ANKİLOZAN SPONDİLİTLİ ERKEK HASTALARDA HASTALIK AKTİVİTESİ VE HORMONAL FAKTÖRLERİN KEMİK MİNERAL YOĞUNLUĞU ÜZERİNE ETKİSİ
Abstract
Amaç: Osteoporoz ankilozan spondilitin (AS) sık rastlanan bir komplikasyonudur ve çeşitli faktörler kemik mineral yoğunluğunda (KMY) azalmaya neden olabilmektedir.
Yöntem: Bu çalışmada; AS’li hastalarda osteoporoz sıklığı ve KMY’deki azalma ile hastalık aktivitesi (BASDAI), fonksiyonel durum (BASFI), yaş, hastalık süresi, beden kitle indeksi (BKİ), kalsiyum, fosfor, alkalen fosfataz, eritrosit sedimentasyon hızı, CRP, ferritin, intakt parathormon, cinsiyet ve tiroid hormonları arasındaki ilişki araştırıldı. AS’li 34 erkek hasta (ortalama yaş: 35,4±10,7; ortalama hastalık süresi: 5,2±5,6 yıl) çalışmaya alındı.
Bulgular: Lomber vertebra ve/veya femur boynu KMY ölçümü 13 hastada (%38,2) -2,5 SD’nin altında idi. Hastaların 19’unda (%55,9) lomber bölgede, 10’unda (%29,4) femur boynunda osteopeni veya osteoporoz saptandı. KMY T-skoru ortalama değerleri lomber vertebra için -1,44±1,76, femur boynu için -0,24±1,35 bulundu. DHEA-S ile lomber T-skoru (r=-0.44, p=0.013) ve lomber Z-skoru (r=-0.58, p=0.003) arasında negatif korelasyon saptandı. Östradiol (r=0.45, p=0.029) ve Homosistein (r=0.68, p=0.004) ile lomber Z-skoru arasında pozitif korelasyon saptandı. Osteoporoz varlığı açısından DHEA-S ile pozitif (r=0.44, p=0.011), östradiol ile negatif (r=-0.39, p=0.029) korelasyon vardı. Hastalık aktivitesi ile osteoporoz arasında korelasyona bakıldığında BASFİ ile femur boynu Z-skoru arasında negatif korelasyon (r=-0.47, p=0.027), osteoporoz varlığı ile BASDAİ arasında ise pozitif korelasyon (r=0.40, p=0.025) olduğu görüldü.
Sonuç: AS’li genç erkeklerde osteoporoz sık görülen bir komplikasyondur. AS’de kemik yoğunluğunda azalmaya katkıda bulunan faktörlerin belirlenmesi için başka çalışmalar gereklidir.
Keywords
References
- Bessant R, Keat A. How should clinicians manage osteoporosis in ankylosing sponlylitis? J Rheumatol 2002;29:1511-19.
- Calin A, Garrett S, Whitelock H, Kennedy LG, O'Hea J, Mallorie P, et al. A new approach to defining functional ability in ankylosing spondylitis: the development of the Bath Ankylosing Spondylitis Functional Index. J Rheumatol 1994;21:2281-5.
- Donnelly S, Doyle DV, Denton A, Rolfe I, McCloskey EV Spector TD. Bone mineral density and vertebral compression fracture rates in ankylosing spondylitis. Ann Rheum Dis 1994;53:117-21.
- El Maghraoui A. Osteoporosis and ankylosing spondylitis. Joint Bone Spine 2004;71:291-5.
- El Maghraoui A, Borderie d, Cherruau B, Edouard R, Dougados M, Roux C. Osteoporosis body composition and bone turnover in ankylosing spondylitis. J Rheumatol 1999;26:2205-9.
- Franck H, Meurer T, Hofbauer LC. Evaluation of bone mineral density, hormones, biochemical markers of bone metabolism, and osteoprotegerin serum levels in patients with ankylosing spondylitis. J Rheumatol 2004;31(11):2236-41.
- Garrett S, Jenkinson T, Kennedy LG, Whitelock H, Gaisford P, Calin A. A new approach to defining disease status in ankylosing spondylitis: the development of the Bath Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index. J Rheumatol 1994;21:2286
- Geusens P, Vosse D, van der Linden S. Osteoporosis and vertebral fractures in ankylosing spondylitis. Curr Opin Rheumatol 2007;19:335-9.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Health Care Administration
Journal Section
Research Article
Publication Date
September 30, 2013
Submission Date
October 29, 2012
Acceptance Date
-
Published in Issue
Year 2013 Volume: 76 Number: 3