Hadislerde Kinayeli Kullanım
Öz
Hz. Peygamber (s.a.v.) İslam’ı tebliğinde, içerisinde doğup büyüdüğü Arap toplumunun dil ve edebiyat becerilerini iyi bir şekilde kullanmıştır. Onları hakka davet ederken teşbih, mecaz, kinaye gibi birçok edebi üsluplarla meramını anlatmıştır. Etkili konuşma noktasında sözün büyüleyici bir etkisi olduğunu da yine kendileri dile getirmişlerdir. Bu nedenle Allah Resulünün (s.a.v.) sözlü davet yönünün ve hadislerinin doğru ve iyi anlaşılması o dönemin Arapça dil ve edebiyat yapısının bilinmesiyle mümkündür. Hadislerin bu yönde ele alınarak çalışılması bir zorunluluktur. Hadis şerhlerinde hadislerin edebi yönlerine değinilse de kimi zaman kavram kargaşası yaşanmaktadır. Özellikle kinaye terimi konusunda büyük problemler bulunmaktadır. Ayrıca bütün yönleriyle dağınık bir şekilde ele alınan hadislerin derli toplu ve tek bir meseleye yönelerek incelenmesi daha büyük bir yarar sağlayacaktır. Bundan dolayı bu çalışma, kinayenin şerhlerden tespitindeki bu problemi ele alacak, sonra da Allah Resulünün (s.a.v.) kinayeli kullanımlarına değinecektir.
Anahtar Kelimeler
References
- Ahmed b. Hanbel. (1995-2001). el-Müsned. (thk: Şuayb el-Arnavut ve Adil Mürşid), I-L. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle.
- Ali Bulut. (2015). Belâgat Meânî - Beyân - Bedî‛. İstanbul: M.Ü. İlâhiyat Fakültesi Vakfı Yayınları.
- Ateş. (2018). Avnullah Enes. Kur’an Yorumunda Beyan İlmi. İstanbul: Kitâbî Yayınları.
- Aynî. (t.y.). Ebû Muhammed (Ebu’s-Senâ) Bedrüddîn Mahmûd b. Ahmed b. Musa el-Ayntâbî.‛Umdetü’l-Kārî Şerhu Sahîhi’l-Buhârî. Beyrut: Dâru İhyâi’t-Türâsi’l-‛Arabî.
- _________ . (1999). Şerhu Süneni Ebi Davud, Riyad: Mektebetü’r-Rüşd.
- Bezzâr. (1998). Ebû Bekir Ahmed b. Ömer. el-Bahru’z-zehhâr / el-Müsned.(thk. Mahfûzurrahmân Zeynullah). I-XIII. Medîne.
- Buhârî. (1422), Muhammed b. İsmail Ebu Abdullah el-Cufî, el-Camiu’l-Müsnedü’s-Sahih, (thk. Muhammed Züheyr b. Nasır), Daru tavku’n-Necât
- Cürcânî. (1999). Abdülkāhir. Delâilü’l-İ‛câz fî İlmi’l-Me‛ânî. (thk: Muhammed et-Tancî). Beyrut: Daru’l-Kütüb.
- Dinçoğlu. (2013). Mehmet. “Hz. Peygamber’in Günlük İstiğfar Sayılarıyla İlgili Hadislerinin Yorumunda Hakikat-Kinaye İkilemi”. İslâmî İlimler Dergisi. Cilt: VIII, Sayı: 1, s. 271-293.
- Ebû Dâvûd. (t.y.), Süleyman b. Eşas b. İshak b. Beşir, Sünen, (thk. Muhammed Muhyiddin Abdülhamid), Beyrut: el-Mektebetü’l-Asriyye.