TOPLUMSAL CİNSİYET ANLAYIŞINA KATKISI BAĞLAMINDA DİNİ SÖYLEMİN ETKİSİ
Öz
Bu makalenin amacı toplumsal cinsiyet anlayışının önemli belirleyicilerinden dinin bakış açısına dikkat çekip dini söylemin hangi kavramlar üzerinden gitmesi gerektiğini tartışmaktır. İslam dini özelinde mevcut geleneksel görüş; kadını erkeğin gerisinde konumlandırmış, kadına verilen hakları ve onun ailede ve toplumda konumlandırılmasını en ideal yorum olarak savunmuştur. İslam modernistleri ise tezlerini çağdaş kadın-erkek eşitliği tezine yaklaştırmaya çalışarak İslam’ın tezinin ana hedeflerini ortaya koymaktan ziyade kendi dönemlerinin anlayışlarını doğrulamaya çalışmışlardır. Bununla beraber her iki grubun ortak olduğu nokta kadın ve erkeğin karşılıklı hakları ve sorumlulukları üzerinden meseleyi tartışmalarıdır. Oysa Kur’an’da bu ilişkinin adalet, meveddet, rahmet ve velayet olmak üzere daha üst kavramlarla ifadesi söz konusudur. Biz de çalışmamızda bunları detaylandırmaya çalışacağız.
Anahtar Kelimeler
Anahtar kavramlar: Toplumsal cinsiyet, kadın, adalet, meveddet, rahmet, velayet
Kaynakça
- Abduh, Muhammed, el-A’mâlu’l-kâmile li’l-İmâm Muhammed Abduh, haz. ve takdim: Muhammed Ammâra, Beyrut: el_Müessesetü’l-Arabiyye li’- dirâsât ve’n-neşr, 1979, V.
- Ateş, Ali Osman, Hadis Temelli Kalıp Yargılarda Kadın, İstanbul: Beyan Yayınları, 2000.
- Beşer, Faruk, İslâm Fıkıh Kültüründe Kadın Algısının Analizi, Türkiye V. Dini Yayınlar Kongresi-Kadın Konulu Dini yayınlar-Tebliğler-Makaleler, Ankara, 02-04 Aralık 2011, 2012,s.105-118.
- Buhârî, Sahîhu Buhârî, İstanbul: Çağrı Yayınları, ts.
- Cârullah, Musa, Hatun, haz. Mehmet Görmez, Ankara: Kitabiyat Yayınları., 2007.
- el-Cevziyye, İbn Kayyim, İğâsetü'l-lehfân min mesâyidi'ş-şeytân, haz. Muhammed Seyyid Keylani, Kahire 1381/1961.
- el-Cürcânî, Seyyid Şerif, et-Ta'rifat, Beyrut, ts.
- Ebû Hayyân, el-Bahru’l-muhît, Beyrut, 2005.
- Emin, Kâsım, Hürriyet-i Nisvan, çev. Zeki Megazim, Matbaa-i Hayriyye, Dersaadet, 1329.
- Gövsa, İbrahim Alâettin, Çocuk Ruhu, İstanbul: Milli Eğitim Yayınları, 1931.