Understanding the Experience of the Early Turkish Republic Over Poems: A Comparison of Nazım Hikmet and Necip Fazıl

Literary works give clues about the religious, moral, political and social life of their time as much as they reflect the art concept of the era. By examining the poetry of Necip Fazıl Kısakürek and Nazım Hikmet Ran, who were flagged to represent certain ideologies, this research depicts the religious, political and social atmosphere of the time they lived. In that time period, which even literacy level was below forty percent and still oral tradition was common, poems have turned into ideological mottos by their literary power and ease of keeping in mind. Many poems have been used as means of spreading ideological and social messages as well as some of them have been composed to influence masses. Therefore, it is important to examine their poems to understand how the experience differed among diverse parts of society during the early Republic and transition to multi-party system.

Edebi eserler, yazıldıkları dönemin sanat anlayışını yansıttıkları kadar içinde bulundukları toplumun dini, ahlaki, siyasi ve sosyal hayatı hakkında da ipuçları vermektedir. Bu unsurlar tiyatro gibi bazı edebi eserlerde daha belirginken, şiir gibi edebi eserlerde daha örtülü olarak bulunmaktadır. Araştırmamız, Cumhuriyet’in ilk yıllarında ve çok partili hayata geçiş sırasında Türkiye’deki dini, siyasi ve toplumsal havanın farklı kesimlerce nasıl hissedildiğini şiirler üzerinden anlamaya çalışmaktadır. Bunun için ideolojik olarak iki zıt kutbu temsil eden Necip Fazıl Kısakürek ve Nazım Hikmet Ran’ın şiirleri incelenmiştir. Okur-yazarlığın %40 seviyesine dahi ulaşamadığı, sözlü anlatım ve kültürün hakimiyetini sürdürdüğü bu dönemde şiirler, akılda tutmanın kolaylığı ve edebi gücün etkisiyle ideolojileri bayraklaştıran mottolara dönüşmüştür. Birçok şiir ideolojik ve toplumsal mesaj vermenin aracı olarak kullanılmış, kimi şiirler de bestelenerek daha geniş kitleleri etkileme aracına dönüştürülmüştür. İki şairin yaşanan olayları nasıl yorumladığını görmek, erken dönem Cumhuriyet tecrübelerinin farklı kesimlerde nasıl hissedildiğini anlamak bakımından önemlidir.