MORTGAGE SİSTEMİ: TEMELLERİ, GELİŞİMİ VE KRİZİ

Abstract

Mortgage sistemi geliri düşük İnsanlara uzun vadeli (25-30 yıl), düşük ve sabit faizli kredi imkanları sunarak ev sahibi olmalarına olanak sağlayan bir konut finansman sistemidir. Mortgage sisteminde gayrimenkul üzerine konulan ipotek karşılığında ikincil piyasada alınıp satılan menkul kıymetler çıkarılmaktadır. Böylece hem gayrimenkul kredisi veren kurum uzun vadeli finansman imkanı bulmakta, hem de bilançosunda durağan varlık olarak görünen ipotek kredileri hareket yeteneği kazanmış olmaktadır. Özellikle ABD'de gayrimenkul finansmanında yaygın olarak kullanılan sistem ABD konut sektörünün gelişmesine de büyük katkı sağlamıştır. Bununla birlikte 2007 yılının Haziran ayından itibaren önce ABD 'de başlayan mortgage krizi hızla tüm dünyaya yayılmış ve global, bir finansal krize dönüşme tehdidi oluşturmuştur. Başta Fed ve diğer merkez bankaları piyasalara yüz milyarlarca dolar likidite vererek paniği şimdilik yatıştırmış görünse de yeni şirket iflas haberleri gelmeye devanı etmektedir. Bu makalenin amacı mortgage sisteminin temellerini, gelişimini ve nasıl olup da tüm dünyaya yayılan bir kriz tehdidine yol açlığını açıklamaktır.