A QUALITATIVE RESEARCH BASED ON SCHOOL ADMINISTRATORS’ PERCEPTIONS ON TEACHER LEADERS

Abstract

Addressing teacher leadership within the context of teacher training and development in the 21st century is considered as a significant issue in terms of the contribution of the same to the issue of training qualified teachers and education system. The contemporary educational leadership, which focuses on learning and self-improvement, is bringing about the leadership of the teacher with the understanding that every teacher is a leader today. Teacher leaders, who tend to learn and develop themselves constantly under the leadership of teacher, transfer good practices to the other teachers. ’the objective of this study is to analyze the perspective/view point of teachers of school administrators on teacher leadership within our education system. The study group of the research consists of 15 school administrators. Semi-structured interview technique was used as data collection method. In the analysis of qualitative data, content analysis was done and categories and themes were created. As a result of the analysis of qualitative findings, school administrators' perceptions and thoughts about teacher leadership were analyzed. As a result of the content analysis of the data obtained working, three themes were reached. These themes are called Personal and Professional Development, Management and Training Manager and School and Environment Interaction.

Keywords

• Teacher Leadership, Teacher Leader, Personal and Professional Development, Management and Training

OKUL YÖNETİCİLERİNİN ÖĞRETMEN LİDERLERİ ALGILARI ÜZERİNE NİTEL BİR ARAŞTIRMA

Öz

21. Yüzyılda Öğretmen liderliğini öğretmen eğitimi ve geliştirilmesi bağlamında ele almak, nitelikli öğretmen yetiştirme düşüncesine ve eğitim sistemine sağlayacağı katkı açısından önemli bir konu olarak görülmektedir. Öğrenme ve kendini geliştirme üzerine odaklanan çağdaş eğitim liderliği günümüzde her öğretmenin bir lider olduğu anlayışı ile öğretmen liderliğini gündeme getirmektedir. Öğretmen liderliğinde, öğrenme ve kendilerini sürekli geliştirmeye yönelen öğretmen liderler, iyi uygulamaları diğer öğretmenlere aktarırlar. Bu çalışmanın amacı okul yöneticilerinin eğitim sistemimiz içerisinde öğretmen liderliğine ilişkin bakış açılarını analiz etmektir. Araştırmanın çalışma grubunu 15 okul yöneticisi oluşturmaktadır. Veri toplama yöntemi olarak yarı yapılandırılmış görüşme tekniği kullanılmıştır. Nitel verilerin analizinde içerik analizi yapılarak kategoriler ve temalar oluşturulmuştur. Nitel bulguların analizi sonucunda okul yöneticilerinin öğretmen liderliğine yönelik algı ve düşüncelerinin analizi yapılmıştır. Çalışmadan elde edilen verilerin içerik analizi sonucunda üç temaya ulaşılmıştır. Bu temalar Kişisel ve Mesleki Gelişim, Yönetim ve Eğitim Yöneticisi ve Okul ve Çevre Etkileşimi olarak isimlendirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Öğretmen Liderliği, Öğretmen Lider, Kişisel ve Mesleki Gelişim, Yönetim ve Eğitim Yöneticisi, Okul-Çevre Etkileşimi.

Kaynakça

1. Aydın M. (2010). Eğitim yönetimi. İstanbul: Hatiboğlu Basım Yayım Sanayi Ticaret Limited Şirketi.
2. Bakioğlu, A. (1998). Lider Öğretmen, M. Ü. Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Yıl: 1998, Sayı: 10 Sayfa: 1119.
3. Balyer, A. (2016). Öğretmen Liderler: Öğretmen Algıları Üzerine Nitel Bir Araştırma-Teacher Leaders: A Qualitative Research Based on Teachers’ Perceptions. İlköğretim Online, 15(2), 391-407, 2016. [Online]:http://ilkogretim-online.org.tr
4. Beycioğlu, K. (2009). İlköğretim okullarında öğretmenlerin sergiledikleri liderlik rollerine ilişkin bir değerlendirme (Hatay İli Örneği), Yayımlanmamış Doktora Tezi. Malatya: İnönü Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
5. Blase, J., & Blase, J. (2006). Teachers bringing out the best in teachers: A guide to peer consultation for administrators and teachers. Thousand Oaks, CA: Corwin Press.
6. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş. ve Demirel, F. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri, Geliştirilmiş 11. Baskı: Şubat 2008.
7. Can N. (2007). Öğretmen liderliği becerileri ve bu becerilerin gerçekleştirilme düzeyi. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (22),263-288.
8. Can N. (2009). Öğretmen liderliği. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.

