ARTEMISIA ABSINTHIUM L. ÇAY NUMUNESİNDEN HAREKETLE DEMLEME SÜRESİNİN FENOLİK PROFİL VE ANTİOKSİDAN AKTİVİTE ÜZERİNE ETKİSİ
Abstract
Amaç: Artemisia absinthium L. Asteraceae familyasına ait çok yıllık çalımsı bir bitkidir. Pelin otu olarak bilinen bitkinin geleneksel kullanımı Antik Roma dönemine kadar dayanmaktadır. Bitkinin özellikle iştahsızlık, dispepsi, sindirim problemleri, safra sekresyonu bozuklukları, yara iyileşmesi için ve antipiretik olarak kullanımı mevcuttur. Kozmetik ve gıda sanayinde de kullanımı vardır. Bitkisel çay formu, hazırlama ve uygulama kolaylığı sebebiyle gün geçtikçe tercih edilmekte olup bu çalışmada, farklı demleme (infüzyon) süreleri kullanılarak hazırlanan A. absinthium çay örneklerinin fenolik bileşik profillerinin LC–MS/MS yöntemiyle belirlenmesi ve in vitro antioksidan potansiyellerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bitkisel materyal olarak piyasada bitkisel çay formunda satışa sunulan ticari bir üründen hareketle 2, 5, 10 ve 30 dakika demleme süreleri uygulanarak toplam dört farklı örnek hazırlanmıştır. Örneklerin toplam fenolik madde, toplam flavonoit miktarı tespit edilmiş ve LC/MS/MS ile fenolik bileşiklerin kalitatif ve kantitatif tayini yapılmıştır. DPPH ve FRAP tayini ile örneklerin antioksidan potansiyeli araştırılmıştır.
Sonuç ve Tartışma: Farklı demleme süreleri uygulanarak hazırlanan infüzyon örnekleri arasında, en yüksek toplam fenolik madde ve toplam flavonoit miktarı 30 dakika demleme ile elde edilen örnekte tespit edilmiştir. Aynı örneğin radikal süpürücü aktivitesinin ve Fe (III) iyonu indirgeyici antioksidan kapasitesinin de en yüksek düzeyde olduğu belirlenmiştir. Klorojenik asit, rutin ve luteolin-7-glikozit infüzyon örneklerinde majör bileşikler olarak tanımlanmıştır. Bu sonuçlar, demleme süresinin sekonder metabolitlerin ekstraksiyon verimini doğrudan etkileyerek hazırlanan infüzyonun hem kimyasal profilini hem de biyolojik etkinlik kapasitesini belirgin biçimde değiştirdiğini göstermektedir.
Keywords
Ethical Statement
References
- 1. Lachenmeier, D.W., Walch, S.G., Padosch, S.A., et al. (2006). Absinthe-a review, Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 46(5), 365-377. [CrossRef]
- 2. Batiha G.S., Olatunde A., El-Mleeh A., et al. (2020). Bioactive compounds, pharmacological actions, and pharmacokinetics of wormwood (Artemisia absinthium). Antibiotics 9(6), 353. [CrossRef]
- 3. Olennikov D.N., Chirikova N.K., Kashchenko N.I., et al. (2018). Bioactive phenolics of the genus Artemisia (Asteraceae): HPLC-DAD-ESI-TQ-MS/MS profile of the Siberian species and their inhibitory potential against α-amylase and α-glucosidase. Frontiers in Pharmacology 9, 756. [CrossRef]
- 4. Karaman, S., Kocabas, Y.Z. (2001). Traditional medicinal plants of K. Maras (Turkey). Sciences, 1(3), 125–128.
- 5. Tuzlacı, E. (2016). Türkiye Bitkileri Geleneksel İlaç Rehberi, İstanbul Medikal Yayıncılık, 1. Baskı, İstanbul, 54-57.
- 6. Baytop, T. (1999). Türkiye’de Bitkilerle Tedavi, Geçmişte ve Bugün, Nobel Tıp Kitapevleri, 2. Baskı, İstanbul, 313-315.
- 7. European Medicines Agency (EMA). (2020). European Union herbal monograph on Artemisia absinthium L., herba. EMA/HMPC/751490/2016 Corr. https://www.ema.europa.eu/en/. Erişim tarihi: 20.10.2025.
- 8. Szopa, A., Pajor, J., Klin, P., et al. (2020). Artemisia absinthium L.-Importance in the history of medicine, the latest advances in phytochemistry and therapeutic, cosmetological and culinary uses. Plants, 9(9), 1063. [CrossRef]
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Pharmacognosy
Journal Section
Research Article
Early Pub Date
September 9, 2026
Publication Date
September 19, 2026
Submission Date
November 24, 2025
Acceptance Date
August 9, 2026
Published in Issue
Year 2026 Volume: 50 Number: 3