Research Article

Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu

Number: 78 June 25, 2020
  • Ayhan Görmüş *
EN TR

Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu

Abstract

İskandinav ülkelerinde olduğu gibi, yüksek sendikal yoğunluğun toplu pazarlık kapsama oranını yükseltici bir etkisi olmasının yanı sıra, işveren örgütlenme yoğunluğunun yüksek olduğu ülkelerde de, toplu iş sözleşmelerinin genişletilmesi yoluyla, toplu pazarlık kapsama oranı artırılabilmektedir. Ayrıca, toplu pazarlık kapsama oranlarındaki ülkeler arası farklılıklar ve sendikal yoğunluk ile toplu pazarlık kapsamı arasındaki ülke içi farklılıkları tam olarak anlayabilmek için toplu pazarlık düzeylerinin ve bu düzeyler arasındaki koordinasyon derecesinin yanı sıra, genişletme mekanizmasının rolünün incelenmesi gerekmektedir. Ancak, Türkiye örneğinde, toplu pazarlığın kapsamı, değişen yapısı ve toplu pazarlık kapsamını etkileyen faktörlerle ilgili ampirik çalışmaların sınırlı sayıda olduğu görülmektedir. Bu eksikliği gidermek ve literatüre katkı sağlamak için, bu araştırma, Amsterdam Üniversitesi’nin Sendikaların Kurumsal Özellikleri, Ücret Belirleme, Devlet Müdahalesi ve Sosyal Paktları veri merkezinin ve OECD’nin verilerini kullanarak, temel olarak, toplu pazarlık kapsamı ile kapsamı etkileyen faktörler arasındaki ilişkiyi karşılaştırmalı endüstri ilişkileri temelinde analiz etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca sonuç bölümünde, Türk endüstri ilişkileri sisteminin modernizasyonuna yönelik model önerileri tartışılmaktadır. Bu çalışma, toplu pazarlık kapsama oranı ile sendikal yoğunluk, toplu pazarlık koordinasyon derecesi ve genişletme mekanizmasının kullanım sıklığı arasında orta düzeyli bir korelasyon, işveren örgütlenme yoğunluğu ve baskın toplu pazarlık düzeyi arasında, yüksek düzeyli bir korelasyon olduğu sonucuna ulaşmıştır.

Keywords

Supporting Institution

Yazar bu çalışma için finansal destek almadığını beyan etmiştir.

References

  1. AÇSHB. (2020). Sendikal İstatistikler. Ocak 2013-Ocak 2020. AÇSHB. (2017). Yıllar İtibarıyla İmzalanan Toplu İş Sözleşmeleri 1984-2017.
  2. Bamber, G. J., Lansbury, R. D., & Wailes, N. (2004). Introduction, Chapter 1, In: International and Comparative Employment Relations: Globalisation and the Developed Market Economies, (Eds. Bamber, G. J., Lansbury, R. D. and Wailes, N.), 4th Edition, Allen & Unwin, Crows Nest, Australia.
  3. Baycık, G. (2019). Avrupa Birliği Üye Devletlerinde Teşmil Uygulaması ve Türkiye için Öneriler. ‘Çalışma Hayatında Sosyal Diyaloğun Geliştirilmesi’ Projesi kapsamında, (ILO) Türkiye Ofisi, Ankara.
  4. Black, B. (2005). Comparative industrial relations theory: the role of national culture. The International Journal of Human Resource Management, 16(7), 1137–1158, DOI:10.1080/09585190500143980.
  5. Blanpain, R. (1982). Comparativism in Labour Law and Industrial Relations. Chapter 1. In: Comparative Labour Law and Industrial Relations (Eds. Blanpain, R. and Millard, F.), 1st Edition, Netherlands.
  6. Colson, A., Elgoibar, P., & Marchi, F. (2014). Employee representatives in France: employers’ perceptions and expectations towards improved industrial relations. Research Center ESSEC, Working Paper: 1407.
  7. Çelik, A. ve Lordoğlu, K. (2006). Türkiye’de resmi sendikalaşma istatistiklerinin sorunları üstüne. Çalışma ve Toplum Dergisi, (9), 11–30.
  8. Çelik, A. (2019). Sembiyotik ilişkiler ve otoriter korporatizm kıskacında 2010’lu yıllarda Türkiye’de sendikalaşma, toplu pazarlık ve grev eğilimleri. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, ÇEEİK 2018 Özel Sayısı, 39–69.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Political Science

Journal Section

Research Article

Authors

Ayhan Görmüş * This is me
0000-0002-6175-5381
Türkiye

Publication Date

June 25, 2020

Submission Date

February 18, 2020

Acceptance Date

May 6, 2020

Published in Issue

Year 2020 Number: 78

APA
Görmüş, A. (2020). Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, 78, 63-109. https://doi.org/10.26650/jspc.2020.78.0003
AMA
1.Görmüş A. Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi. 2020;(78):63-109. doi:10.26650/jspc.2020.78.0003
Chicago
Görmüş, Ayhan. 2020. “Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu”. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, nos. 78: 63-109. https://doi.org/10.26650/jspc.2020.78.0003.
EndNote
Görmüş A (June 1, 2020) Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi 78 63–109.
IEEE
[1]A. Görmüş, “Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu”, Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, no. 78, pp. 63–109, June 2020, doi: 10.26650/jspc.2020.78.0003.
ISNAD
Görmüş, Ayhan. “Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu”. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi. 78 (June 1, 2020): 63-109. https://doi.org/10.26650/jspc.2020.78.0003.
JAMA
1.Görmüş A. Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi. 2020;:63–109.
MLA
Görmüş, Ayhan. “Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu”. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi, no. 78, June 2020, pp. 63-109, doi:10.26650/jspc.2020.78.0003.
Vancouver
1.Ayhan Görmüş. Toplu Pazarlık Kapsamını Etkileyen Faktörler: Karşılaştırmalı Endüstri İlişkileri Temelinde Türk Endüstri İlişkileri Sisteminin Modernizasyonu. Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi. 2020 Jun. 1;(78):63-109. doi:10.26650/jspc.2020.78.0003