Émile Zola'nın Meyhane Romanı İle Mehmet Akif Ersoy'un "Meyhane" Manzumesi Üzerine Karşılaştırmalı Bir İnceleme

Yazdığı romanlarla XIX. yüzyılda dünya çapında geniş yankılar uyandıran ve savunucusu olduğu natüralizm akımı doğrultusunda toplumu tüm gerçekliği ile anlatmayı hedefleyen Èmile Zola, Fransız edebiyatının en büyük romancıları arasında yer almıştır. 1877 yılında yazdığı Meyhane romanında, yolu meyhane ile kesişen Gervaise Macquart’ın ve ailesinin hayatının adım adım felakete gidişini anlatır. Türk edebiyatının II. Meşrutiyet döneminde eserler verip ünlenmiş toplumcu şairi Mehmet Akif de 1911'de kaleme aldığı “Meyhane” başlıklı manzum hikâyesinde, bir anlatıcının gün sonunda rastladığı meyhaneyi gözlemlerken bir aile dramına şahit olmasını anlatır ve bu mekân etrafında biriken insanların yozlaştırdığı bir toplumun panoramasını çizer. Èmile Zola ve Mehmet Akif’in meyhane başlıklı eserler kaleme almaları ve bu mekânı olumsuz bir bakış açısı ekseninde değerlendirmeleri söz konusu eserler arasında karşılaştırmalı bir çalışma yapılmasını gerekli kılmıştır. Bu çalışmada, söz konusu iki sanatçının ortak bir mekân motifi etrafında kurgulanan biri roman diğeri manzum hikâye iki ayrı anlatısı biçim ve içerik özellikleri açısından karşılaştırılmış ve Mehmet Akif’in, Èmile Zola’nın sanatından aldığı esin kaynakları ortaya konmaya çalışılmıştır. Anahtar Sözcükler: Èmile Zola, Mehmet Akif Ersoy, meyhane, realizm, natüralizm, toplum