Research Article

Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini

Volume: 6 Number: 2 December 31, 2024
EN TR

Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini

Abstract

Akarsu akım verilerinin tahmini su bilimi açısından kritik konuların başında gelmektedir. Özellikle yaz aylarında yağışların azalmasına ek olarak su kullanımın artması her yıl iklimsel değişikliklerin etkisinin arttığı dünyamızda tüm canlıları kuraklık riskiyle yüz yüze getirmektedir. Bu yüzden yaz aylarındaki suyun kullanımın önceden planlanması ve bu konuya daha hassas bir şekilde yaklaşılması her geçen gün daha da zorunlu hale gelmektedir. Bu planlamanın yapılmasında ise akarsu akım debilerinin tahmini, su ihtiyacının karşılanması açısından önemlidir. Bu çalışmada Beyşehir Gölünü besleyen üç akarsu üzerinde bulunan, akarsu gözlem istasyonlarından temin edilen veriler ile makine öğrenmesi modelleri kurulmuştur. Rastgele Orman (RO) ve Adaptive Yükseltme (AdaBoost) algoritmalarının kullanıldığı bu modeller ile üç girdi ve bir çıktı olacak şekilde; sonbahar, kış, ilkbahar mevsimsel ortalama akış değerlerinden yaz mevsimi ortalama akışı tahmin edilmeye çalışılmıştır. RO algoritması test ve tahmin arasındaki belirleme katsayısı (R^2) 0.9368 değerindedir. Kök ortalama kare hatası (RMSE) değeri ise 0.0275 olarak bulunmuştur. AdaBoost algoritması ise RO algoritmasına göre daha güçlü tahminde bulunarak test ve tahmin arasındaki R^2 değeri 0.981, RMSE değeri ise 0.05 olarak bulunmuştur.

Keywords

References

  1. Bayrakçı, H., Keşkekçi, A. B., & Arslan, R. (2022). Classification of iris flower by random forest algorithm. Advances in Artificial Intelligence Research, 2(1), 7-14. https://doi.org/10.54569/aair.1018444
  2. Breiman, L. (2001). Random forests. Machine learning, 45, 5-32. http://dx.doi.org/10.1023/A:1010933404324
  3. Cheng, M., Fang, F., Kinouchi, T., Navon, I. M., & Pain, C. C. (2020). Long lead-time daily and monthly streamflow forecasting using machine learning methods. Journal of Hydrology, 590, 125376. https://doi.org/10.1016/j.jhydrol.2020.125376
  4. Çubukçu, E. A., Demir, V., & Sevimli, M. F. (2022). Akım Verilerinin Makine Öğrenmesi Teknikleriyle Tahmin Edilmesi. Gazi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 8(2), 257-272.
  5. Di Bucchianico, A. (2008). Coefficient of determination (R 2). Encyclopedia of statistics in quality and reliability. https://doi.org/10.1002/9780470061572.eqr173
  6. Dirlik, C., Kandemir, H., Çetin, N., Şen, S., Güler, B., & Gürel, A. (2022). Effects of different culture media compositions on in vitro micropropagation from paradox walnut rootstock nodes. Gazi University Journal of Science Part A: Engineering and Innovation, 9(4), 500-515. https://doi.org/10.54287/gujsa.1194822
  7. Freund, Y., & Schapire, R. E. (1997). A decision-theoretic generalization of on-line learning and an application to boosting. Journal of computer and system sciences, 55(1), 119-139. https://doi.org/10.1006/jcss.1997.1504
  8. Güçlü, Y. S., Yeleğen, M. Ö., Dabanlı, İ., & Şişman, E. (2014). Solar irradiation estimations and comparisons by ANFIS, Angström–Prescott and dependency models. Solar Energy, 109, 118-124. https://doi.org/10.1016/j.solener.2014.08.027

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Water Resources and Water Structures

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 31, 2024

Publication Date

December 31, 2024

Submission Date

June 7, 2024

Acceptance Date

July 7, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 6 Number: 2

APA
Çoban, E. (2024). Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini. Journal of Innovations in Civil Engineering and Technology, 6(2), 73-81. https://doi.org/10.60093/jiciviltech.1497771
AMA
1.Çoban E. Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini. JICivilTech. 2024;6(2):73-81. doi:10.60093/jiciviltech.1497771
Chicago
Çoban, Erdem. 2024. “Makine Öğrenmesi Algoritmaları Ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini”. Journal of Innovations in Civil Engineering and Technology 6 (2): 73-81. https://doi.org/10.60093/jiciviltech.1497771.
EndNote
Çoban E (December 1, 2024) Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini. Journal of Innovations in Civil Engineering and Technology 6 2 73–81.
IEEE
[1]E. Çoban, “Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini”, JICivilTech, vol. 6, no. 2, pp. 73–81, Dec. 2024, doi: 10.60093/jiciviltech.1497771.
ISNAD
Çoban, Erdem. “Makine Öğrenmesi Algoritmaları Ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini”. Journal of Innovations in Civil Engineering and Technology 6/2 (December 1, 2024): 73-81. https://doi.org/10.60093/jiciviltech.1497771.
JAMA
1.Çoban E. Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini. JICivilTech. 2024;6:73–81.
MLA
Çoban, Erdem. “Makine Öğrenmesi Algoritmaları Ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini”. Journal of Innovations in Civil Engineering and Technology, vol. 6, no. 2, Dec. 2024, pp. 73-81, doi:10.60093/jiciviltech.1497771.
Vancouver
1.Erdem Çoban. Makine Öğrenmesi Algoritmaları ile Yaz Sezonu Ortalama Akım Değerlerinin Tahmini. JICivilTech. 2024 Dec. 1;6(2):73-81. doi:10.60093/jiciviltech.1497771

Cited By