9. Can N. (2009). Öğretmenlerin sınıfta ve okulda liderlik davranışları, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(2),385 -399.
10. Can N. (2010). Öğretmen liderliğinde müdürlerin etkisi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (27), 57- 66.
11. Çelik V. (2011). Eğitimsel liderlik. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
12. Çetin Ş., Korkmaz M. ve Çakmakçı, C.(2012). Dönüşümsel ve etkileşimsel liderlik ile lider-üye etkileşiminin öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisi, Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 18 (1), 7-36.
13. Dağ, İ. ve Göktürk, T. (2014). Sınıf Yönetiminde Liderlik ve Liderliğin Sınıf Yönetimine Katkıları, International Journal of Social Science, Number: 27 , p. 171-184.
14. Fullan, M. (1982) The Meaning of Educational Chance, Teachers College, NewYork.
15. Gürocak, O. E., Hacıfazlıoğlu, Ö. (2012). Okul öncesi eğitim kurumları yöneticilerinin öğretim liderliği davranışlarına ilişkin öğretmen algıları. International Journal of Human Sciences [Online]. (9)2, 318-338.
16. Harrıs, A, Muijs, D. (2005). Improving schools through teacher leadership. London: Open university pres.
17. Harrison, C. and Killion, J. (2007). Ten Roles for Teacher Leaders, Teachers as Leaders Pages, Volume: leadership/sept07/vol65/num01/Ten-Roles-for-Teacher-Leaders.aspx tarihinde ulaşılmıştır). 1,
18. 77.http://www.ascd.org/publications/educational- (18/12/2017
19. Işıkhan, V. (2004). Çalışma hayatında stres ve başa çıkma yolları. Ankara: Sandal Yayınları.
20. Katzenmeyer, M., and Moller, G. (2001). Awakening the sleeping giant: Helping teachers develop http://books.google.com.my/books Crown Press. Retrieved April 13, 2008, from
21. Katzenmeyer. M. ve Moller, G. (2009). Awakening the sleeping giant. Helping teachers develop as leaders (3. baskı). Thousand Oaks, California: Corwin.
22. Kılınç, A. Ç. ve Recepoğlu, E. (2013). Ortaöğretim Okulu Öğretmenlerinin Öğretmen Liderliğine İlişkin Algı ve Beklentileri, Kalem Eğitim ve İnsan Bilimleri Dergisi, 3 (2), 175-215.
23. Kırkbeşoğlu, E., & Tuzlukaya, Ş. (2014). Leader-Member exchange in different organizational cultures and effects to organizational burnout. İşletme Araştırmaları Dergisi, 6(2), 26-36.
24. Lambert, L. (2005). What does leadership capacity really mean? Journal of Staff Development, 26(2), 38-40.
25. Larner, M. (2004). Pathways: Charting a course for professional learning. Portsmouth, NH: Heinemann.
26. Marzano, R., Pickering, D., & Pollock, J. (2001). Classroom instruction that works. Alexandria, VA: ASCD.
27. Mastrangelo, A., Eddy, E.R. and Lorenzet, S.J. (2004). The importance of personal and professional leadership. The Leadership and Development Journal 25(5): 431-51.
28. Muijs, D. ve Harris, A. (2003). Teacher leadership - improvement through empowerment? An overview of the literature. Educa-tional Management and Administration, 31(4), 437-448.
29. Ngang, T. K., Abdulla, Z. ve Mey, S. C. (2010). Teacher Leadershıp and School Effectıveness ın the Prımary Schools of Maldıves, Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi (H. U. Journal of Education). 39: 255-270.
30. Ohlson, E.,A., (1997) The Symbolic Nature of Teacher Leadership, EDD, Washington Üniversitesi, Proquest, Digital Dissertation Abstract. Özdemir, S. (2013). Lider Öğretmenleri Nasıl Yetiştirmeliyiz?
31. http://www.kamudanhaber.net/yedek/lider-ogretmenleri-nasil-yetistirmeliyiz makale,1938.html Erişim tarihi: 21 Haziran 2013, 19: 24
32. Sergiovanni, T. J. (2007). Rethinking leadership. A collection of arti-cles (2. baskı). Thousand Oaks, California: Corwin.
33. Spillane, J. P. ve Healey, K. (2010). Conceptualizing school leadership and management from a distributed perspective. An exploration of some study operations and measures. The Elementary School Journal, 111(2), 253-281.
34. Yiğit, Y. Doğan, S. Ve Uğurlu, C. T. (2013). Öğretmenlerin Öğretmen Liderliği Davranışlarına İlişkin Görüşleri, Cumhuriyet International Journal of Education-CIJE, Vol 2 (2), April 2013, pp. 93-105.
35. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2003). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
36. York-Barr, J. ve Duke, K. (2004). What do we know about teacher leadership? Findings from two decades of scholarship. Review of Educational Research, 74(3), 255-316.