Research Article

Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma

Volume: 7 Number: 1 March 30, 2026
EN TR

Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma

Abstract

Bu fenomenolojik çalışmanın amacı, stoma açıklığı olmaksızın 24 saat boyunca stoma torbası ile yaşayan hemşirelerin deneyimlerini fenomenolojik yaklaşımla incelemektir. Bu kapsamda çalışma, stomalı hastaya bakım veren ve araştırmaya katılmayı kabul eden 13 hemşire ile yürütülmüştür. Veriler katılımcı bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmış olup, tematik ve içerik analizi yöntemlerinden faydalanılarak MAXQDA 2022 programı ile analiz edilmiştir. Analiz sonucunda hisler/ duygular, bakış açısında değişiklik ve yaşanılan güçlükler olmak üzere üç ana tema ortaya çıkmıştır. Katılımcılar özellikle torbanın sızdırması, görünür olması, kontrol kaybı yaşama olasılığı ve uyku sırasında zarar görmesi düşüncelerine bağlı olarak yoğun kaygı, korku, stres ve sürekli tetikte olma hâli yaşadıklarını ifade etmişlerdir. Gece sık uyanma ve kontrol etme davranışları yaygın olarak bildirilmiştir. Deneyim, hemşirelerin stomalı hastaların yaşadığı fiziksel ve psikososyal yükü daha somut biçimde kavramalarına olanak sağlamış; empati ve farkındalıkta artış sağlamıştır. Bazı katılımcılarda ise önceki klinik deneyimlerin bu değişimi sınırladığı görülmüştür. Yaşanılan güçlükler arasında uyku kalitesinde bozulma, hareket kısıtlılığı, kişisel bakımda zorlanma, kıyafet seçimine bağlı gizleme davranışı ve sosyal çekinme öne çıkmıştır. Bulgular, kısa süreli deneyimsel uygulamaların hemşirelerin hasta perspektifini geliştirdiğini, bakımın yalnızca teknik boyutla sınırlı olmadığını ve hasta merkezli, bireyselleştirilmiş bakım yaklaşımlarını desteklediğini göstermektedir.

Keywords

Supporting Institution

Bu araştırma için herhangi bir finansal destek alınmamıştır.

Ethical Statement

Çalışma için Sağlık Bilimleri Şehit Prof Dr İlhan Varank Eğitim ve Araştırma Hastanesi Bilimsel Araştırmalar Etik Kurulu’ndan 26/06/2024 tarih ve 2024/211 sayılı karar ile izin alınmıştır. Bireysel görüşmeler öncesinde her bir katılımcıya karşılıklı beklentiler ve araştırma amacı açıklanmıştır. Gizlilik gereği katılımcıları ifade etmek için ‘K’ olarak kodlanmış ve her katılımcıya K1, K2, K3,…, K13 şeklinde numara verilmiştir. Katılımcılara çalışmanın amacı, görüşmelerin nasıl yapılacağı, ses kayıt cihazına kaydedilme amacı ve çalışma verilerinin gizliliği hakkında açıklama yapılmıştır.

Thanks

Çalışmamıza katılan hemşire meslektaşlarımıza teşekkür ederiz.

References

  1. Aboma, D., Kaba, M. (2023). Colostomy patient lived experience at public hospitals of addis ababa, Ethiopia: Phenomenology. Open Access Surgery, 16. 13-23. https://doi.org/10.2147/OAS.S40621
  2. Ayaz-Alkaya, S. (2019). Overview of psychosocial problems in individuals with stoma: A review of literature. International Wound Journal, 16(1), 243–249. https://doi.org/10.1111/iwj.1301
  3. Cho, M. K., & Kim, M. Y. (2024). Effectiveness of simulation-based interventions on empathy enhancement among nursing students: a systematic literature review and meta-analysis. BMC Nursing, 23(1), 319. https://doi.org/10.1186/s12912-024-01944-
  4. Dede, Y. (2017). Nitel yöntemler. S.B. Demir (Ed.), Araştırma deseni nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları (ss. 183–214). Ankara: Eğiten Kitap
  5. Erdoğan, S., Nahcivan, N., & Esin, M.N. (2020). Hemşirelikte araştırma süreç uygulama ve kritik, 4 Baskı, İstanbul: Nobel Kitabevi.
  6. Harputlu, D., Talaz, D., Cenan, D., Karadağ, S., & Öğce, F. (2020). Stomalı bireylerde uyku kalitesinin incelenmesi. DEUHFED, 13(2), 59-66
  7. Hussain, S. M., Batool, S., Madhani, F., & Shah, A.H. (2024). Patients’ experiences of caring for their colostomy at home. Austin Journal of Nursing & Health Care, 11(1), 1091.
  8. Jeppesen, P. B., Vestergaard, M., Boisen, E. B., & Ajslev, T. A. (2022). Impact of stoma leakage in everyday life: data from the Ostomy Life Study 2019. British Journal of Nursing (Mark Allen Publishing), 31(6), 48–58. https://doi.org/10.12968/bjon.2022.31.6.S4

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Surgical Diseases Nursing​​

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 30, 2026

Submission Date

January 27, 2026

Acceptance Date

March 11, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 7 Number: 1

APA
Hacıdursunoğlu Erbaş, D., İlbey Koç, B., & Eti Aslan, F. (2026). Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma. Journal of Innovative Healthcare Practices, 7(1), 1-12. https://doi.org/10.58770/joinihp.1873121
AMA
1.Hacıdursunoğlu Erbaş D, İlbey Koç B, Eti Aslan F. Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma. Journal of Innovative Healthcare Practices. 2026;7(1):1-12. doi:10.58770/joinihp.1873121
Chicago
Hacıdursunoğlu Erbaş, Dilay, Betül İlbey Koç, and Fatma Eti Aslan. 2026. “Stoma Ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma”. Journal of Innovative Healthcare Practices 7 (1): 1-12. https://doi.org/10.58770/joinihp.1873121.
EndNote
Hacıdursunoğlu Erbaş D, İlbey Koç B, Eti Aslan F (March 1, 2026) Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma. Journal of Innovative Healthcare Practices 7 1 1–12.
IEEE
[1]D. Hacıdursunoğlu Erbaş, B. İlbey Koç, and F. Eti Aslan, “Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma”, Journal of Innovative Healthcare Practices, vol. 7, no. 1, pp. 1–12, Mar. 2026, doi: 10.58770/joinihp.1873121.
ISNAD
Hacıdursunoğlu Erbaş, Dilay - İlbey Koç, Betül - Eti Aslan, Fatma. “Stoma Ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma”. Journal of Innovative Healthcare Practices 7/1 (March 1, 2026): 1-12. https://doi.org/10.58770/joinihp.1873121.
JAMA
1.Hacıdursunoğlu Erbaş D, İlbey Koç B, Eti Aslan F. Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma. Journal of Innovative Healthcare Practices. 2026;7:1–12.
MLA
Hacıdursunoğlu Erbaş, Dilay, et al. “Stoma Ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma”. Journal of Innovative Healthcare Practices, vol. 7, no. 1, Mar. 2026, pp. 1-12, doi:10.58770/joinihp.1873121.
Vancouver
1.Dilay Hacıdursunoğlu Erbaş, Betül İlbey Koç, Fatma Eti Aslan. Stoma ile Bir Gün: Hemşirelerin Deneyimlerine İlişkin Fenomenolojik Bir Çalışma. Journal of Innovative Healthcare Practices. 2026 Mar. 1;7(1):1-12. doi:10.58770/joinihp.1873121