Can Islamic Micro-Finance Alleviate Poverty? A Case Study from South-Eastern Bangladesh

Her ne kadar konvensiyonel ve İslami mikrofinansın her ikisi de toplumdan yoksulluğu gidermeyi amaçlasa da İslami mikrofinans işlevleri sırasında İslam Şeriatını takip eder ve müşterilerinin ahlaki olgunluğa erişmelerine yardımcı olur. Bu çalışma, Bangladeş'in güneydoğusundaki seçilen köylerde yoksulluğun azaltılması konusunda Müslüman Yardım Ajansı (MAB) mikrofinans programının etkisini inceler. Önceden tasarlanmış ve yarı yapılandırılmış bir anket kullanılarak 19 Şubat - 28 Şubat 2016 tarihleri arasında çok aşamalı bir örnekleme araştırması yapılmıştır. Farklı hipotezlere dayanan bu çalışma gösterdi ki, deney grubunun ortalama işletme geliri, ortalama istihdamı ve su kaynakları, control grubununkinden anlamlı bir şekilde farklıdır. Bununla birlikte, hane halkının harcamaları, dini faaliyetleri ve ahlakiliği, sağlık koşulları, içme suyu kaynakları ve iyotlu tuz tüketimi vb. hakkında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır. Bu bulgulara göre, MAB'nın Şeriat temelli yatırım türlerini düzgün bir şekilde uygulaması, teknik konularda iş performansını iyileştirmesi, çalışanlar ve müşteriler arasındaki ilişkileri düzenleyerek, bunlara ahlaki ve ruhsal gelişme sağlamak için eğitim hizmeti sunması gerekmektedir. Çalışma aynı zamanda MAB'nın optimum fon büyüklüğünü sağlamasını, faydalanan işletmelerin faaliyetlerini düzenli bir şekilde izlemesini ve ortaklık temelinde fon sağlamasını önerir. Son olarak bu araştırma sonucu genelde kalkınma pratisyenleri (uygulayıcıları) için, özelde ise; MAB'nın Bangladeş'te, özellikle İslami finans programının daha iyi uygulaması için düzeltici önlemler almasında yardımcı olacaktır.

Although conventional microfinance and Islamic microfinance aims to alleviate poverty from the society, the Islamic microfinance follows the Islamic Shari’ah in its operation and helps clients to improve their moral height. This study examines the impact of Islamic microfinance programme of Muslim Aid Bangladesh (MAB) on poverty alleviation in selected villages of south-eastern Bangladesh. Using pre-designed semi-structured questionnaire, a multi-staged sampling survey has been conducted during 19th February to 28th February 2016. Based on different hypotheses, this study revealed that mean business income, mean employment and sources of water for household’s use of experimental group are significantly different from that of controlled group. However, no statistically significant difference were found for household’s expenditure, religious activities and morality, types of sanitation, sources of drinking water and iodized salt consumption etc. Based on these findings, this study suggested that MAB should practice Shari’ah based investment modes properly, offer training on technical issues to improve business performance and on moral and religious issues for spiritual development among staffs and clients. The study also suggested that MAB should provide optimum fund size, monitor business activities of the beneficiaries properly, provide fund on the basis of partnership etc. Finally, this study result would be beneficial to development practitioners in general; and Muslim Aid Bangladesh in particular to take corrective measures for better practices of Islamic microfinance programme.