EN
TR
John Rawls'un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine
Abstract
John Rawls'a göre adalet kavramı toplumla doğrudan ilgilidir. Toplum adalet kavramı olmadan doğru kurulabilecek bir yapı değildir. Bu yapının işleyişi için adalet bir zorunluluk taşımaktadır. Rawls için toplum durumunun adil olmasını sağlamak ana hedef olarak görülür. Rawls’un adalet düşüncesinin temellerinde Kant etkisini görmek mümkündür. Kant ilkesel olarak Rawls’a bir yol gösterici olarak görülür. Rawls'un adalet düşüncesi kapsayıcı bir akıl yürütme üzerinedir. Rawls adalet düşüncesinin oluşumu sırasında başlangıç durumu, bilgisizlik peçesi, adalet ilkeleri, örtüşen görüşbirliği gibi kavramlardan yararlanır. Bu kavramlarla beraber Rawls'un adalete bakış açısı teorik bir temele dayanır. Bu temel çerçevesinde oluşan adalet düşüncesi, bütün bireyler için geçerli bir düzen oluşturur. Düzen Rawls’un ortaya koyduğu belirleyiciler ve toplum içerisindeki bireyler tarafından oluşturur. Rawls bu anlamda adalete, toplum sözleşmesine benzer bir bakış açısıyla yaklaşmıştır. Rawls'un adalet düşüncesi adalet ilkeleriyle somut hale gelir. Adalet ilkeleri, bireyler için geçerli ve herkese eşit fırsatlar tanıyan bir kapsayıcılığa sahiptir. Rawls en baştan adaletin şartlarını belirleyerek ilerisi için oluşması muhtemel sorunların da önüne geçmek istemektedir. Rawls toplumun kuruluşundan sonra siyasal adaleti sağlamak istemektedir. Adalet düşüncesinin oluşumu bağlamında örtüşen görüşbirliği ve hakkaniyet olarak adalet burada ortaya çıkar. Bu metinde Rawls'un adalet teorisinin ana dayanakları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Bu çerçevede adalet düşüncesinin oluşum şartları incelenmektedir. Son bölümde de adalet ilkelerinin problemleri ve Habermas’ın eleştirileri tartışılmaktadır.
Keywords
References
- Anlı, Ömer Faik. "John Rawls'un Sisyasal Liberalizminin Kantçı Temelleri ve 'Temelsiz' Bir Liberalizmin Tutarlılığı" Düşünme Dergisi (2013), Cilt 2, Sayı 3: 44-69.
- Avşar, Hüseyin. "Siyaset Felsefesi Açısından John Rawls'un Adalet Teorisi" Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, 2006.
- Habermas, Jürgen. “Aklın Kamusal ve Aleni Kullanımı Yoluyla Uzlaşma: John Rawls’un Siyasal Liberalizmi Üzerine Düşünceler” Rawls-Habermas Tartışması: Neden Demokrasi? Nasıl İstikrar?. Derleyen Murat Özbank, 43-74. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2009.
- Kant, Immanuel. Ahlâk Metafiziğinin Temellendirilmesi. Çeviren İoanna Kuçuradi. 6. Baskı, Ankara: Türkiye Felsefe Kurumu, 2015.
- Kocaoğlu, Mehmet. John Rawls: Adalet Teorisi ve Temel Kavramları, Ankara: İmaj Yayınevi, 2014.
- Özbank, Murat. “Neden Demokrasi? Düşünsel ve Vicdani Çeşitlilik Koşulları Altında Normatif Gerekçelendirme ve Siyasal İstikrar Sorunu” Rawls-Habermas Tartışması: Neden Demokrasi? Nasıl İstikrar?. Derleyen Murat Özbank, 15-39. İstanbul: İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2009.
- Öztürk, Armağan. "Rawls'un Adalet Teorisi ya da Biçimsel Hak Anlayışının Teorik Açmazları Üzerine", İstanbul Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi (2007), No:37: 57-86.
- Pogge, Thomas. John Rawls: His Life and Theory of Justice. New York: Oxford University Press, 2007.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Philosophy
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
December 31, 2020
Submission Date
October 2, 2020
Acceptance Date
December 20, 2020
Published in Issue
Year 2020 Number: 53
APA
Bağder, M. M. (2020). John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine. Felsefe Arkivi, 53, 105-121. https://doi.org/10.26650/arcp.804369
AMA
1.Bağder MM. John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine. Felsefe Arkivi. 2020;(53):105-121. doi:10.26650/arcp.804369
Chicago
Bağder, Müfit Mert. 2020. “John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine”. Felsefe Arkivi, nos. 53: 105-21. https://doi.org/10.26650/arcp.804369.
EndNote
Bağder MM (December 1, 2020) John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine. Felsefe Arkivi 53 105–121.
IEEE
[1]M. M. Bağder, “John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine”, Felsefe Arkivi, no. 53, pp. 105–121, Dec. 2020, doi: 10.26650/arcp.804369.
ISNAD
Bağder, Müfit Mert. “John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine”. Felsefe Arkivi. 53 (December 1, 2020): 105-121. https://doi.org/10.26650/arcp.804369.
JAMA
1.Bağder MM. John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine. Felsefe Arkivi. 2020;:105–121.
MLA
Bağder, Müfit Mert. “John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine”. Felsefe Arkivi, no. 53, Dec. 2020, pp. 105-21, doi:10.26650/arcp.804369.
Vancouver
1.Müfit Mert Bağder. John Rawls’un Adalet Düşüncesinin Oluşum Şartları Üzerine. Felsefe Arkivi. 2020 Dec. 1;(53):105-21. doi:10.26650/arcp.804369