Karmaşıklık Kuramının Uygulamalı Bir Sosyal Bilim Olan Sosyal Hizmete Yansımaları
Abstract
Bu makalede, önce doğa bilimlerinde daha sonra sosyal bilimlerde bir paradigma değişimine işaret eden Karmaşıklık kuramı, sosyal hizmet meslek ve disiplininin bilgi temeli ve uygulama süreci açısından ele alınmaktadır. Karmaşıklık kuramı, sosyal sistemlerin öngörülmezliğini, doğrusal değil döngüsel neden-sonuç ilişkisini, düzensizlik ve düzenin iç içeliğini, çevreye uyarlanan ve adapte olan, kendini organize eden yapıları içermekte ve küçük değişimlerin beklenmedik sonuçlara yol açabileceğini iletmektedir. Birey, aile, grup, topluluk ve toplum düzeylerinde insan ihtiyaç ve sorunlarının çözümlenmesinde müdahalelerde bulunan, politika ve hizmet üreten, kaynaklarla müracaatçı sistemlerini bir araya getiren sosyal hizmet bilim ve mesleğinin karmaşıklık kuramının sunduğu bu boyutları uygulamalarında daha fazla kullanmaya ihtiyacı vardır. Çünkü insan ihtiyaç ve sorunları gün geçtikçe karmaşıklaşmakta ve çözüm üretmede tek boyutlu neden-sonuç ilişkisi yetersiz kalmaktadır. Bu nedenle çalışmada karmaşıklaşan müracaatçı sorunlarını anlamak ve çözüm üretmek için karmaşıklık kuramının, sosyal bilimler alanındaki sosyal hizmet bilim ve meslek alanına uyarlanması ve ilişkisel açıklamaların yapılması amaçlanmaktadır.
Keywords
References
- Allen, P.M. (1997). Cities and regions as self-organizing systems models of complexity. UK: Gordon and Breach Science Publishers.
- Bozkurt, V. (2003). Bilimler tarihi ve felsefesi. İstanbul: Morpa Kültür Yayınları Felsefe Dizisi.
- Byrne, D. (1998). Complexity theory and the social sciences. London: Routledge.
- Cılga, İ. (2004). Bilim ve meslek olarak Türkiye’de Sosyal Hizmet. Ankara: HÜ Sosyal Hizmetler Yüksekokulu Yayınları.
- Gleick, J. (2014). Kaos: Kaosun kutsal kitabı (Çev: İ. A. Demir), Birinci Basım. İstanbul: Alfa Basım Yayım.
- Gulbenkian Komisyonu (2005). Sosyal bilimleri açın: sosyal bilimlerin yeniden yapılanması üzerine rapor. İstanbul: Metis Yayınevi.
- Gürsakal, N. (2007). Sosyal bilimler: Karmaşıklık ve kaos. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
- Erdemir, E. ve Koç, U. (2010). Postmodernism and complexity: A paradigmatic debate in the context of organization theory. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 5(1): 25-48.
- Eve, R.A., S. Horsfall, ve M.E. Lee (Ed.) (1997). Chaos, complexity and sociology. Myths models and theories. USA: Sage Publications.
- Fisher, D., A. Lapedes, N. Packard and B. Wendroff (1987). Evolution, games and learning: Models for adaptation in machines and nature: Proceedings of the 5th annual ınternational conference of the center for non-linear studies. New York: Elsevier.