Mevlüd Süleymanlı’nın Göç Romanında Geçen Halk Kültürü Unsurları
Öz
Türk dünyası edebiyatında kültür, hikâyelerin, romanların ve diğer edebi tür eserlerinin içeriklerini oluşturan maddi ve manevi öğeler bütünüdür. Halk edebiyatı insanların ortak malını, ürettikleri maddi ve manevi kültürlerini yansıtıp yaşanmışlıkları, gelenek ve görenekleri konu edinmiştir. Tarih boyunca gerçekliklerden oluşan edebî eserler, her zaman okuru daha çok sarmış ve ilgilendirmiştir.
Çalışmamızda Türk dünyası edebiyatının değerli taşlarından Azerbaycanlı Mevlüd Süleymanlı’nın Göç romanında ele aldığı halk kültürü unsurları tespit edilip değerlendirilirmiştir. Ele aldığımız roman, taçlandırıldığı isminden de görüldüğü üzere, yazarın derin geçmişine dönüp, göçebe yaşayan atalarının karşılaştıkları zorlukları, göç süresince etkilenip örf, adet ve geleneklerinde yaşanılan değişimleri halk edebiyatının ürünü olan destansı bir dille kaleme almaktadır.
Çalışmamız şu ana başlıklar ve onun alt başlıkları
ekseninde tespit edilen kültürel unsurlarla şekillendirilmiştir: Halk
edebiyatı; inanç, inanış, dua ve beddualar; hayatın dönüm noktaları; tören;
sayılar; oyunlar; yerli sporlar; renkler; giyim; kuşam; süslenme; mutfak
kültürü; yer adları; etnik yapı.
Anahtar Kelimeler
References
- TURAN Ahmet(1992), Türk Destan ve Hikâyelerinde “Üç” (3) Sayısı, Türk Kültürü Araştırmaları Doğu ve Güneydoğu Anadolu II, Milli Folklor Yayınları, Ankara
- ÜRKMEZ, Hülya (2000). Köç Romanında Destan İzleri. Geçmişten Günümüze Destan Uluslar Arası Toplantı, Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırma ve Uygulama Merkezi, İstanbul. https://mail.google.com/mail/u/0/#inbox/15fd6c6e866d2e87?projector=1
- ARTUN, Erman, Türk Dünyası Âşıklık Geleneğinin Geleceğe Taşınması. http://turkoloji.cu.edu.tr/HALK%20EDEBIYATI/erman_artun_turk_dunyasi_asiklik_gelenegi_gelecege_tasinmasi.pdf
- BORATAV, Pertev Naili (1984), 100 Soruda Türk Folkloru, İstanbul: Gerçek Yayınevi.
- BORATAV, Pertev Naili (2003), 100 Soruda Türk Folkloru, K Kitaplığı, İstanbul.
- BOZKURT, Fuat (1995), Türkiye Türkçesi, İstanbul: Cem Yay.
- BOZKURT, Kenan (2012), Hacer Bozkurt. Sayıların Gizemli Dünyası: Kültür ve Edebiyat Sayı Sembolizmi. Batman: Batman University Journal of ife Science, V.1 no.1, http://www.yasambilimleridergisi.com/makale/pdf/1356270130.pdf
- DEVECİ, Ümral(2008), Yüz Yıllık Yalnızlık’tan Göç’e Farklı Coğrafyalarda benzeşen Gelenekler, 38. ICANAS Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi Bildiri Kitabı, II. Cilt, s.553-569, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Kurumu Yayınları, Ankara
- ELÇİN, Şükrü (2000), Halk Edebiyatına Giriş, Akçağ Yayınları, Ankara.
- ERGİN, Muharrem (1971), Dede Korkut Kitabı, İstanbul: M.E.B. Devlet Kitapları.