THE MUSEUM EDUCATION IN TÜRKİYE: CURRENT SITUATION, MAIN PROBLEM AREAS AND RECOMMENDATIONS FOR IMPROVEMENT

Öz

Presently, education and learning processes are not confined to books, and knowledge transfer takes place within the school walls in a planned, sequential and deliberate manner less than in the past. Learning takes place in a variety of settings and out-of-school educational environments such as home, street, museum and others, and in different non-formal contexts. Museums are undoubtedly one of the most important learning environments in society and are frequently visited and highly valued places for school trips. In this study, it was tried to determine the current situation, problem areas and solution suggestions for museum education in Türkiye. According to the general results of the research, the problem areas of museums are grouped under seven themes: planning visits to museums; museum education material; collection, documentation and conservation of artefacts in museums; exhibition techniques in museums; personnel needs of museums; presentation of museums, and museums budget. At the end of this research, which tries to determine the current situation and problem areas of museum education in Türkiye with the data obtained from focus group interviews with academics, museum professionals and teachers conducting scientific studies in the field of museum education, suggestions for decision makers, policy makers and practitioners are presented.

Anahtar Kelimeler

• museum
• museology
• museum education
• museum pedagogy
• out-of-school learning environments

TÜRKİYE’DE MÜZE EĞİTİMİ: MEVCUT DURUM, SORUN ALANLARI VE GELİŞTİRMEYE YÖNELİK ÖNERİLER

Öz

Günümüzde eğitim ve öğrenme süreçleri kitaplarla sınırlandırılmamakta, bilgi aktarımı okul duvarları içinde planlı, sıralı ve kasıtlı bir şekilde geçmişe göre daha az yapılmaktadır. Öğrenme, çeşitli ortamlarda ve ev, sokak, müze ve diğerleri gibi okul dışı eğitim ortamlarında ve farklı resmî olmayan bağlamlarda gerçekleşmektedir. Müzeler de şüphesiz toplumun en önemli öğrenme ortamlarından biridir ve okul gezileri için sık sık ziyaret edilen ve çok değer verilen mekânlardır. Bu çalışmada Türkiye’de müze eğitiminde mevcut durum, sorun alanları ve bunlara yönelik çözüm önerileri belirlenmeye çalışılmıştır. Araştırmanın genel sonuçlarına göre müzelerin sorun alanları müze ziyaretlerinin planlanması; müze eğitim materyali; müzelerde eserlerin toplanması, belgelenmesi ve korunması; müzelerde sergileme teknikleri; müze personel ihtiyacı; müze tanıtımı ve müze bütçesi olmak üzere yedi temada toplanmaktadır. Müze eğitimi alanında bilimsel çalışmalar yürüten akademisyenler, müze profesyonelleri ve öğretmenlerle gerçekleştirilen odak grup görüşmelerinden elde edilen verilerle Türkiye’de müze eğitiminin mevcut durumu ile sorun alanlarının belirlenmeye çalışıldığı bu araştırmanın sonunda karar vericilere, politika geliştiricilere ve uygulayıcılara yönelik öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• müze
• müzecilik
• müze eğitimi
• müze pedagojisi
• okul dışı eğitim ortamları

Kaynakça

1. Adıgüzel, H. Ö. & Öztürk, F. (1999). Türk eğitim düşüncesinde okul müzesinden müze pedagojisine değişim. Eğitim ve Bilim, 14(114): 73-81. https://educationandscience.ted.org.tr/article/view/410
2. Akmehmet, T. K. (2012). Müze eğitimi: Okul programları. N. Ertürk & H. Uralman (Ed.), Müzeciliğin ABC’si (ss. 195-208) içinde. Ege.
3. Ambrose, T. & Paine, C. (2006). Museum basics. Routledge.
4. Hooper-Greenhill, E. (1992). Museums and the shaping of knowledge. Routledge. https://doi.org/10.4324/9780203415825
5. Hooper-Greenhill, E. & Moussouri, T. (2002). Researching learning in museums and galleries: A bibliographic review. RCMG.
6. Kültür ve Turizm Bakanlığı (1982). Birinci Milli Kültür Şurası (23-27 Ekim 1982) genel kurul görüşmeleri. Başbakanlık.
7. Kültür ve Turizm Bakanlığı (2004). Müzeler iç hizmetler yönetmeliği. https://teftis.ktb.gov.tr/TR-263865/muzeler-ic-hizmetler-yonetmeligi.html
8. Kültür ve Turizm Bakanlığı (2010). Kültür ve Turizm Bakanlığı resim ve heykel müzeleri yönetmeliği. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=14360&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5

9. Millî Eğitim Bakanlığı (1962). 7. Millî Eğitim Şurası (s. 89). https://ttkb.meb.gov.tr/dosyalar/suralar/dokumanlar/7_sura.pdf
10. Moffat, H. & Woollard, V. (1999). Museum and gallery education: A manual of good practice. The Stationery Office.
11. Okan, B. (2015). Günümüzde müzecilik anlayışı. Anadolu Üniversitesi Sanat ve Tasarım Dergisi, 5(2): 187-198. https://doi.org/10.20488/austd.24699
12. Onur, B. (2012). Çağdaş müze eğitim ve gelişim: Müze psikolojisine giriş. İmge.
13. Paykoç, F. & Baykal, S. (2000). Müze pedagojisi: Kültür, iletişim ve aktif öğrenme ortamı olarak müzelerin etkinliğine ilişkin bir çalışma. Z. A. Kızılyaprak (Ed.), Müzecilikte yeni yaklaşımlar: Küreselleşme ve yerelleşme (ss. 102-113) içinde. Türkiye Ekonomik ve Toplumsal Tarih Vakfı.
14. Talboys, G. K. (2006). Museum educator’s handbook (2nd ed.). England: Ashgate Publishing.
15. Vakıflar Genel Müdürlüğü (2007). Vakıflar Genel Müdürlüğü müzeler yönetmeliği. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=11076&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
16. Yıldırım, A. & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.