SERBEST ETKİNLİKLERE KATILAN BİREYLERİN AKIŞ DENEYİMLERİNİN İNCELENMESİ
Öz
Araştırmanın hedefi; İstanbul’da BESYO’ da eğitim alan üniversitelilerin boş zamanlarında katıldıkları etkinliklerdeki akış deneyimlerinin incelenmesidir. Yapılan çalışmaya 98 kadın, 113 erkek olmak üzere toplam 211 üniversite öğrencisi katılmıştır. Katılımcıların serbest zamanlarındaki akış durumunu tespit etmek için Alpullu-Ak ALPAK ölçeği kullanılmıştır. Ulaşılan dataların normal dağılım eğrisinde olup olmadığının tespit edilmesi amacıyla çeşitli göstergelere bakılmış ve verilerin normal sıralandığı sonucu bulunmuştur. Normal sıralanan datalar için istatistik tekniklerinden ikili karşılaştırmalar için kullanılan bağımsız (İndependent) örneklem t testi, ikiden fazla grupların karşılaştırılmasında kullanılan Anova(One way Anova) testi ve ayrışmanın hangi gruplardan ortaya çıktığını belirlemek hedefiyle ikiden fazla birimlerin karşılaştırmaları için Tukey testi kullanılmıştır. Verileri incelemek için jasp 0.9.2.0 sürüm uygulama kullanılmış ve istatistiksel anlamlılık değeri olarak p<0,05 alınmıştır. Araştırmada elde edinilen datalar bilimsel normlara uygun bir şekilde sonuçlandırılmıştır. Elde edilen verilere göre cinsiyet, okul türü ve düzenli spor yapma değişkeni ve Alpak akış ölçeği ortalaması arasında istatistiksel açıdan bir fark tespit edilememiştir (p>0,05). İkiden fazla grupları analiz etmek için kullanılan tek yönlü anova testinde ise; sınıf kademeleri, iş durumları ve gelir durumları grupları ile ölçek ortalaması arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark tespit edilememiştir (p>0,05). Alpak ölçeği alt boyutlarından yeniden katılış ve akış alt boyutları ile iş durumu grupları arasında istatistiksel açıdan anlamlı bir fark tespit edilmiştir. (p<0,05). Sonuçta; cinsiyetin, okul türünün ve düzenli spor yapmanın üniversite öğrencilerinin serbest zamanlarında katılmış oldukları serbest etkinliklerde akış deneyimi yaşamasına etki etmediği ve yeniden katılış alt boyutunda yarı zamanlı çalışan öğrencilerin diğer gruplardan daha fazla akış deneyimi yaşamış oldukları tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
References
- Ak MO. ve Alpullu A. Alpak akış ölçeği geliştirme ve doğu batı üniversitelerinin karşılaştırılması. Sport Sciences (NWSASPS). 2020; 15(1):1 – 16. doi: 10.12739/NWSA.2020.15.1.2B0122.
- Ardahan F. ve Yerlisu Lapa T. Üniversite öğrencilerinin serbest zaman tatmin düzeylerinin cinsiyete ve gelire göre incelenmesi. Spor Bilimleri Dergisi. 2010; 21(4):129 – 136.
- Arslan Ayazlar R. Akış deneyiminin yamaç paraşütü deneyim doyumu ve yaşam doyumuna etkileri (Yayımlanmamış doktora tezi). 2015 Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
- Arslan H. Üniversite öğrencilerinin boş zaman değerlendirme tercihleri: Çankırı Karatekin Üniversitesi örneği. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2014; 40:193-208.
- Bryce, J., Haworth, J. (2002). Wellbeing and flow in sample of male and female office workers, Leisure Studies, 21:3-4, 249-263, DOI: 10.1080/0261436021000030687
- Büküşoğlu N. ve Bayturan AF. Serbest zaman etkinliklerinin gençlerin psiko-sosyal durumlarına ilişkin algısı üzerindeki rolü. Ege Tıp Dergisi. 2005; 44 (3):173 – 177.
- Cheng TM. ve Lu CC. The causal relationships among recreational involvement, flow experience, and well-being for surfing activities. Asia Pacific Journal of Tourism Research. 2015; 20(1): 1 – 19. doi: 10.1080/10941665.2014.999099.
- Csikszentmihalyi M. Flow and the foundations of positive psychology. Dordrecht: Springer; 2014.
- Csikszentmihalyi, M. (1990). Flow: The Psychology of Optimal Experience. New York, NY: Harper & Row.
- Csikszentmihalyi, M. (2000). Beyond boredom and anxiety. Jossey-bass.