Popüler Bir Mekân Olarak 1980’lerde Türkiye’de Taverna

Abstract

1980’li yıllar, siyasal, toplumsal ve ekonomik alanlarda olduğu kadar kültürel alanda da kendine özgü karakteristik bir görünüm sergilemektedir. O dönemin siyasal, sosyal ve kültürel konjonktüründen etkilenen müzik türleri dinleyici kitlesine bağlı olarak karma bir yapı sergilemektedir. Bu bağlamda dönemin müzik piyasasında hâkim olan müzik türleri ile sanatçılar göz önüne alındığında ve söz konusu döneme ait gazete arşivleri incelendiğinde, toplumun görece geniş bir kesimi tarafından arabesk ve taverna müziğine ilginin olduğu görülmektedir. Her ne kadar arabesk ve taverna, zaman zaman dönemin gazetelerinde birlikte ele alınsa da, iki müzik türünün bir takım farklılıklar sergiledikleri söylenebilir. Müzikal altyapıları ve şarkı sözleri bir yana bırakılırsa, arabesk ve tavernanın en belirgin farklılıkları; sanatçılar, performansların icra edildiği mekânlar ve izleyici-dinleyici kitleleri olarak ifade edilebilir. Bu anlamda tavernalar, özellikle söz konusu dönemdeki popüler konumu ve bu mekânlara rağbet gösteren izleyicileri bakımından farklı bir noktada durmaktadır. Bu çalışmada, tavernaların 1980’li yıllardaki ayırt edici özellikleriyle birlikte bir sosyolojik araştırma nesnesi olarak popüler bir müzik türü olmasında baş aktör olan dinleyici kitlesinin eğilimleri de analize tabi tutulacaktır. Bu açıdan yaklaşıldığında özellikle taverna izleyicilerinin, farklılaştırıcı ve ayırt edici bir pratik olarak tavernalara katılımını belirleyen sosyo-kültürel iklim de yine araştırma nesnesi olarak ele alınmıştır.

Keywords

• Taverna,müzik,mekân,tüketim

Tavern in Turkey in the 1980s as a Popular Place

Abstract

The 1980s is a distinct era in terms of cultural, political, and socio-economic phenomena.

Musical genres, which were influenced by the political, social, and cultural ideals of the time,

also exhibited mixed compositions depending on the listeners. In this context, considering

the dominant musical genres of the age and their performers as well as analyzing newspaper

archives of the concerned period, we can see that many people have shown an interest in

taverns and arabesque music during that time. Although taverns and arabesque music were

discussed jointly in the newspapers, it is possible to track certain differences. Apart from

musical substructures and lyrical styles, the most obvious differences between arabesque

music and tavern can be found in terms of the singers, the places where performances are

revealed, and the audiences/listeners. In this sense, taverns occupy a distinct role in terms

of their popular position in that era and the audiences who patronized such places. In this

paper, we consider taverns as a sociological research object and analyze its distinctive

features in the 1980s. We achieve this by examining the listeners’ leading role in the

ascension of taverns as a popular musical genre. In this aspect, the socio-cultural climate,

which determines the attendance of tavern audiences as a differentiating and distinguishing

practice, is also discussed in this paper.

Keywords

• Tavern,music,space,consumption

References

1. Aytaç, Ömer (2007), “Kent Mekânlarının Sosyo-Kültürel Coğrafyası”, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17/2, 199-226.
2. Baudrillard, Jean (2016), Tüketim Toplumu, Çev. Hazal Deliceçaylı, Ferda Keskin, İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
3. Bourdieu, Pierre (2016), Sosyoloji Meseleleri, Çev. Filiz Öztürk, Büşra Uçar, Mustafa Gültekin, Aslı Sümer, Ankara, Heretik Basın Yayın.
4. Çopur Senem ve Gencer Dicle (2015), “Toplumsal Travma”, PDB Kişisel Gelişim Yazıları, Güz 2015.
5. Durkheim, Emile (1964), The Rules of Sociological Method, London, The Free Press of Glencoe, Collier-Macmillan Limited.
6. Giddens, Anthony (2012), Modernliğin Sonuçları, (Çev: Ersin Kuşdil), İstanbul, Ayrıntı Yayınları.
7. Işık, Caner ve Erol, Nuran (2002), Arabeskin Anlam Dünyası: Müslüm Gürses Örneği, İstanbul, Bağlam Yayınları.
8. Karpat, Kemal (2014), Kısa Türkiye Tarihi, İstanbul, Timaş Yayınları.

9. Oral Naciye, Erdoğan Selami (2014), “Turgut Özal Dönemi Türkiye’de Siyasal Liberalizm”, Journal of Business Economics and Political Science, Vol: 3, No: 6, 35-53.
10. Storey, John (2000), Popüler Kültür Çalışmaları, Çev. Koray Karaşahin, İstanbul, Babil Yayınları.
11. Tayfundağı, Türker (2017), "1980'ler Türkiyesi'nden Bir Popüler Kültür Öğesi: Taverna Müziğini Sosyolojik Perspektifle Yeniden Okumak", (Basılmamış Yüksek Lisans Tezi), Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
12. Uluç, Vahap (2014), “Liberal-Muhafazakâr Siyaset ve Turgut Özal’ın Siyasi Düşüncesi”, Yönetim Bilimleri Dergisi, Cilt:12, Sayı: 23, 107-140.
13. “Taverna Gibisi Yok”, Renk, 9 Ocak 1984
14. “Türkiye’de Müzik”, Renk, 17 Ekim 1984.
15. “En Çok Satan LP ve Kasetler”, Milliyet Hafta, 13 Haziran 1986.
16. “Sevilen Plak ve Kasetler”, Milliyet Hafta, 22 Ağustos 1986.
17. “Sarıyer’e Fenerbahçe Morali”, Milliyet, 19 Kasım 1986.
18. “Fenerbahçe Galibiyeti Kutladı”, Milliyet, 23 Şubat 1987.
19. “Polis Radyosu Şöhret Yaratıyor”, Milliyet, 3 Haziran 1987.
20. “Allah Allah Bir Milyon Sattı”, Milliyet, 17 Eylül 1987.
21. “Hakemler Gecesi Sönük Geçti”, Milliyet, 30 Ekim 1987.
22. “İbo’nun Rakibi Özgürlük ve Demokrasi”, Milliyet, 8 Ağustos 1988.
23. “Şampiyonumuz Evlenmeyi Düşünmüyor”, Milliyet, 2 Ekim 1988.
24. “Parası Olan Eğlendi”, Milliyet, 2 Ocak 1989.
25. “Orhan Boranlı Dakikalar”, Milliyet, 2 Kasım 1990.
26. “Dizinin Oyuncuları Felekten Bir Gece Çaldı”, Milliyet, 25 Aralık 1990.
27. “Sekreterler Yorgunluk Attı”, Milliyet, 25 Aralık 1990.