Programlarında Benimsenen Tematik Yaklaşımın Metin Seçimine Etkileri Yönünden Değerlendirilmesi. Milli Eğitim, 199 (Yaz), 5-31.
3. Aşıkcan, M. (2012). İlköğretim birinci sınıf öğretmenlerinin görüşlerine göre Türkçe ders kitaplarının yapılandırmacı yaklaşıma uygunluğu (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Necmettin Erbakan Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İlköğretim Anabilim Dalı, Konya.
4. Batur, Z. (2010). İlköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının farklı değişkenler açısından incelenmesi (Yayımlanmamış doktora tezi). Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı, Konya.
5. Civan, M. (2019). 6. ve 7. sınıf Türkçe ders kitaplarının tema ve metin türü açısından ince-lenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Akdeniz Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe ve Sosyal Bilimler Anabilim Dalı, Antalya.
6. Coşkun, E. ve Taş, S. (2008). Ders Kitaplarına Metin Seçimi Açısından Türkçe Öğretim Prog-ramlarının Değerlendirilmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(10), 59-74.
7. Çeçen, M.A. ve Çiftçi, Ö. (2007). İlköğretim 6. sınıf Türkçe ders kitaplarında yer alan metinle-rin tür ve tema açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi,173, 39-49.
8. Çeçen, M. A. ve Çiftçi, Ö. (2011). Türkçe Derslerinde Tematik Eğitim ve Metin-Tema-Alt Tema İlişkisi Üzerine Bir Araştırma, Türkçenin Eğitimi-Öğretiminde Kuramsal ve Uygu-lamalı Araştırmalar (Editörler: G. Leyla Uzun-Ümit Bozkurt). ss:445-457.

9. Danacı, B. (2011). 6-7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki temaların, metinlerdeki anahtar kelime ve kelime gruplarıyla ilişkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, Bolu.
10. Erol, A., Özger Bingöl, M., Yalçın, S. Ç., Demiroğlu, R., Irmak, A. ve Ceylan, M. (2009). İlköğretim Türkçe 1 Ders Kitabı. İstanbul: MEB.
11. Gündoğdu, A. E. (2011). İlköğretim Sekizinci Sınıf Dinleme Metinlerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Turkish Studies, 6(1), 1217-1227.
12. MEB. (2005). İlköğretim Türkçe Dersi Öğretim Programı ve Kılavuzu (1-5. Sınıflar). Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
13. MEB. (2006). İlköğretim Türkçe Dersi (6,7, 8. Sınıflar) Öğretim Programı ve Kılavuzu. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
14. MEB. (2015). Türkçe Dersi Öğretim Programı (1-8. Sınıflar). Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı.
15. Pastutmaz, M. (2019). 1981, 2005 ve 2018 Türkçe öğretim programlarına göre 6. sınıf Türkçe ders kitaplarının tema yapısının incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Uşak Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı, Uşak.
16. Şahbaz Dağlıoğlu, E. ve Çağlaroğlu, T. (2009). İlköğretim Türkçe Ders Kitabı 1. Sınıf. İstanbul: Selt.
17. Uludoğan, O. (2008). 6. ve 7. sınıflarda okutulan Türkçe ders kitaplarındaki düzyazı metinlerinin değerlendirilmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı, İzmir.
18. Üründü, V. (2011). 6-8. sınıf Türkçe ders kitaplarının tema ve metin türü yönünden incelenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). İnönü Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Türkçe Eğitimi Anabilim Dalı, Malatya.
19. İncelenen Kitaplar Arhan, S., Başar, S. ve Demirel, T. (2016). İlköğretim Türkçe 8 Ders Kitabı. Ankara: MEB.
20. Bıyıklı, H. ve Öztaş, Y. (2016). İlköğretim Türkçe Ders ve Öğrenci Çalışma Kitabı 2. Ankara: Doku.
21. Bozbey, S., Oğan, M., Özkara, M., Aktaş, A., Demir, E. ve Köksal, K. (2016). İlköğretim Türkçe Ders Kitabı ve Çalışma Kitabı 4. Ankara: Özgün.
22. Demirel, A. ve Özbay, V. (2016). İlköğretim Türkçe 8 Ders Kitabı. Ankara: Dikey.
23. Erdal, N. (2016). İlköğretim Türkçe 6 Ders Kitabı. Ankara: Dörtel.
24. Erhan, G. (2016). İlköğretim Türkçe 3 Ders Kitabı. İzmir: Kartopu.
25. Gültekin, İ., Arhan, S., Başar, S., Coşkun, S., Demirel, T. ve Türker, H. (2016). İlköğretim Türkçe 6 Ders Kitabı. Ankara: MEB.
26. Gültekin, İ., Arhan, S., Başar, S., Demirel, T. ve Türker, H. (2016). İlköğretim Türkçe 7 Ders Kitabı. Ankara: MEB.
27. Sarbay, A. (2016). İlköğretim Türkçe 7 Ders Kitabı. İstanbul: Meram.
28. Sidekli, S. ve Balcı, E. (2016). İlkokul Ders ve Öğrenci Çalışma Kitabı Türkçe 1. Sınıf. Ankara: MEB.
29. Tetik, N., Zorlu, N., Türker, H. ve Polat, Z. (2016). Ortaokul Ders Kitabı Türkçe 5. Sınıf. Ankara: MEB.