Research Article

Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi

Volume: 11 Number: 2 August 13, 2024
TR EN

Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi

Abstract

Son yıllarda ekonomik politika belirsizliğindeki ve petrol fiyatındaki dalgalanmaların yol açtığı küresel şokların finansal piyasalar üzerinde yarattığı etkiler literatürde sıklıkla tartışılan konulardan birisidir. Özellikle kırılgan ekonomiler açısından hem araştırmacıların hem de politika yapıcıların ilgi odağı haline gelmiştir. Bu çalışmada, küresel ekonomik politika belirsizliği ve petrol fiyatı şoklarının hisse senedi getirileri üzerindeki etkilerinin araştırılmasına katkı sağlamak amaçlanmıştır. Bu doğrultuda, Türkiye’nin 2014:01-2023:06 dönemine ait aylık verileri kullanılarak yapısal VAR analizine ilişkin ekonometrik prosedür takip edilmiştir. Değişken olarak ise küresel ekonomik politika belirsizliği endeksi, Brent ham petrolün küresel fiyatı, BIST-100 Getiri Endeksi, TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru ve faiz oranı kullanılmıştır. Analizlerden elde edilen ampirik bulgulara göre, küresel ekonomik politika belirsizliği ve BIST getiri endeksi arasında negatif yönlü bir ilişki vardır. Petrol fiyatı değişkeni ile BIST getiri endeksi arasındaki ilişkinin yönü ise pozitiftir. Bununla birlikte, BIST hisse senedi getirilerindeki değişmelerin büyük kısmı reel döviz kuru şokları tarafından açıklanmaktadır. Faiz oranındaki değişmelerin etkisi de ekonomik politika belirsizliği ve petrol fiyatı şoklarından daha fazladır. Bu doğrultuda, Türkiye’de döviz kuru ve faiz oranındaki değişmelerin borsa getirileri üzerinde önemli derecede etkili olduğu söylenebilir.

Keywords

References

  1. Abdioğlu, Z., & Değirmenci, N. (2014). Petrol fiyatları-hisse senedi fiyatları ilişkisi: BİST sektörel analiz. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 5(8), 1-24. https://doi.org/10.18025/kauiibf.88612 google scholar
  2. Aimer, N., & Lusta, A. (2022). Asymmetric effects of oil shocks on economic policy uncertainty. Energy, 241, 122712. https://doi.org/10.1016/j.energy.2021.122712 google scholar
  3. Alper, D., & Kara, E. (2017). Borsa İstanbul’da hisse senedi getirilerini etkileyen makroekonomik faktörler: BIST sınai endeksi üzerine bir araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 22(3), 713-730. google scholar
  4. Antonakakis, N., Chatziantoniou, I., & Filis, G. (2014). Dynamic spillovers of oil price shocks and economic policy uncertainty. Energy Economics. 44, 433-447. google scholar
  5. Apostolakis, G. N., Floros, C., Gkillas, K., & Wohar, M. (2021). Financial stress, economic policy uncertainty, and oil price uncertainty. Energy Economics, 104, 105686. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2021.105686 google scholar
  6. Avcı, Ö. B. (2015). Petrol fiyatlarının hisse senedi piyasasına etkisi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2(3), 27-34. google scholar
  7. Aydin, M., Pata, U. K., & Inal, V. (2022). Economic policy uncertainty and stock prices in BRIC countries: Evidence from asymmetric frequency domain causality approach. Applied Economic Analysis, 30(89), 114-129. https://doi.org/10.1108/AEA-12-2020-0172 google scholar
  8. Badshah, I., Demirer, R., & Suleman, M. T. (2019). The effect of economic policy uncertainty on stock-commodity correlations and its implications on optimal hedging. Energy Economics, 84, 104553. https://doi.org/10.1016/j.eneco.2019.104553 google scholar

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Macroeconomics (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

August 13, 2024

Submission Date

December 26, 2023

Acceptance Date

March 23, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 11 Number: 2

APA
Ünlü, F. (2024). Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 11(2), 158-185. https://doi.org/10.26650/JEPR1410149
AMA
1.Ünlü F. Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi. JEPR. 2024;11(2):158-185. doi:10.26650/JEPR1410149
Chicago
Ünlü, Fatma. 2024. “Ekonomik Politika Belirsizliği Ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 11 (2): 158-85. https://doi.org/10.26650/JEPR1410149.
EndNote
Ünlü F (August 1, 2024) Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 11 2 158–185.
IEEE
[1]F. Ünlü, “Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi”, JEPR, vol. 11, no. 2, pp. 158–185, Aug. 2024, doi: 10.26650/JEPR1410149.
ISNAD
Ünlü, Fatma. “Ekonomik Politika Belirsizliği Ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 11/2 (August 1, 2024): 158-185. https://doi.org/10.26650/JEPR1410149.
JAMA
1.Ünlü F. Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi. JEPR. 2024;11:158–185.
MLA
Ünlü, Fatma. “Ekonomik Politika Belirsizliği Ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, vol. 11, no. 2, Aug. 2024, pp. 158-85, doi:10.26650/JEPR1410149.
Vancouver
1.Fatma Ünlü. Ekonomik Politika Belirsizliği ve Petrol Fiyatı Şoklarının Hisse Senedi Getirileri Üzerindeki Etkileri: Türkiye Üzerine Yapısal VAR Analizi. JEPR. 2024 Aug. 1;11(2):158-85. doi:10.26650/JEPR1410149