Research Article

Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği

Volume: 15 Number: 1 July 31, 2025
EN TR

Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği

Abstract

Gelişmekte olan ülkelerde enflasyon ile döviz kurları arasında güçlü bir ilişki vardır. Türkiye gibi enflasyon hedeflemesi uygulayan ülkeler için döviz kurunun yurt içi üretici fiyatları üzerindeki etkisini analiz etmek önemli hale gelmiştir. Türkiye’nin ihracat yapmak için enerji ve ara mallarda ithalata bağımlılığı yüksektir. Bundan dolayı döviz kurunda meydana gelen artışlar yurt içi üretici fiyatları enflasyonuna doğru geçiş etkisini arttırır. Bu çalışmada Türkiye’de dolar kurundaki (DK) artışın üretici fiyat enflasyonu (UFE) oynaklığı üzerindeki etkisi analiz edilmiştir. Çalışmada üretici fiyatlarının oynaklığı 2013 Ocak ile 2024 Ekim yılları arasında aylık verilerle GARCH-X (1,1) modeli tahmin edilmiştir. Dolar kuru değişkeni tahmin edilen GARCH-X (1,1) modelinin varyans denklemine eksojen bir değişken olarak ilave edilmiştir. Çalışmadaki ampirik bulgular dolar kurundaki artışın üretici fiyat enflasyonunun oynaklığını çok güçlü arttığı sonucuna ulaşılmıştır.

Keywords

Supporting Institution

Yok

References

  1. Alptekin, V., Yılmaz, K. Ç., ve Taş, T. (2016). Döviz kurundan fiyatlara geçiş etkisi: Türkiye örneği, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 35, 1-9.
  2. Altunöz, U. (2020). Pass-through effects of exchange rate on inflation: The case of Turkey. Journal of Ekonomi, 2(2), 71-75.
  3. Apergis, N. ve Apergis, E. (2020). The Role of Covid-19 for Chinese Stock Returns: Evidence from A GARCHX Model. Asia-Pacific Journal of Accounting & Economics, 1-9.
  4. Atiyas, İ., ve Bakis, O. (2015). Structural change and industrial policy in Turkey. Emerging Markets Finance and Trade, 51(6), 1209-1229.
  5. Baş, G. ve Kara, M. (2020). Exchange rate pass-through on the domestic prices: Evidence from the Turkish economy. İşletme ve İktisat Çalışmaları Dergisi, 8(2), 115-125.
  6. Benk, Havva ve Kösekahyaoğlu, L. (2019). Türkiye’de döviz kurundan enflasyona geçişkenlik etkisi: 2005-2018 dönemi üzerine bir inceleme. Uygulamalı Sosyal Bilimler ve Güzel Sanatlar Dergisi, 1(2), 110-126.
  7. Box, G. E. P. & Jenkins, G. M. (1976). Time Series Analysis: Forecasting and Control. Revised Edition. CA: Holden-Day.
  8. Brooks, C. (2019). Introductory Econometrics for Finance. United Kingdom: Cambridge University Press.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Time-Series Analysis

Journal Section

Research Article

Publication Date

July 31, 2025

Submission Date

December 6, 2024

Acceptance Date

April 4, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 15 Number: 1

APA
Ürkmez, E. (2025). Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. İstatistik Araştırma Dergisi, 15(1), 41-51. https://izlik.org/JA48YH64RN
AMA
1.Ürkmez E. Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. JSRTR. 2025;15(1):41-51. https://izlik.org/JA48YH64RN
Chicago
Ürkmez, Emre. 2025. “Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği”. İstatistik Araştırma Dergisi 15 (1): 41-51. https://izlik.org/JA48YH64RN.
EndNote
Ürkmez E (July 1, 2025) Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. İstatistik Araştırma Dergisi 15 1 41–51.
IEEE
[1]E. Ürkmez, “Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği”, JSRTR, vol. 15, no. 1, pp. 41–51, July 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA48YH64RN
ISNAD
Ürkmez, Emre. “Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği”. İstatistik Araştırma Dergisi 15/1 (July 1, 2025): 41-51. https://izlik.org/JA48YH64RN.
JAMA
1.Ürkmez E. Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. JSRTR. 2025;15:41–51.
MLA
Ürkmez, Emre. “Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği”. İstatistik Araştırma Dergisi, vol. 15, no. 1, July 2025, pp. 41-51, https://izlik.org/JA48YH64RN.
Vancouver
1.Emre Ürkmez. Döviz Kurunun Üretici Fiyatları Enflasyonu Oynaklığı Üzerindeki Etkisi: Türkiye Örneği. JSRTR [Internet]. 2025 Jul. 1;15(1):41-5. Available from: https://izlik.org/JA48YH64RN