Marco Polo Seyahatnamesinde Uluslararasılaşma Yaklaşımlarının İzini Sürmek

The aim of this study is to identify whether internationalization approaches that have taken shape in internationalization literature since 1970s have any correspondence in the stage of practical trade long before it entered the relevant literature. In this context, in this study, it is aimed to trace internationalization approaches with a retrospective perspective, based on early capitalism, in other words the late middle ages, in order to find historical evidence on global trade. Also the study involves tracing the points that internationalisation has been understood since late Medieval Age and finding historical proof for the concept of Foreign Trade Entrepreneurship in order to find aspects of Foreign Trade Entrepreneurship that differ from other internationalisation approaches. Therefore, in this study, the Book of Wonders, which is a book that sheds light on the period in question, reveals the commercial perspective of the period and whose information can be confirmed by chronological, geographical and socio-cultural sources, contains the observations of the famous traveler Marco Polo during his 25-year Silk Road journey has been examined. Unlike other studies in literature and history, the study of the work was carried out from an international trade perspective.
In the study, which was designed as a theoretical discussion, based on the expressions in the work considered as a data set, as a result of the tracing of today's internationalization approaches, evidences regarding the Network Approach, International Entrepreneurship Approach and Foreign Trade Entrepreneurship Approach were reached. On the other hand, there is no evidence of Globally Born Enterprises Approach, Uppsala Approach and Innovation Approach. The results show that, in the context of the research question and data set discussed in the study, the phenomenon of internationalization has evolved since the classical period and laid the groundwork for today's internationalization approaches. In addition, it is argued that internationalization emerged as an important argument in explaining international trade and entrepreneurship activities before the models of the phenomenon were put forward.

Bu çalışmanın temel amacı, uluslarasılaşma alanyazınında 1970’lerden bu yana şekillenmeye başlayan uluslararasılaşma yaklaşımlarının literatüre girmeden uzunca bir zaman önce pratik ticaret sahnesinde karşılıklarının olup olmadığının belirlenmesidir. Bu çerçevede bu çalışmada, küresel ticarete ilişkin tarihi kanıtlar bulma açısından erken kapitalizm diğer bir ifade ile geç orta çağ dönemi temel alınarak uluslararasılaşma yaklaşımlarının söz konusu dönem için retrospektif bir bakış açısıyla izinin sürülmesi hedeflenmiştir. Ayrıca, literatürde oldukça yeni bir kavram olan Dış Ticaret Girişimciliği Yaklaşımı’nın diğer uluslararasılaşma yaklaşımlarından farklılaşan yönlerinin açıklanması amacıyla uluslararasılaşmanın geç orta çağdan itibaren idrak edildiği noktaların izinin sürülmesi ve Dış Ticaret Girişimciliği kavramına tarihi kanıtlar bulunması da çalışmanın amaçları içerisinde yer almaktadır. Bu bağlamda bu çalışmada söz konusu döneme ışık tutan, dönemin ticari perspektifini ortaya koyan ve içerdiği bilgilerin kronolojik, coğrafi ve sosyo-kültürel kaynaklarca teyit edilebildiği bir eser olan ünlü seyyah Marco Polo’nun 25 yıllık İpek Yolu seyahatinde edindiği gözlemleri içeren Harikalar Kitabı incelenmiştir. Eserin incelenmesi, edebiyat ve tarih alanlarında yazılan diğer incelemelerden farklı olarak uluslararası ticaret perspektifinden gerçekleştirilmiştir.
Kuramsal bir tartışma biçiminde kurgulanan çalışmada veri seti olarak ele alınan eserdeki ifadelerden yola çıkılarak günümüz uluslararasılaşma yaklaşımlarına ilişkin gerçekleştirilen iz sürme neticesince Ağ Yaklaşımı, Uluslararası Girişimcilik Yaklaşımı ve Dış Ticaret Girişimciliği Yaklaşımı’na ilişkin kanıtlara ulaşılmıştır. Diğer taraftan, Küresel Doğan İşletmeler Yaklaşımı, Uppsala Yaklaşımı ve Yenilikçilik Yaklaşımına ilişkin kanıtlar bulunamamıştır. Elde edilen sonuçlar, çalışmada ele alınan sorunsal ve veri seti bağlamında uluslararasılaşma olgusunun klasik dönemden itibaren evrilerek günümüz uluslararasılaşma yaklaşımlarına zemin hazırladığı ve uluslararasılaşmanın, olguya ilişkin modeller ortaya atılmadan önce de uluslararası ticaret ve girişimcilik faaliyetlerini açıklamada önemli bir argüman olarak ortaya çıktığı görülmektedir.