Piyasa Fiyat Dengesinin Bozulması ve Büyüme Belirsizliği

Öz

Pazar, ekonomiyi oluşturan tüm faktörleri bir araya toplayan fiziksel ya da sanal ortamdır. Pazardaki tüm elemanlar birer alt kümedir ve kendi sistemlerine sahiptir. Ancak bunların birbirleri ile etkileşimi de ekonomi kümesini oluşturmaktadır.  Bir pazarda alt pazarlar mevcuttur. Bunlar sermaye pazarı, risk pazarı, kredi pazarı ve bunun gibi pek çok değişkendir ve toplamda her birinin birbiri ile alışverişi mevcuttur. Bu alışverişi oluşturan fiyatların değişmesi, pazar riskinin çıkış noktasıdır. Sermayenin daralması, yeni yatırımların yapılmasını engelleyecek ve bu durum istihdamın duraksamasına neden olacaktır. İstihdamın duraksaması kişi başına düşen geliri azaltan ve yerel para biriminin değerini düşüren önemli bir faktördür. Ayrıca insan gücünün kullanılmaması, üretimin ve dolayısıyla satışların dengesinin de bozulmasını ifade etmektedir. Satış dengesinin bozulması fazla arz ya da fazla talebi doğurabilmekte, bu durum mal ve hizmetlerin fiyatlarında değişim yaratabilmekte, alım gücü düşebilmektedir. Bunların her biri ayrı ayrı finansal krizin bir belirtisi olarak görülmeli ve gerek bireysel gerek örgütsel gerekse devlet eli ile önlemler alınmalıdır. Ekonomik krizin varlığı dengesizlik ve istikrarsızlık demektir ki bu tür bir pazarda parası olanlar bunu harcamamayı tercih edecek ve beklemeye geçeceklerdir. Bekleme süresinin uzunluğu sermayenin başka pazarlara kayması ile sonuçlanabilir ve söz konusu durumda uzun süre ekonominin pozitif yönlü büyümesinden de söz edilemez. Dolayısıyla elde edilen bulgular, pazardaki risklerin hem doğrudan hem de dolaylı olarak ekonomik büyümeyi negatif yönde etkilediğini göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Pazar,pazar riski,ekonomik büyüme

Kaynakça

1. İşcan, A. (2003). Banka kredilerindeki daralmanın ekonomik etkileri ve krizlerdeki gelişim. (Uzmanlık yeterlilik tezi). Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Bankacılık ve Finansal Kuruluşlar Genel Müdürlüğü.
2. Yılmaz, S. (2010). Ticari bankalarda kredi portföyü ve kredi riski yönetimi – bankacılık sektöründe bir uygulama. (Yüksek lisans tezi), Kadir Has Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Finans ve Bankacılık Anabilim Dalı.
3. Tuna, K. ve Bektaş, H. (2013). Kredi Hacminin Ekonomik Büyüme Üzerindeki Rolünün İncelenmesi: Türkiye Örneği, http://dergipark.gov.tr/download/article-file/3955
4. Göcen, S. (2017 ). Türkiye’nin 1990-2015 Dönemindeki ekonomik performansı üzerine bir değerlendirme. Marmara İktisat Dergisi, 1(1), 61-76.
5. Aktuğ, S. (2010). Kavramsal Açıdan Ekonomik Büyüme Ekonomik Kalkınma ve Bölüşüm İlişkileri, http://kisi.deu.edu.tr//asuman.altay/
6. Yavuz, H. (2014). Türkiye’de devlet borçlanmasının ekonomik büyüme üzerindeki etkisi: 1990-2012 dönemi analizi, (Doktora tezi), Sakarya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
7. Kaserer, C. ve Rapp, M. S. (2014). Capital Markets and Economic Growth: Long-Term Trends and Policy Challenges, Research report, http://www.europeanissuers.eu/_lib/newsflash/research_paper_-_release_version_-_march_2014.pdf
8. Kubar, Y. (2014). Az Gelişmiş ve Gelişmekte Olan Ülkelerin Kalkınma Göstergeleri ile Ekonomik Büyüme Arasındaki İlişki: Bir Panel Veri Analizi (1995-2010), (Doktora tezi), Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.

9. Dowd, K. (2005). Measuring Market Risk, John Wiley& Sons Ltd Press, Second Edition
10. Davarcıoğlu Özaktaş, F. (2016). Finansal piyasa gelişmesi mi büyümeyi tetikler, büyüme mi finans piyasalarını geliştirir? Türkiye üzerine bir deneme, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9 (2): 75-88.
11. Akan, N. B. (2007). Piyasa riski ölçümü, Bankacılar Dergisi, (61), 59-74.
12. Eser, Ö. (2010). Piyasa riski ölçümü olarak riske maruz değer ve hisse senedi portföyleri için bir uygulama, (Yüksek lisans tezi), Kadir Has Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
13. Westlund, S. A., Sheludchenko, D., & Tahmidi, A. (2011). The Effect of Macroeconomic Variables on Market Risk Premium, School of Sustainable Development of Society and Technology Mälardalen University.
14. Chen, N. F., Roll, R., & Ross, S. A. (1986). Economic forces and the stock market. Journal of Business, 383-403.